Fake News = ေကာလဟာသ

သမၼတထရမ့္မွထပ္ခါသံုးခဲ့ေသာ Fake News တို႔သည္ ကမၻာသို႔မ်ားစြာေျခဆန္႔ခဲ့ပါျပီ။
ယခုတေလာေလးတြင္မွ ယူကရိန္းျပည္တြင္ ေကာလဟာသမိႈင္းျဖင့္ ျပည္သူတို႔မည္မွ် ခံစားခဲ့ၾကရသည္ဟူေသာသတင္းတက္လာသည္။ တကယ္ေတာ့ ယူကရိန္းသည္ ရုရွန္းတို႔ အေမရိကားမ၀င္ခင္ ေျမစမ္းခဲ့သည့္ ခရမ္းပ်ိဳးျပည္ျဖစ္၏။
၂၀၁၄ျပည္တြင္းစစ္အရ ထြက္ေျပးခဲ့ရသည့္ ရုရွားယိမ္းယူကရိန္းသမၼတအတြက္ ရုရွန္းတို႔မွ မီဒီယာျဖင့္ တန္ျပန္စစ္ႏႊဲရာတြင္ ေကာလဟာသ မ်ားေတာက္ေလွ်ာက္လႊင့္ထုတ္ခဲ့ၾကသည္။ Fake News တို႔ပထမဆံုးထုတ္လႊင့္ခဲ့ေသာ တီဗီအစီအစဥ္အမည္ကား STOPFAKE ဟူသတည္း။
သို႔ႏွင့္ သတင္းလိမ္ ေကာလဟာသမ်ားအားယူကရိန္သားတို႔ ပံုယံုခဲ့၍ ျပည္တြင္းစစ္မီးေအာက္ေရာက္ခဲ့သည္။ ကရိုင္းမီးယားနယ္ကိုလည္း ဆံုးရံႈးသြားသည္။
ယေန႔ေကာလဟာသတင္းသည္ ထိန္းခ်ဳပ္ထားေသာ မီဒီယာေအာက္ေရာက္လွ်င္ မနက္ျဖန္၌သတင္းမွန္ျဖစ္ေတာ့သည္။ မျဖစ္လွ်င္လည္း ယံုၾကည္သြားသူတို႔က ျဖစ္ေအာင္လုပ္ယူေတာ့သည္။

၃ပင္လိမ္၍ ၁ပင္ခိုင္

အေမရိကျပည္ေထာင္စု၏ ၂၀၁၆ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲတြင္လည္း ရုရွန္းတို႔ ဤနည္းနိႆယကိုပင္သံုးခဲ့ၾကသည္။ ဒီမိုကရက္ပါတီမွ သမၼတေလာင္းဟီလာရီကလင္တန္၏ အားနည္းမွားယြင္းခ်က္တခုကို ဆြဲထုတ္ကာ ပံုခ်ဲ႔ယူသည္။ ပါတီရံုးခ်ဳပ္၏ဆာဗာႏွင့္အဆက္အသြယ္မ်ားကိုဟက္ကာသံုးထိုးေဖာက္ယူကာ ရရွိသြားေအာင္လုပ္ျပီး လွ်ိဳ႔၀ွက္ထားသည့္သတင္းမွန္အခ်ိဳ႔ကို ၀ီကီလိခ့္အပါအ၀င္ အီးေမးလ္ဆိုရွယ္မီဒီယာမ်ားမွ ထုတ္လႊတ္သည္။ ေကာလဟာသမ်ားကိုပါေရာလႊတ္ေပရာ ဟီလာရီကလင္တန္၏အမာခံမဲဆႏၵရွင္မ်ားပင္ သုိ႔ေလာ သည္ေလာေ၀၀ါးကုန္သည္။
ထုိသည္ကို ဒီမိုကရက္မ်ားကိုယ္တိုင္ပင္ သမၼတမဲေပးရာ၌ “Lesser of two evils” ဆိုးၾကီး/ဆိုးေလးေရြးခဲ့ရသည့္ဘ၀ ေရာက္ခဲ့ျခင္းကျပသည္။ ခပ္ၾကမ္းၾကမ္း၀င္လာေသာ ေဒၚနယ္ထရမ့္ႏွင့္ယွဥ္လွ်င္ပင္ အနည္းငယ္သက္သာေသာ ဆိုးေလးအားေရြးရေတာ့မည္အထိဒီမိုကရက္မ်ားပါမွတ္ထင္ကုန္ေလသည္။ တီဗီမီဒီယာတြင္ဆယ္လီျဖစ္ခဲ့ေသာ ထရမ့္သည္ ဆိုရွယ္မီဒီယာ တြစ္တာကို ကိုယ္တိုင္သံုး၍ လူထုကိုကစားသြားခဲ့သည္။
ထိုမွေနာက္ရလဒ္မ်ားအား ေငြေရာင္ပိတ္ကားမဟုတ္ စုတ္ခ်က္ၾကမ္းျဖင့္ ဆြဲခ်ယ္ထားသည့္ အိမ္ျဖဴေတာ္ေရာက္ပန္းခ်ီကားအျဖစ္ေတြ႔ၾကရ၏။ လိမ္စရာရွိလွ်င္ ေျဗာင္၂ခါလိမ္ပါ။ အမွန္တခုထည့္လိမ္ပါ။ သံုးပင္လိမ္လိုက္လွ်င္ ခိုင္ခိုင္တစ္ပင္ထြက္လာမည္မဟုတ္ေလာ။

ေနၾကတ္၊ လၾကတ္

ေရွးယခင္ ဘာသာတရားမ်ားမရွိခင္က ေန၊လ၊ေလ၊မီးတို႔ကို နတ္/ဘုရားတို႔အျဖစ္ကိုးကြယ္ၾကသည္။
ကိုယ္ကဘာမွထိမ္းေၾကာင္းျပဳျပင္မရ မိခင္သဘာ၀သေဘာအတိုင္း သူလုပ္ခ်င္ရာ လိုက္ျဖစ္ေန၍ ေၾကာက္ၾကသည္မဟုတ္ပါလား။
ယခု ၾသဂုတ္လ ၂၁ရက္ေန႔တြင္ အေမရိကျပည္တခြင္ စလြယ္ခုတ္ျဖတ္၀င္ခဲ့ေသာ ေနၾကတ္ျခင္းသည္ အေမရိကန္အေပါင္းတို႔အား ဆန္းသစ္ေပ်ာ္ရႊင္မႈအေပါင္းခေညာင္းေစခဲ့သည္။ ၁၉၁၈ခုႏွစ္တြင္ျဖစ္ျမင္ခဲ့ၾကေသာ ေနၾကတ္ျခင္းမွသည္ ေနာက္ ၉၉ ႏွစ္ၾကာမွေပၚလာသည္ျဖစ္ရာအမွတ္တရၾကည့္သူျမင္လုိသူမ်ားအတြက္ မ်က္မွန္မ်ားေရာင္းေကာင္းခဲ့ယံုမက ေနလံုး၀ၾကတ္ကာ အေမွာင္အတိက်သည့္ ေနရာအတိအက်မ်ားအထိပင္သြားေရာက္သူမ်ားေၾကာင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္းပင္ တက္လာခဲ့သည္ကိုေတြ႔ရမည္။
အတိတ္နမိတ္တို႔မည္သုိ႔ရွိေစ ေပ်ာ္ရႊင္စြာျဖင့္ လက္ခံၾကိဳခဲ့ၾကေလသည္။
နာဆာမွ စကၠန္႔ပိုင္းအထိအတိအက်တြက္ျပထားသျဖင့့္ နည္းပညာအစြမ္းကိုလည္းအံ့ဘနန္းျဖစ္ၾကရသည္။
သိပၸံအစြမ္းကို မယံုၾကည္သူ၊ ကမၻာ့ရာသီေျပာင္းလာသည္ကိုပင္ ေကာလဟာသဆိုသူ သမၼတထရမ့္သည္ပင္ မိသားစုလိုက္ အိမ္ျဖဴေတာ္အျပင္ထြက္ကာ ေနၾကတ္ၾကည့္ၾကသည္ကို ေတြ႔ၾကရသည္။ သို႔ေသာ္ သမၼတထရမ့္ကိုယ္တုိင္သည္ကား တိုက္ရိုက္ၾကည့္လွ်င္ မ်က္စိအတြင္း ကုသမရႏိုင္ေသာဒဏ္ရာရ ေလာင္ကြ်မး္မည္ဆိုေသာ ေဆးပညာရွင္မ်ား၏သတိေပးစကားကို သိပ္ၾကီးယံုဟန္ကားမရွိ လက္ႏွင့္ကြယ္ကာ မ်က္ေမွာင္ၾကဳတ္ခါ တဒဂၤလွမ္းၾကည့္သည္ကိုလည္း ျမင္ၾကရမည္။ သုိ႔ႏွင့္ သူ၏ ေရွးရိုးစြဲေသာ မူလစိတ္ထား ရိုးရိုးသားသားကိုသိၾကရသည္။

အတိတ္၊ နမိတ္

ျမန္မာတို႔အတြက္မူကား ေနၾကတ္လၾကတ္ျခင္းအတြက္ အိႏိၵယအယူ၊ ခ်ိဳင္းနားအယူ၊ ရိုးရာအယူ နိမိတ္အရေကာက္မ်ား ရာခ်ီမကရွိေခ်သည္။
သိပၸံမထြန္းကားခင္ေခတ္က ေနခင္းေၾကာင္ေတာင္ ေနမင္းၾကီးကြယ္ကာ ရုတ္တရက္အေမွာင္က်ရာတြင္ လြန္စြာထိန္႔လန္႔တုန္လႈပ္ၾကမည္မွာေသခ်ာသလို လွမ္းၾကည့္ရာမွ မ်က္စိကြယ္/ကမ္း အျမင္ယြင္းသူမ်ားလည္း ရွိၾကေပရာ ေၾကာက္စရာေဒေ၀ါအျဖစ္ ယူဆၾကသည္မွာ ယုတၱိတန္ပါ၏။
သို႔ႏွင့္ ယူလိုရာယူကာ ေၾကာက္ခ်င္ရာကို ျဖဲေျခာက္ေၾကာက္ခဲ့ၾကသည္။
တကယ္ေတာ့ ၂၁ရာစုတြင္ သိပၸံပညာသည္ အကုန္နီးပါးခြင္းခဲ့ေလျပီ။ သဘာ၀ဟာ သဘာ၀ပါ ဆိုျပေလျပီ။ ေနသည္ဘာလဲ ၾကတ္သည္ဘယ္လဲ သိၾကျပီ။ အေသးစိတ္သိယံုမက ေနၾကတ္ျခင္းကို အခြင့္ယူ၍ သိပၸံပညာရွင္တို႔ ေန/လတို႔သေဘာကိုပို၍ေလ့လာၾကႏိုင္ၾကျပီ။ ပို၍သိၾကျပီ။

ေနႏွင့္လတတန္းတည္းဆြဲအားေၾကာင့္ ထိုေနၾကတ္ခ်ိန္တြင္ လူ႔ခႏၱာအေလးခ်ိန္သည္ ၁.၇ေအာင္စပင္ ေပါ့သြားသည္ဟုပင္ တြက္ခ်က္ႏိုင္ခဲ့ျပီ။ နကၡတ္တာရာျဂိဳလ္ဆြဲအားတို႔ လူအားတိုက္ရိုက္သက္ေရာက္ျခင္းသက္ေသတည္း။
ကမၻာ့အခ်ိဳ႔ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားရွိ လူသူတို႔ကား ေနၾကတ္လၾကတ္ျခင္းကို ဘ၀ႏွင့္ရင္း၍ အတိတ္နမိတ္တို႔ေကာက္ဆဲ ယံုဆဲရွိၾကပါသည္။

၉၆ေပ်ာက္ေဆး

ျမန္မာ့ေဖ့့စ္ဘုတ္ေဆးပညာတြင္လည္း ကင္ဆာကိုဘယ္လိုေပ်ာက္သည္ အနာမ်ိဳး၉၆ ဘယ္လိုကုသည္ဟု ရွားပါးသည္ သစ္ပင္သစ္ရြက္သစ္ဥမ်ားကို ေဖစ့္ဘုတ္အဆင့္မွေက်ာ္၍ ပံုႏွိပ္ေဖၚျပေနၾကေလသည္။ တာ၀န္ယူတာ၀န္ခံမႈလည္းမရွိ။ ရွားပါးတိရိစၦာန္မ်ား၏ ဦးခ်ီဳ၊အရိုးမ်ားျဖင့္လည္း ဟိုဟာေကာင္းသည္ သည္ဟာတက္သည္ လုပ္ေနၾက၏။
ထိုထိုေဆးဆိုသည္မ်ားျဖင့္ ၁၀ေယာက္ကု၍ ၅ေယာက္ေပ်ာက္ကင္းပါသည္ထားဦး ၅၀%ကင္ဆာေပ်ာက္ပါလွ်င္ ေဆးပညာႏိုဗယ္ဆုသာမက အဆိုပါေဆး၀ါးနည္းသည္ ေဒၚလာမီလီယံခ်ီတန္သြားကာ လူသန္းခ်ီကို အသက္ကယ္သြားႏိုင္သည္ကိုလည္း မ်က္ေမွာက္မျပဳ။
အခ်ိဳ႔မွာသိလွ်က္ႏွင့္ ေရာခ်၍ အမ်ားစုမွာ မသိသား ေယာင္လွ်က္ႏွင့္ေနေလသည္။
ေရာဂါသည္း၍ ကုရာေဆးဖိုးမရွိ၊ ေရနစ္ေနေသာသူ ေကာက္ရိုးမွ်င္ကို အားကိုးဆြဲသေဘာတည္သည္မွာ သဘာ၀က်ပါ၏။ သို႔ေသာ္ ဘ၀ကိုပင္ပံု၍ ဘာမဆိုင္သူမ်ားပင္ ၀င္ယံုေနၾကသည္တမု႔ံ။

ယံုၾကည္မႈစေကး

ျမန္မာျပည္တြင္ ျပီးခဲ့သည္ ဇြန္လကုန္က မန္င္ဘာ ၉ေသာင္းေက်ာ္ရွိသည္ ေဖ့စ္ဘုတ္ေပ့ခ်္တခု၌ ေအာက္ပါအတိုင္း သတင္းတခုတင္ခဲ့ဖူးသည္။
“ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ကိုယ္ပိုင္ျဂိဳလ္တုစတင္လႊတ္တင္ျပီးေနာက္ စမ္းသပ္ကာလအျဖစ္ ယေန႔ဂြ်န္လ ၂၅ရက္ေန႔မွ ဂ်ဳလိုင္ ၂၅ရက္ေန႔အထိအင္တာနက္မ်ားကို အခမဲ႔ သုုံးႏိုင္ပါျပီ။”
ဤ ေကာလဟာသသတင္းကို ေဒတာတေထာင္ထုတ္ယူ စစ္တမ္းလုပ္ၾကည့္ရာတြင္ လံုး၀ယံုၾကည္ေနသူျမန္မာ ၇၆% ထိ,ရွိေနသည္ကိုေတြ႔ရသည္။
အလြန္ရိုးရွင္းေသာ အျဖစ္မွန္ခ်က္ခ်င္းသိႏိုင္သည္ေလးကိုပင္ ယံုၾကည္မႈျဖစ္ကာ ေကာလဟာသ ဝဲၾသဃထဲ လည္က်ကုန္သည္ကို ေတြ႔ရမည္။ သို႔ႏွင့္ ထိုထိုသူတို႔ သိသူစာဖတ္နာသူတို႔ ၀င္ေရးေဆြးေႏြးေထာက္ျပမႈမ်ားျဖင့္ တည့္သူမွန္သူတို႔ ရွိၾက/မ်ားလာၾကဟန္ရွိပါသည္။

အတန္းပညာေရး Vs ဘ၀တကၠသုိလ္

ျမန္မာတုိ႔လြတ္လပ္ေရးရျပီးကထဲက အတန္းပညာေရးဟူသည္ ႏိုင္ငံေရးအားျဖင့္ မတည္ျငိမ္ခဲ့ယံုမက အာဏာရွင္စိတ္ကူးတို႔ေအာက္၀ယ္ ေက်ာင္းသားထုတို႔ အစမ္းသပ္ခံဘ၀ျဖစ္ခဲ့ၾကရသည္။
ေဟာ.. ယခုတေလာ အုိင္ဒီယာေတြထြင္ထြက္လာျပန္ပါျပီ။ “ျမန္မာျပည္မွာ ျမန္မာလိုသင္တဲ့တစ္ေန႔ ဘြဲ႕ရရမရရ ပညာတတ္ေတြ မ်ားျပားလာမွာပါပဲ” ဟူသတတ္။
လူသန္း ၄၀မွ်သံုးစြဲေသာ ကမၻာဖြံ႔ျဖိဳးမႈေနာက္အက်ဆံုးႏိုင္ငံတခု၏ ဘာသာစကားအားျဖင့္ ကမၻာရြာၾကီးထဲ အဘယ္သို႔ေျခဆန္႔ၾကပါမည္နည္း။ ျမန္မာတို႔သည္ ကိုယ္ပိုင္သိပၸံနည္းပညာ သီအိုရီတို႔ မည္မွ်တီထြင္ထား၍ လူသားတို႔အား အလုပ္အေကြ်းျပဳထားပါသနည္း။

ပညာေရးႏွင့္ေက်ာင္းသားထုသည္ ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ား၏ အစမ္းသပ္ခံလည္းမဟုတ္။
ဟိုလမ္းေကာင္းႏိုးႏိုး ဒီနည္းေကာင္းႏိုးႏိုးျဖင့္ တိုင္းျပည္ေရတိမ္နစ္ခဲ့ဖူးသည္ကို အမွတ္မရွိ ထပ္ခါစမ္းသပ္ေနပါလွ်င္ ဒီတခါတြင္ေတာ့တိုင္းျပည္ေပ်ာက္ေတာ့မည္။ ယခုလည္း စီးပြားေရးအရ၀ါးျမိဳခံရ၍ ျမန္မာေတြ ႏိုင္ငံတကာတြင္ ကြ်န္ခံပါရေစျဖစ္ကုန္လွျပီ။
ယခုလို နည္းပညာေခတ္စမ္းၾကီးတြင္ ျမန္မာတို႔ ကမၻာတန္းမွီေအာင္ဘယ္သို႔လိုက္မည္နည္း? အမ်ားစုလက္၀ယ္ရွိေနသည့္ လက္ကိုင္ဖုန္းမ်ားမွတဆင့္ ဆိုရွယ္မီဒီယာအားျဖင့္ မျဖစ္ႏိုင္သည္ေလာ။

ဆိုရွယ္မီဒီယာ ဂမၻီရပညာ

ဆိုရွယ္မီဒီယာသည္ ၾကားခံနယ္ လူသားအဆက္အသြယ္တို႔ကို ေျမေၾကာ၊ေလေၾကာ ရံႈ႔ေပးရာ ဂမၻီရပညာတခုျဖစ္သည္။ ပညာသယ္ယူရာျဖစ္သလို ပညာကိုယ္တိုင္လည္းျဖစ္သည္။
ျမန္မာမ်ား ဆိုရွယ္မီဒီယာေပၚမ်ားမ်ားတက္ၾကပါ။ ကမၻာအႏွံ႔ အဂၤလိပ္-ခ်ိဳင္းနီစ္း-ဂ်ပန္-ကိုရီးယား-ျမန္မာဘာသာ နားလည္သူ သန္းဂဏန္းရိွေနေပရာ ဤသူထိုသူမ်ား မိမိတို႔ဘ၀အေတြ႔အၾကံဳသတင္းတို႔ ျမန္မာလိုမ်ားမ်ားေရးတင္ၾကပါ။
ျမန္မာဇာတိႏြယ္မွန္လွ်င္ စာဖတ္ၾကပါ။ ပံုမ်ား ဗီဒီယိုမ်ားၾကည့္ၾကပါ။ ေကာ္မန္႔မ်ားအထိဖတ္ပါ။ ေဆြးေႏြးပါ။ သတင္းစာ၊ဂ်ာနယ္၊စာအုပ္စာေစာင္မ်ား၏ အယ္ဒီတာတို႔ လႊမ္းျခံဳေလ့လာေပါင္းစပ္သတင္းတို႔ျဖင့္ ပံုႏွိပ္ေဖၚျပ၍ တိက်ေသခ်ာမႈယူၾကပါ။ အင္တာနက္ မ်ားမ်ားတက္ၾကပါ။
ေကာလဟာသတို႔ ဖြင့္ေပၚကုန္ကာ အမွန္တရား သစၥာတည္သည့္ ပညာတတ္မ်ားသည့္ျမန္မာျပည္ျဖစ္လာပါလိမ့္မည္။ အေတြးအေခၚေကာင္း/အဆက္အသြယ္ေကာင္းတို႔ရလာပါလိမ့္မည္။

ျပဒါးေသတေဆြ၀၊ သံေသ တျပည္၀၊ ဟုေရွးဆိုရိုးရွိသည္။ သံေသ(သံကိုလုိရာပံုသြင္းလုပ္ႏုိင္) ေသာ ဂ်ာမဏီ၊ အဂၤလန္၊ အေမရိကား၊ ဂ်ပန္၊ ခ်ိဳင္းနား တို႔သည္ တျပည္လံုး,၀လင္(ခ်မ္းသာ) လာခဲ့ၾကဖူးသည္။ ယခုမူ ဆိုရိုးသစ္ျဖည့္တင္ခ်င္ပါသည္။
မီဒီယာေသ သင္တကိုယ္၀။ ။

kai

About kai

Kai has written 897 post in this Website..

Editor – The Myanmar Gazette ||
First Amendment – Religion and Expression –
Congress shall make no law respecting an establishment of religion, or
prohibiting the free exercise thereof; or abridging the freedom of speech, or of
the press; or the right of the people peaceably to assemble, and to petition the
Government for a redress of grievances.