ကိေလသာ အက်ဥ္း(၁၀)ပါး

၁- ေလာဘ = လိုခ်င္တပ္မက္ျခင္း ။ ရာဂ က တရားကိုယ္အားျဖင္႔ ေလာဘမွာ ပါပါတယ္။

၂- ေဒါသ = အမ်က္ထြက္ျခင္း ။ ( စိတ္ထဲမွာ တႏွံ႕ႏွံ႕နဲ႔ အသားထဲဆူး၀င္သလုိ မ်က္ ေနတာ ၊ စိတ္ထဲမွာပဲ တင္းျပီး မေပါက္ကြဲေသးတဲ႔ အဆင္႔ ၊ physically ဘာမွ မလုပ္ေသးတာကို ေကာဓ (အမ်က္) လို႔ ေခၚပါမယ္ ။အဲဒီ ေကာဓ အျပင္ထြက္ေပါက္ကြဲရင္ ေဒါသ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ က႑ဇာတ္ေတာ္မွာ က႑ရေသ႔ၾကီးက ေကာဓ မျဖစ္ရပါလို၏ ၊ ေဒါသ မျဖစ္ရပါလို၏ လို႔ ခြဲျပီး ဆုေတာင္းအဓိဌာန္ျပဳပါတယ္။)

၃- ေမာဟ = ေတြေ၀မိုက္မဲျခင္း ။ ( ေမာဟ ရဲ. သေဘာကို ဗုဒၶဘာသာလူငယ္ေတြ ေရာေထြးေနတတ္ပါတယ္။ အ၀ိဇၨာ နဲ႔ ေမာဟ ဘာကြာလဲ ဆိုတာမ်ိဳး ေမးရင္ မသိတာ ဆိုတာ ပဲ ေျပာႏိုင္ၾကတယ္။ ဆရာေတာ္ဘုရားမ်ား ေဟာတဲ႔ အရွင္းဆံုးကေတာ႔ သစၥာ(၄)ပါး ကို မသိျခင္းဟာ အ၀ိဇၨာ ပါပဲ ။ ဒိဌိနဲ႔ ႏြယ္ပါတယ္ ။ ကိုယ္လုပ္ေနတာကို သတိမကပ္ဘဲ ေတြေတြေ၀ေ၀ ေငးေငးငိုင္ငိုင္နဲ႔ လုပ္ေနတာ ၊ ကိုယ္လုပ္ေနတာကုသိုလ္လား ၊ အကုသိုလ္လား မသိတာ …ေမာဟ ပါပဲ ။ သစၥာမသိျခင္းေလာက္လဲ အဆင္႔မျမင္႔ပါဘူး။သစၥာမသိရင္သံသရာလည္မယ္၊ ေမာဟမ်ားရင္ အပယ္လားမယ္။

အလွဴ လွဴတယ္ ဘယ္လိုလွဴသင္႔လဲ မသိ ၊ ဒီအလွဴကဘာကုသို္လ္ရမယ္မွန္းမသိ ၊လွဴေတာ႔လွဴေနတာပဲ ။ ဒါေမာဟဖံုးလႊမ္းတာလို႔ ဆိုပါတယ္။ ေမာဟရဲ႕ ေတြေ၀မႈမွာ Action ကရွိေနပါဦးမယ္္။ ဘာလို လွဴရင္ကုသို္လ္ရမွန္းသိတယ္။ ကုသိုလ္ရေအာင္လွဴတယ္။ ျပီးမွ ဒီေကာင္းမႈေၾကာင္႔ နတ္ျဖစ္ရပါလို၏ ဆိုတာမ်ိဳးဆုေတာင္းလိုက္ရင္ေတာ႔ အ၀ိဇၨာပါ သြားပါျပီ။ ဒုကၡသစၥာကို မသိလို႔ ေနာက္သမုဒယသစၥာကို လိုခ်င္တာ ပါပဲ။

ေနာက္ဥပမာတစ္ခု- လူတစ္ေယာက္ အတိတ္ကိုေတြးရင္ ေဒါသျဖစ္မယ္။ ဒီေတာ႔ ဘာမွ လုပ္လို႔ မရေတာ႔တဲ႔ အတိတ္ကို မေတြးပါနဲ႔ ။ အနာဂတ္ကိုေတြးရင္ ေလာဘ ျဖစ္မယ္။ အနာဂတ္ကမေရာက္ေသးလို႔ ျဖစ္၊ပ်က္သံသရာမွာ ၾကိဳတင္ျပီး ေလာဘစိတ္မထားနဲ႔ ။ ပစၥဳပၸန္မွာ ေတာ႔ ေမာဟ နဲ႔ မေနနဲ႔ လို႔ ဆရာေတာ္မ်ားဆံုးမေလ႔ရွိပါတယ္။ သတိနဲ႔ ကုသို္လ္၊အကုသို္လ္ခြဲျခားႏိုင္တဲ႔ ပညာ ရွိေနျခင္းဟာ ေမာဟကင္းျခင္းပါပဲ ။ ပညာကျမင္႔လာ လို႔ သစၥာတရားေတြကို ျမင္လာရင္ေတာ႔ အ၀ိဇၨာပါ ကင္းပါလိမ္႔မယ္။ ေမာဟရဲ႕ ေတြေ၀မႈမွာ Action ကရွိေနပါဦးမယ္္။ ထိနမိဒၶ လို ငိုက္ေနတာ ေတာ႔ မဟုတ္ေသးပါဘူး။

၄- မာန = ေထာင္လႊားျခင္း ။ (မာန ဆိုတာ မာန္ ပါပဲ ။ မာန္တက္ေနတယ္ ။ မာနၾကီးေနတယ္ …ေျပာၾကပါတယ္။ မာန္(မာန) (၃) မ်ိဳး ရွိပါတယ္ ။ 1 – ေသဌမာန္ = ငါသာျမတ္တယ္ လို႔ မာန္တက္ျခင္း 2 – သဒိသမာန္ = ငါႏွင္႔ တန္းတူေတြပါပဲ လို႔ မာန္တက္ျခင္း 3- ဟိနမာန္ = ငါကား နိမ္႔တယ္ ၊ဒါေပမဲ႔ ဘယ္သူ႔မွ ဂရုစိုက္စရာ မလိုဘူး လို႔ မာန္တက္ျခင္း တုို႔ျဖစ္ပါတယ္။

မာန္တက္ရန္ (၃) ခ်က္ ။ 1 – ဇာတိမာန္ = ဇာတ္ကို စြဲ၍ မာန္တက္ျခင္း 2 – ဣႆရိယ မာန္ = အစိုးရျခင္း ကို စြဲ၍ မာန္တက္ျခင္း 3 – ေဂါတၱမာန္ = အမ်ိဳးအႏြယ္ကို စြဲ၍ မာန္တက္ျခင္း တုို႔ျဖစ္ပါတယ္။

၅ – ဒိဌိ ( မိစၧာ ဒိဌိ ) = အယူမွားျခင္း ။ ( အားလံုး ၆၂-ပါး ။ ဒါေပမယ္႔ ၃ ပါး ၊ နိယတ (၄) ပါး။ (၁၀)ပါး ၊ (၁၁)ပါး စသျဖင္႔ ဆရာေတာ္မ်ား သင္႔သလုိေဟာေျပာ ၾကပါတယ္ ။ မိစၧာ ဒိဌိ လံုးလဲ မရွင္းေတာ႔ဘဲ သမၼာဒိဌိ (၅) ပါးကို ေဟာေျပာသည္လည္းရွိပါတယ္ ။) ဒိဌိ ဟာ ရွစ္ပါးေသာ တရားေတြေပၚမွာ အမွီျပဳျပီး ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ခႏၶာ အ၀ိဇၨာ ဖေႆာစ ၊ သညာတေကၠာ အေယာနိေသာ ဒုမၸိေတၱာ၊ ပရေသာ ေဃာေသာ ဒိဌိဌာနာနိ အဌဓာ …လို႔ မွတ္ထားဖူးပါတယ္ ။ (က) ခႏၶာ ကိုယ္နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (ခ) သစၥာ (၄) ပါး နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (ဂ) အေတြ႕အထိနဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (ဃ) မွတ္သားမႈ နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (င) အၾကံအစည္ နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (စ) ႏွလံုးသြင္းမႈ နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (ဆ) မိုက္မဲသူမ်ားႏွင္႔ ေပါင္းသင္းမိ၍၄င္း ၊ (ဇ) သူတပါး၏တရားစကား နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ဒိဌိ ျဖစ္လာပါတယ္။

၆- ၀ိစိကိစၧာ =ေတြးေတာ ယံုမွားျခင္းသေဘာ ( သို႔ေလာ သို႔ေလာ စိတ္ႏွခြျဖစ္ျခင္းသေဘာ ) ( ၀ိစိကိစၧာ ဟာလဲ ရွစ္ပါးေသာ တရားေတြေပၚမွာ အမွီျပဳျပီး ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ (က) ဘုရားရွင္၏ ၃၂-ပါးေသာ လကၡဏာေတာ္မ်ား ၊ ဥာဏ္ေတာ္မ်ား နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (ခ) သစၥာ (၄) ပါး ၊ မဂ္ ၊ဖိုလ္ ၊နိဗၺာန္ သည္ သံသရာမွ တကယ္ လြတ္/မလြတ္ နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (ဂ) အရိယာပုဂၢိလ္ နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (ဃ) သီလ ၊ သမာဓိ ၊ပညာ ဟူေသာ သိကၡာ (၃) ပါးနဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (င) အတိတ္၌ ခႏၶာ ၊အာယတန ျဖစ္/မျဖစ္ နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (စ) အနာဂတ္၌ ခႏၶာ ၊အာယတန ျဖစ္/မျဖစ္ နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၊ (ဆ) သံသရာ တေလွ်ာက္လံုး ခႏၶာ ၊အာယတန ျဖစ္/မျဖစ္ ႏွင္႔ ေပါင္းသင္းမိ၍၄င္း ၊ (ဇ) ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ တရားေတာ္ နဲ႔ ပတ္သက္၍ ၄င္း ၀ိစိကိစၧာ ျဖစ္လာပါတယ္။ ဒိဌိ နဲ႔ ၀ိစိကိစၧာ ကို ပယ္သတ္ႏိုင္သူဟာ ေသာတာပန္ ပုဂၢိလ္ျဖစ္ပါျပီ ။

(၇) ထိနမိဒၶ = ထိုင္းမွုိုင္းျခင္း ၊ ငိုက္မ်ဥ္းျခင္း ။ ( ေျမြ ဘ၀ကေန ျဖစ္လာတဲ႔ လူေတြ ထိနမိဒၶ မ်ားတယ္လို႔ ဘုရားရွင္က ပုဏၰား(၄)ေယာက္ကို ဥပမာျပျပီးေဟာခဲ႔တယ္။)

(၈) ဥဒၶစၥ = စိတ္ပ်ံ႕လြင္႔ျခင္း ။

(၉) အဟိရိက = မေကာင္းမႈလုပ္ရမွာ မရွက္ျခင္း ။

(၁၀ ) အေနာတၱပၸ = မေကာင္းမႈလုပ္ရမွာ မေၾကာက္ျခင္း

ဒါေတြဟာ ကိေလသ ( ၁၀ ) ပါး (အျပား ၁၅၀၀ )ျဖစ္ပါတယ္။

၁၅၀၀ ျဖစ္ပံုကေတာ႔ နာမ္-နိလက္ ကိုခံ ၊ သန္-ကိေလ နဲ႔ ေျမွာက္ ။ လို႔ မွတ္ထားဖူးပါတယ္။

နာမ္ ဆိုတာ စိတ္ – ၁ ၊ ေစတသိက္ ၅၂ ဟူေသာ နာမ္တရား ၅၃ ၊

နိ ဆိုတာ – နိပၹႏၷရုပ္ ၁၈ ပါး ။

လက္ ဆိုတာ – လကၡဏာရုပ္ ၄ ပါး။ စုစုေပါင္း ၇၅ ပါးကို တည္ထားျပီး ၊

သန္ ၊ ဆိုတဲ႔ အဇၥ်တၱ ၊ဗဟိဒၶ သႏၱာန္ (၂) ပါးႏွင္႔ေျမွာက္ ၊ ရလာဒ္ကို ကိေလသာ (၁၀)ပါးႏွင္႔ ထပ္ေျမွာက္ ရင္ အားလံုး ကိေလသာ (၁၅၀၀)ျဖစ္သြားပါတယ္။

About Yin Nyine Nway

Yin Nyine Nway has written 358 post in this Website..

I m web developer