”ကင္စားမွသည္ ကင္ဆာဆီသို႕”
(အေၾကာ္ႏွင့္အကင္ အစားမ်ားလွ်င္ ကင္ဆာျဖစ္တတ္သည္)
(ဆရာဦးေက်ာ္ျမင့္၊ တိုင္းရင္းေဆးႏွင့္နကၡတ္ေဗဒင္ပညာရွင္)

ယေန႕လူသားထုကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနေသာ အနာေရာဂါမ်ားတြင္ ကင္ဆာေရာဂါ ပါေနဆဲျဖစ္သည္။ အသည္းကင္ဆာ၊ အဆုတ္ကင္ဆာ၊ သားအိမ္ကင္ဆာ၊ ရင္သားကင္ဆာ၊ အစာအိမ္ကင္ဆာ၊ အူမႀကီးကင္ဆာ၊ လည္ေခ်ာင္းကင္ဆာ၊ ဆီးက်ိတ္ကင္ဆာ၊ အေရျပားကင္ဆာ၊ ေသြးကင္ဆာ စသည္ျဖင့္ ခႏၶာကိုယ္ အစိတ္အပိုင္း အမ်ားစုတြင္ ျဖစ္ပြားေနၾကသည္။
ကင္ဆာေရာဂါကို အထိုက္အေလ်ာက္ သက္သာေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ကုသကယ္မႏို္င္ေသာေဆး၀ါးမ်ား ထုတ္လုပ္ႏိုင္ၾကၿပီျဖစ္ေသာ္လည္း ကင္ဆာေရာဂါကာကြယ္ေဆးကိုမူ မထုတ္လုပ္ႏိုင္ၾကေသးပါ။ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ကင္ဆာေရာဂါျဖစ္ေၾကာင္း (ေရာဂါနိဒါန္း)ကို တိတိက်က်ႏွင့္ ျပည့္ျပည့္စံုစံု မသိေသးေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။
ေဆးပညာရပ္တြင္ ေရာဂါနိဒါန္းႏွင့္ ေဆးနည္းေကာင္းဟူ၍ အဓိကက်ေသာ နယ္ပယ္ႏွစ္ခုရွိ္သည္။ ယေန႕ေခတ္တြင္ ေဆးနည္းေကာင္းကိုသာ ဦးစားေပးရွာေဖြ ေဖၚစပ္ေနၾကသည္။ အစြမ္းထက္သည္ထက္ ထက္ေအာင္ ၾကိဳးစားေနၾကသည္။ အစြမ္းထက္လာလွ်င္ အစြန္းထြက္ဆိုးက်ိဳး (ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး၊ ဆင့္ပြားေရာဂါ) တြဲပါေနေလ့ရွိသည္။ေရာဂါနိဒါန္းႏွင့္ပတ္သက္၍ကား အနည္းငယ္တိမ္ျမဳပ္ေနသေယာင္ရွိသည္။
သိပၸံေဆးပညာနယ္ပယ္တြင္ ေရာဂါနိဒါန္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေရာဂါျဖစ္ေစတတ္ေသာပိုးကို ဦးစားေပး ရွာေဖြေလ့ရွိသည္။ ေရာဂါပိုးေတြ႕လွ်င္ ထိုေရာဂါပိုးကို သတ္ႏိုင္စြမ္းရွ္ိေသာေဆး၀ါးမ်ား ဆက္လက္ရွာေဖြရသည္။ ေရာဂါပိုးကိုသတ္ႏိုင္သည့္တိုင္ေအာင္ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးမ်ားရွိမရွိ ေစာင့္ၾကည့္ရသည္။ တျဖည္းျဖည္းႏွင့္ ေရာဂါပိုးက ေဆးယဥ္သြားၿပီး ေဆးေဟာင္းမတိုးေတာ့၍ ေဆးသစ္ေျပာင္းရွာရသည္လည္း ရွိတတ္သည္။ ေရာဂါပိုးကိုသတ္ရာတြင္ ကိုယ္ခံပိုးမ်ားပါ ေသသြားၿပီး  အျခားေရာဂါမ်ားကို ခုခံႏိုင္စြမ္း က်ဆင္းသြားျခင္းမ်ိဳးလည္း ၾကံဳရတတ္သည္။
ကင္ဆာေရာဂါကား ပိုးေၾကာင့္ျဖစ္ေသာေရာဂါအမ်ိဳးအစားမ်ားထဲတြင္ မပါ၀င္ပါ။ ခႏၶာကိုယ္တြင္းရွိ ကလပ္စည္းအခ်ိဳ႕ လိုေနသည္ထက္ ပိုမိုပြားစီးလာျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုသို႕ပြားစီးလာရျခင္း၏ အေၾကာင္းအရင္းကို ျပည့္စံုစြာမသိရွိရေသးေသာေၾကာင့္ ကင္ဆာကာကြယ္ေဆး ေဆးနည္းေကာင္း မေပၚေပါက္ေသးျခင္းျဖစ္သည္။
ေဒသနာနယ တိုင္းရင္းေဆးပညာရပ္သည္ ေဆးနည္းေကာင္းထက္ ေရာဂါနိဒါန္း (ေရာဂါျဖစ္ေၾကာင္း) ကို ပိုမို၍ ဦးစားေပးရွာေဖြ ေဖာ္ထုတ္ေလ့ ရွိသည္။ ေရာဂါနိဒါန္းကိုေသခ်ာစြာသိၿပီဆိုလွ်င္ ေရာဂါျဖစ္ေစတတ္ေသာ အေၾကာင္းတရားမ်ားကို ေစာင့္စည္း ေရွာင္ၾကဥ္ရေသာ ၀ါရိတၲသီလ၊ ေရာဂါေပ်ာက္ေစတတ္ေသာအေၾကာင္းတရားမ်ားကို ေစာင့္ေရွာက္ေဆာင္ပြားရေသာ စာရိတၲသီလ၊ တစ္နည္းအားျဖင့္ ေဆာင္သီလႏွင့္ေရွာင္သီလ  ႏွစ္ပါးကို ေစာင့္ထိန္းျခင္း ဟူေသာ ကုထံုးျဖင့္ အျမစ္ျပတ္ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ကုသေလ့ရွိသည္။ ဤေနရာတြင္ ေရာဂါေပ်ာက္ေစတတ္ေသာ အေၾကာင္းတရားမ်ားကို ေစာင့္ေရွာက္ ေဆာင္ပြားျခင္းသည္ပင္လွ်င္ ေဆးနည္းေကာင္းျဖစ္လာပါသည္။
ေဒသနာနည္းအရဆိုလွ်င္ ရုပ္ခႏၶာ၌က်ေရာက္ေလ့ရွိေသာ ေရာဂါအုပ္စုႏွင့္ နာမ္ခႏၶာ (စိတ္)၌ က်ေရာက္ေလ့ ရွိေသာ ေရာဂါအုပ္စုဟူ၍ ႏွစ္မ်ိဳးႏွစ္စား ခြဲျခား ျပဆိုထားသည္။ ကာယိကေရာဂါႏွင့္ ေစတသိကေရာဂါ အုပ္စုတို႕ ျဖစ္ၾကသည္။ ရုပ္ခႏၶာအေပၚတြင္ ျပဳျပင္လႊမ္းမိုးေနေသာ အေၾကာင္းတရားေလးပါးရွိသည္။ ကံ၊ စိတ္၊ ဥတု၊ အာဟာရတို႕ ျဖစ္သည္။ ထိုအေၾကာင္းတရားေလးပါးတြင္ သက္ရွိသတၲ၀ါတို႕ အသက္ဆက္လက္ရွင္သန္ေရးအတြက္ အဓိကအေၾကာင္းမွာ အာဟာရျဖစ္သည္ဟု (သေဗၺသတၲာ အာဟာရဌိတိကာ၊ ခုဒၵကနိကာယ္၊ သုတၲနိပါတ္၊ ကုမာရပဥႇာ)  ရွင္ေတာ္ဗုဒၶက ေဟာၾကားခဲ့သည္။
အာဟာရႏွင့္ပတ္သက္၍လည္း အလုပ္အေလြးျပဳ၍၀ါးမ်ိဳစားေသာက္အပ္ေသာ ရုပ္အာဟာရ(ကဗဠီကာရာဟာရ)၊ အာရံုမ်ားႏွင့္ထိေတြ႕ေပါင္းဆံုရာမွရေသာ နာမ္အာဟာရ(ဖႆာဟာရ)၊ ယွဥ္ဖက္တရားမ်ားကို ေစ့ေဆာ္တိုက္တြန္းေလ့ ရွိေသာ နာမ္အာဟာရ (မေနာသေဥၥတနာဟာရ)၊ အာရုံမ်ားအေပၚ အသိ၀င္မႈမွရေသာ နာမ္အာဟာရ (၀ိညာဏာဟာရ) ဟူ၍ အာဟာရေလးမ်ိဳး ခြဲျခားျပဆိုထားသည္။
ေဒသနာနယေဆးနည္းအလိုအရ လူ႕ခႏၶာကိုယ္ရွိ အာရံုခံအဂၤါ ေျခာက္ခုအတြက္ ေဆာင္တတ္ ေထာက္ပံ့တတ္ေသာ အာဟာရအာရုံေျခာက္ပါးမွာ မ်က္စိအတြက္အစာသည္ အဆင္းျဖစ္သည္။ နားအတြက္အစာသည္ အသံျဖစ္သည္။ ႏွာေခါင္းအတြက္အစာသည္ အန႔ံျဖစ္သည္။  လွ်ာအတြက္အစာသည္ အရသာျဖစ္သည္။ ကိုယ္အတြက္အစာသည္ အေတြ႕အထိျဖစ္သည္။ စိတ္အတြက္အစာသည္ အေတြးအသိျဖစ္သည္။

ဤအာရုံခံအဂၤါ ၀င္ေပါက္ေျခာက္ခုမွ ၀င္ေရာက္လာေသာအာရုံေျခာက္ပါးသည္ပင္လွ်င္ ေရာဂါနိဒါန္း ျဖစ္ႏိုင္သကဲ့သို႕ ေဆးနည္းေကာင္းလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။
မသင့္ေသာအဆင္းသည္ ေဘးျဖစ္ေစႏိုင္ၿပီး သင့္ေသာအဆင္းသည္ ေဆးျဖစ္လာေပလိမ့္မည္။ ထို႕နည္းအတူ မသင့္ေသာအသံ၊ အနံ႔၊ အရသာ၊ အေတြ႕အထိ၊ အေတြးအသိတို႕သည္ ေဘးျဖစ္ေစတတ္ၿပီး သင့္ေသာအသံ၊ အနံ႔၊ အရသာ၊ အေတြ႕အထိ၊ အေတြးအသိတို႕သည္ ေဆးျဖစ္လာပါလိမ့္မည္။
ဤေနရာတြင္ အေၾကာ္အကင္အရသာႏွင့္ ကင္ဆာေရာဂါဆက္စပ္ေနပံုကို အသားေပးၿပီး တင္ျပမည္ျဖစ္ပါသည္။လူသားတို႕သည္ အစားအစာမ်ားကို အစိမ္းစားရာမွ မီးကိုရွာေဖြေတြ႕ရွိလာခ်ိန္တြင္ အေၾကာ္၊ အေလွာ္၊ မီးဖုတ္၊ မီးကင္၊ မီးအုန္း၊ ၾကပ္တိုက္ ခ်ုက္ျပဳတ္စားေသာက္တတ္လာၾကသည္။
မီးျဖင့္အပူေပးသည့္အခါ အစားအစာအတြင္းရွိေရဓါတ္တို႕ အေငြ႕ပ်ံၿပီး ျပင္ပသို႕ထြက္သြားရသည္။ အာဟာရ ျဖစ္ေစႏိုင္ေသာ ကလာပ္စည္းမ်ားလည္း ေလာင္ကြ်မ္းခံရမႈေၾကာင့္ ပိုမိုမာေၾကာသြားကာ အစာေခ်ဖ်က္ရန္ ပိုမိုခက္ခဲ သြားမည္ျဖစ္သည္။ ဆီ၊ ေထာပတ္တို႕ျဖင့္ ေၾကာ္စားမည္ဆိုလွ်င္ကား ထြက္သြားေသာေရ၏ေနရာတြင္ ဆီႏွင့္ေထာပတ္မ်ား အစားထိုး စိမ့္၀င္သြားမည္ျဖစ္သည္။ တစ္ဖက္တြင္ အရသာထူးကို ေပးစြမ္းႏိုင္သလို တစ္ဖက္တြင္လည္း ကလာပ္စည္း မ်ားကို ပို၍မာေၾကာေစမည္ ျဖစ္ပါသည္။
ခ်က္စားျခင္း၊ ျပဳတ္စားျခင္း၊ ေပါင္းစားျခင္း၊ သုတ္စားျခင္း ျပဳလုပ္လွ်င္ကား ေရဓါတ္ဆံုး႐ံႈးမႈ နည္းပါးကာ အစားအစာမ်ား ေပ်ာ့ေပ်ာင္းႏူးညံ့လာမႈေၾကာင့္ အစာေခ်ဖ်က္ရန္ ပိုမိုလြယ္ကူေစမည္ျဖစ္ပါသည္။
သိပၸံေဆးပညာအရ ဆီမ်ားမ်ားပါေသာအစာမ်ား စားသံုးလွ်င္ ေသြးပ်စ္ခဲျခင္း၊ အဆီဓါတ္တိုးပြားလာျခင္း၊ အ၀လြန္ျခင္းတို႕ ျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း သိရွိၿပီးျဖစ္ၾကသည္။ သို႕အတြက္ ဆီျဖင့္ေၾကာ္စားျခင္းကို ေလွ်ာ့ခ်ၿပီး ကင္စားသည့္အေလ့အက်င့္ဖက္သို႕ ကူးေျပာင္းလာၾကျပန္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္လည္း အကင္ဆိုင္မ်ား သိသိသာသာ တိုးပြားလာသည္ကို ေတြ႕ေနရသည္။ အေၾကာ္ထက္ အကင္က ဆီပါ၀င္မႈ မ်ားစြာေလ်ာ့နည္းေသာ္လည္း ေရဓာတ္ဆံုး႐ံႈးျခင္း၊ ကလာပ္စည္းမ်ား ပိုမိုမာေၾကာျခင္း၊ အစာေခ်ဖ်က္ရန္ခက္ခဲျခင္းတို႕မွာကား အတူတူပင္ျဖစ္ေပသည္။
လူ႕ခႏၶာကိုယ္တြင္ ကလာပ္စည္းေဟာင္းမ်ား ခ်ဳပ္ပ်က္သြားေသာေနရာ၌ ကလာပ္စည္းအသစ္မ်ား အစားထိုးေပးျခင္းျဖင့္ အသက္ဆက္လက္ ရွင္သန္ေနထိုင္ရသည္။ အစားထိုးလာေသာ ကလာပ္စည္းသစ္မ်ား မာေၾကာသင့္သည္ထက္ ပိုမိုမာေၾကာေနျခင္းေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္အတြင္း အဖုအႀကိတ္မ်ား တိုးပြားလာရျခင္းသည္ပင္ ကင္ဆာေရာဂါ၏နိဒါန္း ျဖစ္သည္။ အရသာ႐ႈေထာင့္မွၾကည့္လွ်င္ ျြကပ္ရြေနေအာင္ ေၾကာ္ေလွာ္ဖုတ္ကင္ထားေသာ အစာမ်ား (အာလူးေၾကာ္၊ ငါးမုန္႕ေၾကာ္၊ ငါးေၾကာ္၊ စမူဆာ၊ ပလာတာ၊ အီၾကာေကြး၊ ၾကက္ေၾကာ္၊ အမဲေၾကာ္၊ ေပါင္မုန္႕ေၾကာ္၊ ၾကက္ဥေၾကာ္၊ ေျမပဲေၾကာ္၊ ၾကက္သြန္ေၾကာ္၊ ဘယာေၾကာ္၊ တို႕ဟူးေၾကာ္၊ တဲန္ပူရာ …… စသည္) အစားမ်ားသူတို႕သည္ ကင္ဆာျဖစ္ႏိုင္ေျခ အထူးမ်ားျပားမည္ ျဖစ္ပါသည္။
အထက္ပါအစားအစာမ်ားကို အပူအားႀကီးေသာ ငရုပ္သီး၊ ငရုပ္ေကာင္း၊ ဂ်င္းစိမ္း၊ ၾကက္သြန္ျဖဴ၊ နံနံပင္၊ မဆလာ … စသည္တို႕ႏွင့္ တြဲဖက္စားသံုးလွ်င္ကား ပို၍ဆိုး၀ါးေသာေရာဂါမ်ား ျဖစ္လာႏိုင္ပါသည္။ အရက္အလြန္အကြ်ံ ေသာက္လွ်င္လည္း အပူလြန္ေရာဂါျဖစ္ရန္ ပိုမိုေသခ်ာမည္ ျဖစ္ပါသည္။
ကင္ဆာေရာဂါကို ၾကိဳတင္ကာကြယ္လိုသူ၊ ကင္ဆာေရာဂါျဖစ္ေန၍ ဓာတ္စာျဖင့္ ကုသေပ်ာက္ကင္းလိုသူမ်ား အေနျဖင့္ ေအာက္ပါအခ်က္မ်ားကို လိုက္နာေဆာင္ရြက္သင့္ပါေၾကာင္း အၾကံျပဳတိုက္တြန္း ေရးသားလိုက္ရပါသည္။
– အရည္ရႊမ္းေသာ အသီးအရြက္၊ အသီးအႏွံမ်ား ပိုမိုစားသံုးပါ။
– ဟင္းအရည္ေသာက္ပါေအာင္ ခ်က္စားပါ။
– အစားအစာမ်ားကို ခ်က္စား၊ ျပဳတ္စား၊ ေပါင္းစား၊ သုတ္စားပါ။
– အေအးဓါတ္မ်ားေသာ ေဆး၀ါးမ်ား မွီ၀ဲပါ။
– သတိရတိုင္းေရေသာက္ပါ။ ေရေသာက္ရန္သတိရပါ။
– ေတာက္ပစူးရွေသာ အေရာင္အဆင္းမ်ား ေလ်ာ့ၾကည့္ၿပီး ေအးျမေသာအဆင္းမ်ား ပိုၾကည့္ပါ။
– ဆူညံေသာအသံမ်ား ေလ်ာ့နားေထာင္ၿပီး သာယာျငိမ့္ေျငာင္းေသာအသံမ်ား ပိုနားေထာင္ပါ။
– အပူေညႇာ္မ်ား ေလ်ာ့႐ွဴၿပီး သင္းပ်ံ႕ ေအးျမေသာရနံ႕မ်ား ပို႐ွဴပါ။
– ပူေသာအ၀တ္အစား၊ ကိုယ္လိမ္းနံ႕သာမ်ား ေလ်ာ့၀တ္ဆင္လိမ္းက်ံၿပီး၊ ေအးေသာ အ၀တ္အစား၊               ကိုယ္လိမ္းနံ႕သာမ်ား ပိုမို၀တ္ဆင္ လိမ္းက်ံပါ။
– ေရေႏြးခ်ိဳးျခင္း ေလွ်ာ့ၿပီး ေရေအးျဖင့္ ပိုခ်ိဳးပါ။ (ရာသီဥတုႏွင့္ ညွိခ်ိဳးပါ။)
– အေတြးပူမ်ားေလ်ာ့ခ်ၿပီး စိတ္ေအးေအးေနတတ္ေအာင္ ေလ့က်င့္ပြားမ်ားပါ။

”လူသားအားလံုး အစာ၀ အနာကင္း ဘယာရွင္းၾကပါေစ”

(ဆရာဦးေက်ာ္ျမင့္၊ တိုင္းရင္းေဆးႏွင့္နကၡတ္ေဗဒင္ပညာရွင္)

မွတ္ခ်က္  ။ မႏၱေလးေဂဇက္ ေအာက္တုိဘာ- ၂၀၁၀ ထုတ္တြင္ပံုႏွိပ္ေဖၚျပျပိးျဖစ္သည္။

kai

About kai

Kai has written 942 post in this Website..

Editor - The Myanmar Gazette || First Amendment – Religion and Expression - Congress shall make no law respecting an establishment of religion, or prohibiting the free exercise thereof; or abridging the freedom of speech, or of the press; or the right of the people peaceably to assemble, and to petition the Government for a redress of grievances.