မိတ္ေဆြတု ( ၄ ) မ်ိဳး

(က) – ကိုယ္က်ိဳးၾကည့္ မိတ္ေဆြတု
၁။ သူတစ္ပါးထံမွ သာယူ၍ မိမိ ကမူ ေပးကမ္းမွဳ မရွိျခင္း
၂။ နည္းနညး္သာေပး၍ မ်ားမ်ားရလိုျခင္း။
၃။ ေဘးေရာက္သည့္ အခါ ခိုကိုးရာအျဖစ္ သူတစ္ပါးထဲ
သြားေရာက္၍ လုပ္စရာရွိသမွ်ကို လုပ္ကိုင္ေပးျခင္း
၄။ ကိုယ္က်ိဳးအတြက္ သူတစ္ပါးႏွင့္ ေပါင္းသင္းျခင္း၊
ဤအဂၤ ါေလးပါး ႏွင့္ ျပည့္စံုသူကို အညဒတၱဳဟရ
မိတ္ေဆြတု၊ ကိုယ္က်ိဳးၾကည့္မိတ္ေဆြတု ဟုေခၚသည္။

(ခ) – အေျပာသမား မိတ္ေဆြ တု
၁။ ေရွးက ျဖစ္ထြန္းခဲ့ဘူးသည့္စည္းစိတ္ဥစၥာ ကို မေပးခဲ့
ရျခင္းေၾကာင့္ စိတ္မေကာင္းေၾကာင္းေျပာေလ့ရွိျခင္း၊
၂၊ ေနာင္အခါ ျဖစ္ထြန္းလာမည့္ စည္းစိမ္ဥစၥာ မ်ားကို
ေပးမည္ဟု ေျပာဆိုေလ့ရွိျခင္း၊
၃။ အက်ိဳးမရွိေသာ အရာျဖင့္ ခ်ီးျမင့္ျခင္း၊
၄။ ေပးလို႔ ျဖစ္ႏိုင္ေသာ အရာမ်ားကို တစ္စံုတရာ ပ်က္စီးေနဟန္
အေၾကာင္းျပ၍ ေပးလို႔မျဖစ္ဟု ေျပာဆိုေလ့ရွိျခင္း၊
ဤ အဂၤ ါ ေလးပါး နွင့္ ျပည့္စံုသူကို ၀စီပရမ မိတ္ေဆြတု
အေျပာသမား မိတ္ေဆြတု ဟုေခၚသည္။
(ဂ) – ခ်စ္ဖြယ္ဆိုတတ္ေသာ မိတ္ေဆြတု
၁။ မေကာင္းမွဳ ျပဳသည္ကို လည္း သေဘာတူျခင္း
၂။ ေကာင္းမွဳ ျပဳသည္ကိုလည္း သေဘာတူျခင္း
၃။ ေရွ႕ေမွာက္ တြင္ခ်ီးမြမ္းျခင္း
၄။ ေနာက္ကြယ္တြင္ ကဲ့ရဲ႕ျခင္း
ဤအဂၤ ါ ေလးပါးႏွင့္ ျပည့္စံုသူ ကို အႏုပၸိယဘာဏီ မိတ္ေဆြတု
ခ်စ္ဖြယ္ဆိုတတ္ေသာ မိတ္ေဆြတု ဟုေခၚသည္။

(ဃ) – အပါယ္ေဖာ္ မိတ္ေဆြတု
၁။ အရက္ေသစာ ေသာက္စားရာ ၌ အေဖာ္လုိက္သူ၊
၂။ ညအခါ အခါမဲ့ သြားလာရာ ၌ အေဖာ္လုိက္သူ၊
၃။ ပြဲလမ္းသဘင္ ၾကည့္ရွဳ႕ရာ ၌ အေဖာ္လုိက္သူ၊
၄။ ေလာင္းကစား ရာ ၌ အေဖာ္လိုက္သူ၊
ဤအဂၤ ါေလးပါးႏွင့္ ျပည့္စံုသူကို အပါယသဟာယ မိတ္ေဆြတု၊
အပါယ္ ေဖာ္ မိတ္ေဆြတု ဟုေခၚပါသည္။

မိတ္ေဆြစစ္ (၄) ေယာက္

(က) ေက်းဇူးျပဳေသာ မိတ္ေဆြစစ္
၁။ ေမ့ေလ်ာ့သူကို ေစာင့္ေရွာက္တတ္ျခင္း။
၂။ ေမ့ေလ်ာ့သူ ၏ စည္းစိတ္ဥစၥာကိုေစာင့္ေရွာက္တတ္ျခင္း
၃။ ေၾကာက္ရြံ႕ ေနသူ၏ အားကိုးအားထားရာျဖစ္ျခင္း
၄။ ျပဳဖြယ္ ကိစၥရွိလာလွ်င္ လိုအပ္သည္ထက္ ႏွစ္ဆ ကူညီျခင္း
ဤ အဂၤ ါေလးပါးႏွင့္ ျပည့္စံုသူ ကို ဥပကာရက မိတ္ေဆြစစ္၊
ေက်းဇူးျပဳ ေသာ မိတ္ေဆြစစ္ ဟုေခၚပါသည္

(ခ) ဆင္းရဲအတူ ခ်မ္းသာ အမွ် မိတ္ေဆြစစ္
၁။ သူ၏ လွ်ိဳ႕၀ွက္ ထားေသာ အေၾကာင္း ကိစၥ ကို မိမိ အားသာ ေျပာျပျခငး္။
၂။ မိမိ၏ လွ်ိဳ႕၀ွက္ ထားေသာ အေၾကာင္း ကိစၥ ကို သူတစ္ပါးအား မေျပာဘဲ နွဳတ္လံုျခင္း၊
၃။ အခက္အခဲ ေဘးရန္ အႏၱရာယ္ ႏွင့္ ၾကံဳေတြ႕လာလွ်င္
မိမိ ကို စြန္႕ပစ္မသြားျခင္း၊
၄။ မိမိ အက်ိဳး အတြက္ အသက္ကိုပင္ စြန္႔ႏိုင္သူ ျဖစ္ျခင္း၊
ဤ အဂၤ ါ ေလးပါး ႏွင့္ ျပည့္စံု သူကို သမာနသုခဒုကၡ မိတ္ေဆြစစ္
ဆင္းရဲအတူ ခ်မ္းသာအမွ် မိတ္ေဆြစစ္ ဟုေခၚသည္။

(ဂ) အက်ိဳးစီးပြါး ေျပာၾကေသာ မိတ္ေဆြစစ္
၁။ မေကာင္းမွဳ မျပဳရန္ တားျမစ္သူ။
၂။ ေကာင္းမွဳ ျပဳရန္ တိုက္တြန္းသူ
၃။ မၾကားဘူးေသးေသာ သိမ္ေမြ႕ နက္နဲ႕သည့္ အေၾကာင္း အရာ ကိုေျပာၾကားသူ
၄။ နတ္ရြာ နိဗာန္ ေရာက္ေၾကာင္း လမ္းေကာင္း လမ္းမွန္ ညႊန္ျပေျပာဆိုသူ။
ဤအဂၤ ါ ေလးပါးႏွင့္ ျပည့္စံုသူကို အတၳကၡာယီ မိတ္ေဆြစစ္။
အက်ိဳးစီးပြါး ေျပာၾကားေသာ မိတ္ေဆြစစ္ ဟုေခၚသည္၊

(ဃ) ေစာင့္ ေရွာက္ေသာ မိတ္ေဆြစစ္
၁။ မိမိ၏ ဆုတ္ယုတ္ ပ်က္စီးမွဳကို မႏွစ္သက္သူ၊
၂။ မိမိ၏ တိုးတက္ႀကီးပြါး မွဳကိုသာ ႏွစ္သက္သူ
၃။ မိမိ အေၾကာင္း မေကာင္းေျပာသူကို တားျမစ္သူ
၄။ မိမိ၏ ဂုဏ္ေက်းဇူး ေျပာဆိုသူကို ခ်ီးမြမ္း သူ။
ဤ အဂၤ ါေလးပါး ႏွင့္ ျပည့္စံုသူကို အႏုကမၸက မိတ္ေဆြစစ္၊
ေစာင့္ေရွာက္ေသာ မိတ္ေဆြစစ္ ဟုေခၚသည္ ။

ခင္သီတာ

ျပင္ဦးလြင္ ခ်မ္းေျမ့ ဆရာေတာ္ ဘုရားၾကီး ၏ ၾသ၀ါဒ မ်ားမွ ထုတ္ႏုတ္ထားပါသည္။

About Khin Thida Soe

Khin Thida Soe has written 11 post in this Website..

ကိုယ့္အေၾကာင္းကေတာ့ ဘာမွ ေျပာစရာမ၇ွိေအာင္ ရိုးပါတယ္ ရွင္.....