က်ေနာ္က မႏၱေလးမွာ အထက္တန္းျပဆရာ လုပ္ေနရာက ၁၉၇၀ ေက်ာ္ေလာက္မွာ ရန္ကုန္၊ အေျခခံပညာေရးဌာန ”ပညာေရး သုေတသနဗ်ဴရို”ကို ေျပာင္းရတယ္။ ပညာေရး သုေတသနဗ်ဴရိုကို ေနာက္ေတာ့ ”ပညာေရးသုေတသနဌာန”လို႔ အမည္ေျပာင္းတယ္။ (အဲဒီတုန္းက ”ျမန္မာစာ ေကာ္မရွင္”ဆိုတာလဲ ”ျမန္မာစာအဖြဲ႕” အမည္ ေျပာင္းတယ္။ ) က်ေနာ္ ေရာက္သြားခ်ိန္မွာ ”စာမတတ္သူ ပေပ်ာက္ေရး” သို႔မဟုတ္ ”စာတတ္ေျမာက္ေရး လွဳပ္ရွားမႈ” ဆိုတာကို ပညာေရး သုေတသနဌာနက ဦးေဆာင္ လွဳပ္ရွားေနတယ္။
အဲဒီအခ်ိန္မွာပဲ ပညာေရး သုေတသနဌာနရဲ႕ အဓိက သုေတသန ျပဳေနတာက ”ပညာေရး အေဟာသိကံ ျဖစ္မႈ”တဲ့။ အဂၤလိပ္လို  ”Drop Out” တဲ့။ ပါဠိလို ၊ အဂၤလိပ္လို ေျပာေတာ့ ခန္႕ညားတဲ့အျပင္ နားခ်မ္းသာတယ္။ အမွန္ကေတာ့ ဗမာျပည္မွာ ကေလးေတြ ပညာဆက္ မသင္ႏိုင္လို႔ ေက်ာင္းထြက္သြားၾကရတဲ့အေၾကာင္းပါပဲ။ အေဟာသိကံ ဆုိတာ ကိုလိုနီေခတ္ ဗမာပညာရွင္တဦး ဘာသာျပန္ထားတာ ဆိုပဲ။

ဦးေပၚဦးက ဦးေရႊေလးဆိုတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ စိတ္ခ်မ္းသာေအာင္ ”သုဝဏၰဓႏု”ဆိုတဲ့ ဘြဲ႕ တီထြင္ခ်ီးျမွင့္သလိုေပါ့။ ျဗံဳစိနဲ႕ ျဗိစံု ပါပဲ။ အဲဒီ ”ပညာေရး အေဟာသိကံျဖစ္မႈ” ဆိုတာ ပညာေရး သုေတသနဌာနရဲ႕ ပထမဆံုး ထင္ရွားေက်ာ္ၾကားတဲ့ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ ျဖစ္ပံုရပါတယ္။
ဗမာျပည္က ကေလးေတြဟာ မူလတန္း ေခၚတဲ့ စတုတၳတန္းအဆင့္ကိုေတာင္ ဆံုးခန္းတိုင္ေအာင္ မသင္ယူႏိုင္ဘဲ ေက်ာင္းထြက္ၾကရရွာတယ္။ စာအုပ္ဖိုး၊ ခဲတံဖိုးလဲ မတတ္ႏိုင္တဲ့အျပင္ ၊ မိဘရဲ႕ အလုပ္ကို ကူညီရလို႔ မိဘကလဲ ေက်ာင္းမလႊတ္ႏိုင္ဘူး။ ဆင္းရဲသားေတြရဲ႕ အျမင္မွာ ေက်ာင္းတတ္တယ္ဆိုတာ အားယားေနမွ တက္ၾကရတာကိုး။ အဲဒါကို ပညာေရး ျပဳန္းတီးမႈ၊ ဆံုးရွံဳးမႈ မေခၚဘဲ ”အေဟာသိကံ” လို႔ ေခၚတာပါပဲ။ အခ်ည္းႏွီး ျဖစ္ရျခင္းေပါ့ ။
ေက်ာင္းဆက္မတတ္ႏိုင္လို႔ လမ္းခုလတ္က ေက်ာင္းထြက္သြားရတဲ့ (အခ်ည္းႏွီး) ဦးေရဟာ ဘယ္ေလာက္မ်ားသလဲ ။ အမ်ားၾကီးေပါ့။ ကေလးေတြဟာ ပညာေရးဘက္မွာ အခ်ည္းႏွီး ျဖစ္သြားရတယ္။ ဆံုးရွံဳးသြားရတယ္။ အဲဒါကို စကားလံုး လွလွကေလးနဲ႕ ေျပာရရင္ ”အေဟာသိကံ” ျဖစ္သြားရတယ္တဲ့။ အေဟာသိကံျဖစ္ရတဲ့ ဦးေရဟာ မူလတန္းအဆင့္မွာ ေက်ာင္းသား ၁၀၀ တက္ရင္ ရွစ္ဆယ္က က်ေနရစ္တယ္။ ႏွစ္ဆယ္ေလာက္ပဲ တန္းကုန္ေအာင္ သင္ရပါသတဲ့။ (က်ေနာ္က ကိန္းဂဏန္းတို႕ စာရင္းဇယားတို႔ ေမ့တတ္လို႔ အတိအက် မမွတ္မိတာ အားနာပါတယ္။) ဆယ္တန္းေအာင္ဖို႔က်ေတာ့ တေထာင္မွာ တေယာက္ေလာက္ပဲ ရွိေတာ့သတဲ့။

မူလတန္းမွာ ပညာေရးအေဟာသိကံ ျဖစ္မႈက ၈၀ % ဆိုရင္ အလြန္မ်ားေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေက်းလက္ေတြမွာ စာမတတ္သူ ဦးေရလဲ အလြန္မ်ားေနတယ္။
ဒါေၾကာင့္ တဆက္တည္းမွာပဲ စာမတတ္သူ ပေပ်ာက္ေရး လွဳပ္ရွားမႈဆိုတာ လုပ္ပါတယ္။ ”စာမတတ္သူ”ဆိုတဲ့ စကားလုံးမွာ (မ) ပါေနတယ္။ အဂၤလိပ္လို ”နေဂးတစ္”တဲ့။ မဂၤလာ မရွိဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ”စာမတတ္သူ ပေပ်ာက္ေရး”ကို”စာတတ္ေျမာက္ေရး လွဳပ္ရွားမႈ”လို႔ေျပာင္းလဲ သံုးႏွဳန္းတယ္ဆိုလားပဲ။ ၁၉၆၅ ခုႏွစ္ေလာက္ကပါ။
ပညာေရး သုေတသနဌာနမွ ဗကသ ၊ တကသ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ေဟာင္းေတြ ရွိေနၾကလို႔ လွဳပ္ရွားမႈမွာ ေက်ာင္းသားေတြ ပါဝင္လွံဳ႕ေဆာ္ရာမွာ အထူးေအာင္ျမင္ခဲ့တယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ တျပည္လံုး အုန္းအုန္းက်က္က်က္ပါပဲ။ ကိုယ့္စရိတ္နဲ႕ကိုယ္ အားရစရာၾကီးပါပဲ။ ေက်ာင္းသားေတြကလဲ ေက်းလက္ျပည္သူေတြနဲ႕ ထိေတြ႕ရလို႔  အထူးတက္ၾကြခဲ့ၾကျပီး ေအာင္ျမင္ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုရပါမယ္။ မိုဟာမက္ ေရဇာပါလဗီဆုကို ရလိုက္တယ္။ ဝန္ၾကီးက ေဒါက္တာ ညီညီပါ။
ဒီလို ေက်ာင္းသားနဲ႕ ျပည္သူ ထိေတြ႔ရင္းႏွီးသြားတာကို ဗိုလ္ေနဝင္း ၾကိဳက္ႏွစ္ သက္ပံု မရပါဘူး။ ေရရွည္စဥ္ဆက္မျပတ္ လွဳပ္ရွားရမယ့္ လွဳပ္ရွားမႈၾကီးဟာဆက္မလွဳပ္ရွားေတာ့ဘဲ ရပ္ဆိုင္းလိုက္ေတာ့ ”အေဟာသိကံ” ျဖစ္ျမဲ ျဖစ္သြား ရပါ ေတာ့တယ္။
စာတတ္သူဦးေရ မ်ားလာရင္ အဆင္းရဲဆံုးႏိုင္ငံ သတ္မွတ္တာ မခံရဘဲေနမွာ စိုးလို႔တဲ့ေလ။ ”မူလတန္းမပညာ မသင္မေနရ”ဆိုတာ ဥပေဒျပဌာန္းခဲ့တာ ဟိုး-လြတ္လပ္ေရး ရစေလာက္ကပါပဲ။ အေကာင္အထည္မေပၚခဲ့ပါဘူး။ ပညာေရး
သုေတသနဌာနက ဦးေဆာင္ေၾကြးေၾကာ္ခဲ့တဲ့ ”စာသင္ရြယ္ေရာက္သူတိုင္း စာသင္
ခန္းထဲေရာက္ရွိေရး”(လူတိုင္းအတြက္ ပညာေရး)တဲ့။ ဒီေၾကြးေၾကာ္သံဟာလဲ ယူနက္စကိုက လွံဳ႕ေဆာ္ဆဲကာလမွာပဲ ၾကားလိုက္ရျပီး မိုးတြင္း ဖားေအာ္သံလိုပါပဲ။ ”ဥံဳ-အင္”ဆိုျပီးေပ်ာက္သြားတာပါပဲ။ ဖါးေကာက္သူေတာင္ မျမင္လိုက္ရပါဘူး။

စာသင္ရြယ္ေရာက္တဲ့ ကေလးစာသင္ခန္းထဲ ေရာက္မလာရင္ ေက်ာင္းသားကို ဖမ္းရမလား၊ မိဖကိုပဲ အေရးယူရမလား၊ အစိုးရကိုပဲ အေရးယူ ရမလား၊  တိုင္းျပည္မြဲေနသမွ် စာသင္ရယ္ကေလး
ေတြအားလံုး စာသင္ဖို႔ဆိုတာ မေအာင္ျမင္ႏိုင္ေသးပါဘူး။ ခုအခါ မူလတန္း
ပညာ မသင္မေနရဆိုတဲ့ အဆင့္ မေအာင္ျမင္ေသးဘဲ အလယ္တန္းပညာ မသင္မေနရ ဥပေဒပါ ျပဌာန္းဖို႔ ေတာင္းဆို
ၾကမယ္ဆိုေတာ့ ”ဝမ္းသာရမလား၊ ဝမ္းနည္းရမလား” ဆိုတာလို ျဖစ္
ေနပါတယ္။
ႏွစ္ဆင့္လံုး တျပိဳင္တည္း ေအာင္ျမင္ေအာင္ တြန္းေဆာင္ ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ရင္ အတိုင္းထက္အလြန္ေပါ့။ ဒါကလဲ ျပည္တြင္းစစ္ရပ္ ၊ စစ္အသံုး ေလွ်ာ့မွ ျဖစ္မွာပါ။
စာမတတ္သူ ပေပ်ာက္ေရး၊ မူလတန္းပညာ မသင္မေနရ၊ ေၾကြးေၾကာ္သံေတြဟာ ျပည္တြင္းျငိမ္းခ်မ္းေရးလို ႏွစ္ေပါင္း ၆၀ – ၇၀ ၾကာခဲ့ပါျပီ။

အေဟာသိကံ ! အဟံသိေကာ !
ေမာင္စြမ္းရည္ (၂၀၁၅ ၊ ေမ ၁၃)

 

မွတ္ခ်က္။  ။ ျမန္မာ့ဂဇက္ ဇူလိုင္ထုတ္တြင္ ပံုႏွိပ္ေဖၚျပျပီးျဖစ္သည္။

kai

About kai

Kai has written 869 post in this Website..

Editor - The Myanmar Gazette || First Amendment – Religion and Expression - Congress shall make no law respecting an establishment of religion, or prohibiting the free exercise thereof; or abridging the freedom of speech, or of the press; or the right of the people peaceably to assemble, and to petition the Government for a redress of grievances.