တလုပ္သဗုံ ေၾကးမုံဂ်ီး ရြာထဲမယ္ ျမစ္ဆုံေရကာတာ ေလာ္ဘီပုိ႕စ္ေတြတင္ တလုပ္ကူျမဴနစ္ပါတီနဲ႕တလုတ္အစုိးရ ေကာင္းေၾကာင္း၊ နယ္ခ်ဲ႕ ကုိလုိနီအေနာက္ႏုိင္ငံနဲ႕ ဖက္ဆစ္ဂ်ပန္ ဆုိးေၾကာင္း ဝါဒၿဖန္႕တာ ေတြ႕ေတာ႕ ခံစားခဲ႕ရတဲ႕ တလုပ္ျပည္သူေတြအတြက္ ယူၾကဳံးမရ ၿဖစ္မိတယ္ဂ်။ တဆက္ထဲ သူတင္တဲ႕ တလုပ္မေတြ မီနီစကပ္ဝတ္ အလွျပတာ ၿမင္ေတာ႕ သြားရည္က်မိတယ္။ မဟာေဂါင္းေဆာင္ အုတ္ကထ ေမာ္စီတုံးကုိလည္း ေလးစားမိတယ္။ တလုပ္ျပည္ အတိတ္သမုိင္းေၾကာင္း တူးဆြမိေတာ႕ ကူျမဴနစ္ ေၾကးမုံဂ်ီး တခါမွ မဟဖူးတဲ႕ အျခင္းအရာ ဘြားကနဲ ေတြ႕တယ္။ အားလုံးလဲ ၾကားဖူးမွာပါ ယဥ္ေက်းမႈေတာ္လွန္ေရး ဆုိတာ၊ ၁၉၆၆ ကေန ေမာ္စီတုံး ကြယ္လြန္ခ်ိန္ ၁၉၇၆ အထိ တလုပ္ျပည္တြင္ ၿဖစ္ခဲ႕တယ္။ ေဆြမ်ဳးိေပါက္ေဖၚ ျမန္ၾတံ႕ျပည္မွာလဲ အားက်မခံ ဗကပမ်ား ပါတီတြင္း သန္႕စင္ေရး ၿဖဳတ္ထုတ္သတ္ ပဲခူးရုိးမေတာထဲ လုပ္ခဲ႕တာေပါ့။ စာသားအျပင္ ဓါတ္ပုံပါ ၾကည့္မွ သိမွာမုိ႕ ဖဘမွာ ဖတ္တာထက္ မူရင္းပုိ႕စ္တင္ရာ ျမန္မာေဂဇက္ သြားဖတ္ေစလုိပါတယ္။ ေျပာေနၾကာတယ္ နည္းနည္း ျမည္းစမ္းရေအာင္….။ ။။။။

နတ္ၾကီးခမ်ာ မခ်မ္းသာ

၁၉၆၆ ခုနွစ္တြင္ တရုတ္ကူျမဴနစ္ေခါင္းေဆာင္ ေမာ္စီတုံး ေနာင္တြင္ ေျပာစမွတ္ျပဳရမည့္ ယဥ္ေက်းမႈေတာ္လွန္ေရးကုိ သူ႕ ၾသဇာအာဏာ တရုတ္အစုိးရအဖြဲ႕အတြင္း ျပန္လည္သက္ေရာက္ အားေကာင္းေစရန္ စတင္သည္။ ထုိအခ်ိန္က ကူျမဴနစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားဟာ ပါတီနဲ႕ တုိင္းျပည္ကုိ လမ္းေၾကာင္းမွာေပၚ တြန္းပုိ႕ေနတယ္ ထင္ျမင္တာေၾကာင့္ ေမာ္ဟာ တရုတ္လူ႕အဖြဲ႕အစည္းရဲ႕ ညစ္ေထးေနတဲ႕ အရာေတြကုိ သန္႕စင္ဖယ္ရွားရန္၊ လြန္ခဲ႕ေသာ ႏွစ္၂၀ေက်ာ္ ျပည္တြင္းစစ္ကုိ ေအာင္ျမင္ေစေသာ ေတာ္လွန္ေရးစိတ္ဓါတ္ ျပန္လည္နုိးၾကားရန္ ႏွင့္ တရုတ္ျပည္သူ႕သမတ ႏုိင္ငံ ထူေထာင္ရန္ လူငယ္မ်ားအား ေတာင္းဆုိခဲ႕သည္။ ယဥ္ေက်းမႈေတာ္လွန္ေရးကုိ ေမာ္ မေသခင္ ၁၉၇၆ခုႏွစ္အထိ အဆင့္ေပါင္းမ်ားစြာ ဆင္ႏႊဲခဲ႕ျပီး ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္ အၾကမ္းဖက္ ဖိႏွိပ္မႈမ်ားေၾကာင့္ တရုတ္ျပည္ ႏုိင္ငံေရးႏွင့္ လူ႕အသုိင္းအဝန္းထဲ ေနာင္ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာတုိင္ေအာင္ ပဲ႕တင္သံရုိက္ တင္က်န္ေနမည္ ၿဖစ္သည္။ ။။။။

ကူျမဴနစ္တလုပ္ ဆင္းတုေတာ္ကုိၿဖဳတ္

ယဥ္ေက်းမႈ ေတာ္လွန္ေရး စတင္ခ်ိန္
၁၉၆၀ ျပည့္လြန္ႏွစ္မ်ား ပါတီေခါင္းေဆာင္ပုိင္းတြင္ ဆုိဗီယက္ႏုိင္ငံမွာ ၿဖစ္သလုိ ဝါဒေရးရာပုိငး္ထက္ လက္ေတြ႕ကၽြမ္းက်င္မႈ ဦးစားေပးေသာ ျပန္လည္ျပင္ဆင္ေရးလမ္းစဥ္ သိပ္ေရာက္လြန္းေနေၾကာင္း တရုတ္ကူျမဴနစ္ပါတီေခါင္းေဆာင္ ေမာ္စီတုံးယူဆလာသည္။ အစုိးရအဖြဲ႕အတြင္း ေမာ္၏ အေနအထားမွာလဲ မေအာင္မျမင္ ၿဖစ္ခဲ႕ေသာ ခုန္ျပန္ေက်ာ္လႊား (၁၉၅၈-၆၀) မဟာစီမံကိန္း ႏွင့္ ေနာက္ဆက္တြဲ စီးပြားေရး ကေသာင္းကနင္း ၿဖစ္ရပ္မ်ားေၾကာင့္ အားနည္းေနသည္။ ပါတီေခါင္းေဆာင္ပုိင္းအား ေခ်မႈန္းရန္ ႏွင့္ အာဏာ ျပန္လည္ထူေထာင္ရန္ ဇနီးၿဖစ္သူ Jiang Qing နဲ႕ ကာကြယ္ေရးဝန္ၾကီး လင္ေျပာင္ Lin Biao အပါအဝင္ အစြန္းေရာက္ အုပ္စုတစုကုိ ေမာ္စီတုံး စုစည္းခဲ႕သည္။ ။။။။

ကူျမဴနစ္ဝါဒ ေခ်မႈန္းဂ်

ယဥ္ေက်းမႈ ေတာ္လွန္ေရး ပထမပုိင္းတြင္ ပုဂုိလ္ေရး ကုိးကြယ္မႈ တြန္းအားးေပးရန္ ေမာ္စီတုံး၏ ကုိယ္ပုိင္အေတြးအေခၚမ်ားကုိ ကာကြယ္ေရးဝန္ၾကီး လင္ေျပာင္ ၾကီးၾကပ္ေရြ႕ ယေန႕ေခတ္ ေက ်ာ္ၾကားလာမည့္ ေမာ္႕စကား ေကာက္ႏႈတ္ခ်က္ စာအုပ္နီ သန္းေပါင္းမ်ားစြာကုိ တရုုတ္ျပည္အႏွံ႕ ပုံႏွိပ္ၿဖန္႕ေဝ ေစခဲ႕သည္။

တရုတ္ကူျမဴနစ္ ဖက္ဆစ္ၿဖစ္

၁၉၆၆ ၾသဂုတ္လ ပါတီဗဟုိေကာ္မတီစုံညီ အစည္းအေဝးတြင္ ေမာ္မွ ယဥ္ေက်းမႈေတာ္လွန္ေရး စတင္သည္။ တႏုိင္ငံလုံးရွိ စာသင္ေက်ာင္းမ်ားပိတ္ျပီး ပါတီေခါင္းေဆာင္ပုိင္း အက်င့္ပ်က္ျခစား ဘူဇြာတန္ဖုိးမ်ားႏွင့္ ေတာ္လွန္ေရးစိတ္ဓါတ္ ကင္းမဲ႕ေနမႈအား တန္ျပန္ဖုိ႕ ႏုပ်ဳိသစ္လြင္ လူငယ္ အင္အားစုမ်ား အုံႏွင့္က်င္းႏွင့္ အစားထုိးရန္ ေတာင္းဆုိသည္။ ေနာက္ပုိင္းလမ်ားမွာေတာ႕ လႈပ္ရွားမႈ အလ်င္အျမန္ ၾကီးထြားလာၿပီး ေက်ာင္းသူားမ်ားမွ ၿပည္သူ႕စစ္ တပ္နီလူငယ္ အုပ္စု ဖြဲ႕စည္းကာ တရုတ္ သက္ၾကီးရြယ္အုိ ႏွင့္ တတ္သိပညာရွင္မ်ားကုိ တုိက္ခုိက္ ေႏွာင့္ယွက္ ရန္ျပဳေတာ႕သည္။ ပုဂုိလ္ေရး ကုိးကြယ္မႈဟာလဲ ဂ်ဳိးဇက္စတာလင္တုံးကလုိ ေမာ္စီတုံးအား ဝန္းရံ ေပါက္ဖြားလာျပီး သူ႕အေတြးအေခၚမွ တုိက္ရုိက္ဆင့္ပြား ပုိ႕ျခမႈမ်ား ဘက္ေပါင္းစုံတြင္ ေပၚေပါက္လာသည္။ ။။။။

ကူျမဴနစ္ အျပစ္ဒဏ္ လူမဆန္

ယဥ္ေက်းမႈ ေတာ္လွန္ေရးအတြင္း လင္ေျပာင္ အခန္းက႑
ယဥ္ေက်းမႈ ေတာ္လွန္ေရး အေစာပုိင္းကာလတြင္ သမတ Liu Shaoqi ႏွင့္ အျခား ကူျမဴနစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ား အာဏာမွ ဖယ္ရွားခံရသည္။ (သမတ Liu မွာ ရုိက္ႏွက္ႏွိ္ပ္စံ အက်ဥ္းခ်ခံရျပီး ေထာင္တြင္ ၁၉၆၉ တြင္ ေသဆုံးသည္။) ေခါင္းေဆာင္ပိုင္းအတြက္ တပ္နီအေစာင့္တပ္ဖြဲ႕အတြင္း ဂုိဏ္းဂဏ အမ်ဳိးစုံကြဲ ျပဳိင္ဆုိင္ရာမွ တရုတ္ျမဳိ႕ၾကီးအမ်ာအျပား ၁၉၆၇ စက္တင္ဘာလတြင္ မီးရႈိ႕ဖ််က္ဆီး ခံရလုနီးပါး ေရာက္သြားျပီး ကာကြယ္ေရးဝန္ၾကီး လင္ေျပာင္အား ေမာ္ မွ စစ္တပ္မ်ား ေစလႊတ္ ထိန္းသိမ္းခုိင္းခဲ႕ရသည္။ ျမဳိ႕ၿပ တပ္နီအေစာင့္မ်ားအား တပ္နီလႈပ္ရွားမႈ အားနည္းရာ ေက်းလက္မ်ားသုိ႕ စစ္တပ္သုံး ေျပာင္းေရႊ႕ေစသည္။ ဝရုန္းသုန္းကား ပဋိပက္ခမ်ားေၾကာင့္ ၁၉၆၆ ခုႏွစ္ ႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္လ်င္ ၁၉၆၈ ခုႏွစ္တြင္ စက္မႈကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း ၁၂%ေအာက္ က်ဆင္းသည္အထိ တရုတ္စီးပြားေရး ထုိးဆင္းသြားသည္။

သူမ်ားအရွက္ခြဲ ကူျမဴနစ္ပဲ

၁၉၆၆ တြင္ လင္အား ေမာ္ အရုိက္အရာ ဆက္ခံသူအၿဖစ္ သတ္မွတ္သည္။ သူက မၾကာခင္ ဆုိဗီယက္ တပ္မ်ားႏွင့္ နယ္စပ္ အခ်င္းမ်ားမႈ အေၾကာင္းျပဳေရြ႕ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး မာရွယ္ေလာ အသက္သြင္းသည္။ အာဏာ ေစာစီးျမန္ဆန္စြာ ခ်ဳပ္ကုိင္ ဟန္ျပင္တဲ႕ လင္ေၾကာင့္ စိတ္အေႏွာက္အယွက္ ၿဖစ္လာေသာ ေမာ္ဟာ တရုတ္အစုိးရအဖြဲ႕အား ခြဲေဝအုပ္ခ်ဳပ္ေနသာ ထိပ္ပုိငး္လူ ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ က်ဴအင္လုိင္း Zhou Enlai ႏွင့္ေပါင္းကာ စတင္ ဆန္႕က်င္သည္။ ၁၉၇၁ စက္တင္ဘာ တြင္ ဆုိဗီယက္ ယူနီယံသုိ႕ ထြက္ေျပးရန္ ၾကဳိးစားရင္း ေလယာဥ္ပ်က္က်ကာ မြန္ဂုိလီးယားတြင္ လင္ ေသဆုံးသည္။ (ေလယာဥ္ပစ္ခ်ခံရတယ္လုိ႕ အတည္မျပဳႏုိင္တဲ႕ သတင္းထြက္သည္၊ စဂါးခ်က္) တပ္တြင္းထိပ္ပ္ုိင္း သူ႕လူမ်ားစြာ ဖယ္ရွားသုတ္သင္ခံရျပီး အစုိးရအဖြဲ႕အား ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ က်ဴအင္လုိင္း Zhou ပုိမုိခ်ဳပ္ကုိင္လုိက္သည္။ လင္၏ ထိတ္လန္႕စက္ဆုပ္ဖြယ္ နိဂုံးခ်ဳပ္မႈေၾကာင့္ ေမာ္ရဲ႕ စိတ္အားက်စရာ ေတာ္လွန္ေရး လမ္းစဥ္ဟာ သာမာန္ရုိးရုိး အာဏာလုျခင္းသုိ႕ သက္ဆင္းလ်က္ တရုတ္ျပည္သူအမ်ား စိတ္ပ်က္သြားၾကသည္။ ။။။။

ကူျမဴနစ္တရုတ္ လုပ္ခ်င္တာလုပ္

ယဥ္ေက်းမႈ ေတာ္လွန္ေရး နိဂုံးပုိင္း
က်ဴအင္လုိင္း Zhou တုိင္းျပည္ တည္ျငိမ္ရန္ ပညာေရးစနစ္ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ျပီး အစုိးရ အရာရွိေဟာင္း ေျမာက္မ်ားစြာကုိ ရာထူး ျပန္ခန္႕သည္။ ၁၉၇၂ တြင္ ေမာ္စီတုံး ေလၿဖတ္သြားျပီး တႏွစ္ထဲမွာ က်ဴအင္လုိင္း ကင္ဆာေရာဂါ ၿဖစ္သည္။ ေခါင္းေဆာင္ ႏွစ္ဦးစလုံး တိန္ေရွာက္ဖိန္ (ယဥ္ေက်းမႈ ေတာ္လွန္ေရး ပထမအဆင့္တြင္ အၿဖဳတ္ခံရသူ) ကုိ ေထာက္ခံမႈ ပုံေအာထားၿပီး ေလးဦးဂိုဏ္းလုိ႕ လူသိမ်ားတဲ႕ သေဘာထား ပုိတင္းမာသူ Jiang နဲ႕ သူမ ေနာက္လုိက္မ်ားက ဆန္႕က်င္သည္။ တရုတ္ႏုိင္ငံေရးဟာ ေနာင္ႏွ္စ္ေပါင္းမ်ားစြာ ႏွစ္ဖက္အၾကား တုိးလုိက္ဆုတ္လုိက္ လိပ္ခဲတင္းလင္း ၿဖစ္ခဲ႕သည္။ ေနာက္ဆုံးတြင္ သေဘာထား တင္းမာသူမ်ားဟာ က်ဴ ကြယ္လြန္ျပီး လအနည္းငယ္အၾကာတြင္ တိန္အား ဖယ္ရွားရန္ ေမာ္ကုိ နားခ်ႏုိင္ခဲ႕သည္။ သုိ႕ေသာ္ ထုိႏွစ္ စက္တင္ဘာလ ေမာ္ေသဆုံးသည့္အခါ လူထု၊ ရဲ ႏွင့္ စစ္တပ္ တပ္ေပါင္းစုဖြဲ႕ကာ ေလးဦးဂုိဏ္းကုိ ေမာင္းထုတ္ပစ္လုိက္သည္။ တိန္ ၁၉၇၇ တြင္ အာဏာ ျပန္ရျပီး ေနာင္ အႏွစ္၂၀ေက်ာ္ၾကာေအာင္ တရုတ္အစုိးရကုိ စီမံကြပ္ကဲ အုပ္ခ်ဳပ္သည္။ ။။။။

ရက္စက္စက္ ကူျမဴနစ္မွတ္

လူေပါင္းတသန္းခြဲမ ွ် ယဥ္ေက်းမႈ ေတာ္လွန္ေရးတြင္ ေသဆုံးျပီး သန္းေပါင္းမ်ားစြာ ေထာင္က်၊ ေျမယာ ဓန ဥဳတ္စာ အသိမ္းခံရ၊ ႏွိပ္စက္ညွင္းပန္း (သုိ႕) လူပုံအလယ္ အရွက္ခြဲ ခံၾကရသည္။ ယဥ္ေက်းမႈ ေတာ္လွန္ေရး၏ ေရတုိ အက်ဳိးဆက္မ်ားကုိ တရုတ္ျမဳိ႕ၾကီးမ်ားတြင္ အဓိက ခံစားရေသာ္လည္း ေရရွည္ အက်ဳိးဆက္မွာ ေရွ႕ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာ္ေအာင္ တႏုိင္ငံလုံးတြင္ သက္ေရာက္သည္။ ေမာ္ျပဳခဲ႕ေသာ ပါတီႏွင့္စနစ္အေပၚ ထုႏွင့္ထည္ႏွင့္ တုိက္ခုိက္မႈဟာ အဆုံးတြင္ ေမ်ွာ္မွန္းခ်က္ႏွင့္ ဆန္႕က်င္ဖက္ရလဒ္ ထြက္ခဲ႕ျပီး တရုတ္အမ်ားကုိ အစုိးရႏွင့္ အတူေဆာင္ရြက္ရန္ ယုံၾကည္မႈ ကင္းမဲ႕ေစခဲ႕သည္။ ။။။။

ကူျမဴနစ္ဒဏ္ ဘူဇြာခံ

ဦးေၾကာင္ၾကီး

About ဦးေၾကာင္ၾကီး

ေအာင္ၾကဴ း has written 628 post in this Website..

ပန္းတပြင့္ လွမ္းအစြင့္ နမ္းအလင့္မွာ……….. ဟတ္ခ်ဳိး ဟတ္ခ်ဳိး