၁၉၆၂ တြင္ ကဗာ႕ လူဦးေရ အမ်ားဆုံး ႏိုင္ငံႏွစ္ႏုိင္ငံ စစ္မက္ၿဖစ္ပြားခဲ႕သည္။ တရုတ္ – အင္ဒီးယား စစ္ပြဲေၾကာင့္ လူ ၂၀၀၀ အသက္ ဆုံးရႈံးခဲ႕ၿပီး မီတာ ၄၂၇၀ (ေပ ၁၄၀၀၀) ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္အထက္ ခက္ခဲၾကမး္တမ္း ေတာေတာင္ထူထပ္ေသာ ကာရာကုိရမ္ ေတာင္တန္းတြင္ အႏုိင္လုခဲ႕ၾကသည္။
စစ္ပြဲ ေနာက္ခံသမုိင္း
ႏွစ္ႏုိင္ငံအၾကား နယ္စပ္ အျငင္းပြားမႈမွာ အင္ဒီးယား ႏွင့္ တရုတ္အၾကား ၿဖစ္ေသာ ၁၉၆၂ စစ္ပြဲ၏ အဓိက အေၾကာင္းအရင္း ၿဖစ္သည္။ ေပၚတူဂီႏုိင္ငံထက္ အနညး္ငယ္ ပုိၾကီးေသာ ထုိေဒသကုိ သူတုိ႕ ထိန္းခ်ဳပ္သည့္ ကက္ရွ္မီးယားအပုိင္းမွ ပုိင္ေၾကာင္း အိန္ဒိယက ခုိင္ခုိင္မာမာ ေျပာဆုိျပီး တရုတ္က ထုိေဒသမွာ ရွင္က်န္းျပည္နယ္ အစိတ္အပုိင္း ၿဖစ္ေၾကာင္း တုံ႕ျပန္သည္။ ။။။။
အျငင္းပြားရျခင္း အဓိက ေရေသာက္ျမစ္ကုိ ၿပန္ၾကည့္လ်င္ ၁၉ရာစု အလယ္ အင္ဒီးယားကုိ အုပ္ခ်ဳပ္ေသာ ၿဗိတိသ်် ႏွင့္ ကြင္တရုတ္ႏုိင္တုိ႕ မိရုိးဖလာ ရွိထားသည့္အတုိင္း တုိင္းျပည္ႏွစ္ခုအၾကား နယ္စပ္သတ္မွတ္ရန္ သေဘာတူခဲ႕ျခင္းမွ ၿဖစ္သည္။ ၁၈၆၄ အထိ ကာရာကုိရမ္ ေတာင္ၾကား ႏွင့္ ပန္ဂြန္ ေရကန္ အနီး အစိတ္အပုိင္းမ်ားသာ သတ္သတ္မွတ္မွတ္ ခြဲထားျပီး က်န္နယ္စပ္မွာ တရားဝင္ နယ္စပ္မ်ဥ္း ပုိင္းျခားမႈ မရွိေပ။ ။။။။။
၁၉၆၅ တြင္ ကက္ရွ္မီးယား နယ္ေျမအတြင္းရွိ Aksai ခ်င္း သုံးပုံတပုံ ပါဝင္ေသာ ဂၽြန္ဆင္ နယ္စပ္မ်ဥ္းကုိ ၿဗိတိသ ွ်တုိ႕ ေရးဆြဲခဲ႕သည္။ ရွင္က်န္းနယ္မွာ ထုိအခ်ိန္တြင္ ပီကင္း ထိန္းခ်ဳပ္မႈေအာက္ မရွိေတာ႕သၿဖင့္ ၿဗိတိသ ွ်တုိ႕က တရုတ္ႏွင့္ နယ္စပ္မ်ဥ္း ပုိင္းျခားသတ္မႈကုိ တုိင္ပင္ျခင္း မရွိခဲ႕ပါ။ သုိ႕ေပမဲက တရုတ္က ရွင္က်န္းနယ္ကုိ ၁၈၇၈ တြင္ ျပန္လည္ သိမ္းပုိက္လုိက္သည္။ တရုတ္တုိ႕ နဲနဲၿခင္း ေရွ႕တုိိးကာ ၁၈၉၂တြင္ နယ္စပ္မ်ဥ္း ကုိရာကုိရမ္ ေတာင္ၾကားသုိ႕ ေရာက္လာျပီး အရႈိခ်င္းေဒသ ရွင္က်န္းနယ္သုိ႕ လ်င္ျမန္စြာ ျပန္ေရာက္သြားသည္။ ။။။။။။
ကာကုိရမ္ ေတာင္တန္းတေလ်ာက္ နယ္ေျမကုိ ပုိင္းျခားေသာ မက္ကာေန-မက္ေဒၚနယ္လ္ နယ္ျခားလုိင္းကုိ ၁၈၉၉ ခုႏွစ္တြင္ ၿဗိတိသ ွ်တုိ႕ ထပ္မံ အဆုိျပဳခဲ႕ျပီး အင္ဒီးယားအား ပုိမုိၾကီးမားေသာ ေဝစု ေပးခဲ႕သည္။ ။။။။။
အင္ဒီးယားကုိ အုပ္ခ်ဳပ္ေသာ ၿဗိတိသ ွ်တုိ႕ အင္ဒူျမစ္ ေရဝပ္ေဒသကုိ ထိန္းခ်ဳပ္မည္ ၿဖစ္ျပီး တရုတ္က တာရင္မ္ျမစ္ ေရဝပ္ပုိင္းကုိ ရယူသည္။ ၿဗိတိသ ွ်တုိ႕ ေပက်င္းသုိ႕ ေပးပုိ႕ေသာ အဆုိိၿပဳခ်က္ႏွင့္ ေျမပုံကုိ တရုတ္မွ ျပန္ၾကားျခင္း မၿပဳခဲ႕။ အဲဒီအခ်ိန္အတြက္ေတာ႕ ႏွစ္ဖက္စလုံးမွ နယ္ျခားစည္း သတ္မွတ္ခ်က္ သေဘာတူခဲ႕ၾကသည္။ ။။။။။
ၿဗိတိသ ွ် ႏွင့္ တရုတ္ ႏွစ္ဖက္စလုံး မတူညီ ကြဲျပားေသာ နယ္ျခားစည္းမ်ဥ္းကုိ အျပန္အလွန္ အသုံးျပဳခဲ႕ျပီး ထုိေဒသဟာ မ်ားေသာအားၿဖင့္ လူေနထုိင္မႈကင္းမဲ႕ကာ ရာသီခ်ိန္ ကုန္သြယ္မႈ လမ္းေၾကာင္းအၿဖစ္သာ အသုံးျပဳရေသာေၾကာင့္ ဘယ္ဖက္ကမွ စုိးရိမ္ပူပန္မႈ ၾကီးၾကီးမားမား မရွိခဲ႕ေပ။ ။။။။။
တရုတ္အတြက္ ၿပည္တြင္းစစ္ စတင္မည့္ ၁၉၁၁တြင္ အဆုံးသတ္ေသာ ကြင္မင္းဆက္ နဲ႕ ေနာက္ဆုံး အင္ပါယာ က်ဆုံးခန္းတုိ႕မွာ ပုိစုိးရိမ္ ပူပန္စရာ ၿဖစ္ေနသည္။ ၿဗိတိန္မွာလည္း မၾကာခင္ ပထမကဗာစစ္ႏွင့္ ရင္ဆုိင္ရေတာ႕မည္။ ၁၉၄၇ မွာ အင္ဒီးယား လြတ္လပ္ေရးရျပီး အင္ဒီးယ တုိက္ငယ္ ေျမပုံမ်ား ျပန္လည္ေရးဆြဲေပမဲ႕ Aksai ခ်င္းအေရး ေျပလည္မႈမရွိ က်န္ရစ္သည္။ တရုတ္ျပည္တြင္းစစ္မွာ ေမာ္စီတုံး နဲ႕ ကူျမဴနစ္မ်ား အႏုိင္မရခင္ ၁၉၄၉ ခုႏွစ္ တုိင္ေအာင္ ေနာက္ထပ္၂ႏွစ္ ဆက္ၿဖစ္ေနခဲ႕သည္။ ။။။။။
၁၉၄၇ခုႏွစ္ ပါကစ္စတန္ႏုိင္ငံ တည္ေထာင္မႈ၊ ၁၉၅၀ခုႏွစ္ တရုတ္ရဲ႕ တိဘက္ကုိ က်ဴးေက်ာ္ၿပီး ႏုိင္ငံအစိတ္အပုိငး္အၿဖစ္ သြပ္သြင္းမႈ၊ အင္ဒီးယားမွ ပုိင္ဆုိင္တယ္ ေၾကျငာေသာ နယ္ေျမမွတဆင့္ ဇင္က်န္း ႏွင့္ တိဘက္ကုိ ဆက္သြယ္သည့္ ကားလမ္းေဖါက္လုပ္မႈတုိ႕က ျပသနာကုိ ပုိရႈပ္ေထြးေစသည္။ ေနာက္တၾကိမ္ တရုတ္တုိ႕၏ က်ဴးေက်ာ္စီးနင္းမႈအျပီး တိဘက္ ဘာသာေရး ႏွင့္ ႏုိင္ငံေရး ေခါင္းေဆာင္ ဒလုိင္လားမား ျပည္ပ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ သြားခ်ိန္ ၁၉၅၉ခုႏွစ္တြင္ ဆက္ဆံေရးမွာ အနိမ့္ဆုံး ေရာက္ရွိခဲ႕သည္။ အင္ဒီးယား ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ ဂ်ာဝါဟာလာ ေနရူး မလုပ္ခ်င္လုပ္ခ်င္ႏွင့္ ဒလုိင္လားမားအား အင္ဒီးယားတြင္ အေျခစုိက္ေနထုိင္ခြင့္ ျပဳခဲ႕ျခင္းၿဖင့္ ေမာ္အား အၾကီးအက်ယ္ စိတ္ဆုိးေဒါသ ထြက္ေစသည္။
တရုတ္ – အင္ဒီးယား စစ္ပြဲ
၁၉၅၉ ေနာက္ပုိင္း အျငင္းပြားေနေသာ နယ္စပ္မ်ဥ္းတေလ်ာက္ တုိက္ခုိက္မႈမ်ား ၿဖစ္ပြားခဲ႕သည္။ ေထာက္ပံ႕ေရး လမ္းေၾကာင္းကုိ ၿဖတ္ေတာက္ဖုိ႕ တရုတ္ေျမာက္ပုိငး္ ေနရာမ်ားအား ေစာင့္ၾကပ္ ကင္းလွည့္မည့္ နယ္စပ္ ေရွ႕တန္းစခန္းမ်ား တည္ေဆာက္ရန္ ၾကဳိးပမ္းေသာ ေရွ႕သုိ႕ ေပၚလစီကုိ ၁၉၆၁ ခုႏွစ္တြင္ ေနရူး အသက္သြင္းသည္။ တရုတ္တုိ႕မွ ျငင္ျငင္သာသာ တုံ႕ျပန္ခဲ႕ျပီး တဖက္ႏွင့္တဖက္ တုိက္ရုိက္ ရင္ဆိုင္မႈ မလုပ္ဘဲ ရန္ေစာင္ေနၾကသည္။ ။။။။။
၁၉၆၂ ေႏြ ႏွင့္ ေဆာငး္ဦး ရာသီတြင္ Aksai ခ်င္းေဒသ၌ နယ္စပ္ ျပသနာ ပုိၿဖစ္လာသည္။ ဂၽြန္လတြင္ တရုတ္စစ္သား ႏွစ္ဆယ္ေက်ာ္ တုိုက္ခုိက္မႈအတြင္း ေသဆုံးခဲ႕သည္။ ဂ်ဴလုိင္လတြင္ အင္ဒီးယားက သူ႕စစ္တပ္အား မိမိကုိယ္မိမိ ခုခံကြာကြယ္ရုံတင္မက တရုတ္တုိ႕အား ျပန္လည္ေမာင္းထုတ္ရန္ ပစ္ခြင့္ၿပဳလုိက္သည္။ Zhou Enlai မွ ေနရူးအား တရုတ္မွ စစ္ပြဲ မၿဖစ္ခ်င္ေၾကာင္း လူကုိယ္တုိင္ အာမခံ ေျပာထားေပမဲ႕ ေအာက္တုိဘာလတြင္ တရူတ္ျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္ (ပီအယ္လ္ေအ) စစ္တပ္ နယ္စပ္တေလ်ာက္ စုရုံးလာသည္။ ၁၉၆၂ ေအာက္တုိဘာ ၁၀ တြင္ ပထမအၾကိမ္ အၾကီးအက်ယ္ တုိက္ပြဲ ၿဖစ္ျပီး အင္ဒီးယား စစ္သား ၂၅ဦး ႏွင့္ တရုတ္ စစ္သား  ၃၃ ဦး က်ဆုံးသည္။ ။။။။။
ေအာက္တုိဘာ ၂၀ တြင္ Aksai ခ်င္းေဒသမွ အင္ဒီးယားအား ေမာင္းထုတ္ရန္ ပီအယ္လ္ေအ တရုတ္တပ္ စစ္မ်က္ႏွာ ႏွစ္ဖက္ဖြင့္ တုိက္သည္။ ႏွစ္ရက္အတြင္း နယ္ေျမတခုလုံးအား တရုတ္မွ သိမ္းပုိက္ခဲ႕သည္။ နယ္စပ္ထိန္းခ်ဳပ္မ်ဥ္း ေတာင္ဖက္ ဆယ္မုိင္သုိ႕ တရုတ္ ပီအယ္လ္ေအတပ္မ်ား ေအာက္တုိဘာ ၂၄တြင္ ေရာက္ရွိသည္။ သုံးပတ္ၾကာ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲခ်ိန္အတြင္း တရုတ္တပ္မ်ား သူ႕တုိ႕ေနရာ ထိန္းထားရန္ Zhou Enlai အမိန္႕ေပးခဲ႕ျပီး ေနရူးထံ ျငိမး္ခ်မ္းေရး အဆုိျပဳခ်က္ ေပးပုိ႕သည္။ ။။။။။
တရုတ္ အဆုိျပဳခ်က္မွာ ႏွစ္ဖက္တပ္ ထိေတြ႕မႈ မရွိေတာ႕ဘဲ လက္ရွိ ေနရာမ်ားမွ ကီလုိမီတာ ႏွစ္ဆယ္ ေနာက္ဆုတ္ရန္ ၿဖစ္သည္။ တရုတ္တပ္မ်ားသာ သူတုိ႕ မူလ ေနရာသုိ႕ ျပန္လည္ဆုတ္ခြာေပးရန္ ေနရူးမွ တုံ႕ျပန္ျပီး ပုိက်ယ္ျပန္႕ေသာ စစ္မဲဇုံ ထားရန္ ေနရူးမွ ေတာင္းဆုိသည္။ ၁၉၆၂ ႏုိဝင္ဘာ ၁၄ တြင္ Walong ဝါေလာင္ရွိ တရုတ္စခန္းကုိ အင္ဒီးယားတုိ႕ တုိက္ခုိက္ျခင္းၿဖင့္ စစ္ပြဲ ျပန္လည္စတင္သည္။ ။။။။။။
ေနာက္ထပ္ ရာေပါင္းမ်ားစြာ ေသဆုံးၿပီးေနာက္ အင္ဒီးယားဖက္မွ အေမရိကန္တုိ႕ ဝင္ကူမည့္ သတိေပးခ်က္ေၾကာင့္ ႏုိဝင္ဘာ ၁၉တြင္ ႏွစ္ဖက္စလုံးမွ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး တရားဝင္ ေၾကျငာခဲ႕သည္။ တရားမဝင္ သတ္မွတ္ထားေသာ မက္မာဟြန္ နယ္စပ္မ်ဥ္း ေျမာက္ဖက္သုိ႕ လက္ရွိလနရာမွ ၄င္းတုိ႕ ဆုတ္ခြာမည္ဟု တရုတ္ ေၾကျငာသည္။ သုိ႕ေသာ္လည္း ေတာင္တန္းမ်ားထဲ ပိတ္မိေနသည့္ တပ္မ်ား အပစ္အခတ္ ရပ္သည့္သတင္းကုိ ရက္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာသည္အထိ မၾကားသိဘဲ ေနာက္ထပ္ ပစ္ခတ္မႈမ်ား လုပ္ေနခဲ႕ၾကသည္။ ။။။။။
စစ္ပြဲ တလေလာက္ ၾကာျမင့္ခဲ႕ျပီး အင္ဒီးယား စစ္သား ၁၃၈၃ ေယာက္ ႏွင့္ တရုတ္ စစ္သား ၇၂၂ ေယာက္ က်ဆုံးသည္။ ေနာက္ထပ္ အင္ဒီးယား ၁၀၄၇ ဦး ႏွင့္ တရုတ္ ၁၆၉၇ ဦး ဒဏ္ရာရၿပီး အင္ဒီးယား စစ္သား ေလးေထာင္နီးပါး အဖမ္းခံရသည္။ ထိခိုက္က်ဆုံးမႈ အမ်ားအျပားမွာ ရန္သူ ပစ္ခတ္မႈထက္ ေပ၁၄၀၀၀ အျမင့္ ျပင္းထန္ဆုိးရြားေသာ ရာသီဥတု အေျခအေနေၾကာင့္ ၿဖစ္သည္။ ေဆးဝါးကုသမႈ အခ်ိန္မွီ မေပးႏိုင္ခင္ ရာသီဥတုဒဏ္ေၾကာင့္ ဒဏ္ရာရ ႏွစ္ဖက္စစ္သားမ်ား ေသဆုံးကုန္သည္။ အဆုံးမွာ Aksai ခ်င္းေဒသကုိ ထိန္းခ်ဳပ္ခြင့္ တရုတ္္ လက္ဝယ္ ရရွိသြားသည္။ ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ေနရူးမွာ ျပည္တြင္း၌ တရုတ္ကုိ က်ဴးေၾကာ္မႈကုိ သူ၏ အင္အားမသုံး ျငိမ္းခ်မ္းစြာ ေၿဖရွင္းမႈ ႏွင့္ တရုတ္ တုိက္ခုိက္မႈ မတုိင္ခင္ လုံေလာက္ေသာ ျပင္ဆင္မႈ ကင္းမဲ႕မႈေၾကာင့္ အျပင္းအထန္ ေဝဖန္ခံခဲ႕ရသည္။

ဝီဂါပန္းေသး တရုတ္မူဆင္ ေၾကးမုံဂ်ီး၏ဘဲ မဂုိ၇၈၆ ေမာ္လဝီေၾကာင္ၾကီး *:O) clown

ဦးေၾကာင္ၾကီး

About ဦးေၾကာင္ၾကီး

ေအာင္ၾကဴ း has written 617 post in this Website..

ပန္းတပြင့္ လွမ္းအစြင့္ နမ္းအလင့္မွာ........... ဟတ္ခ်ဳိး ဟတ္ခ်ဳိး