ေခၽြတာေရးနဲ႔ ေငြရွာေရးအတြက္ ကိုယ္တိုင္က်င့္သံုးေနတဲ့ reduce, reuse, recycle နည္းေလးေတြကို ေျပာျပခ်င္ပါတယ္။
ေခၽြတာေရးဆိုတာနဲ႔ စားေနသံုးေနတာေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ရမယ္လို႔ ထင္တတ္ၾကပါတယ္။ ထင္သေလာက္ ေလွ်ာ့စရာမလိုပဲ မလိုတာေတြ၊ ပိုလွ်ံေနတာေတြကို reduce လုပ္ႏိုင္ေၾကာင္း သိေစခ်င္ပါတယ္။
အေတြ႔အၾကံဳတစ္ခုအေနနဲ႔ ေျပာျပခ်င္တာကေတာ့ ေက်ာင္းတုန္းက သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္ရွိတယ္။ ေက်ာင္းတူတူတက္ ထမင္းတူတူစားၾကတယ္။ သူက သူ႔ထမင္းဘူးမွာ ပါလာတာေတြကို ကုန္ေအာင္အၿမဲ စားေနက်ပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ အလွဴတစ္ခုကို တူတူသြားၾကတဲ့အခါက်ေတာ့ ထမင္းေတြ ဟင္းေတြကို ကုန္ေအာင္မစားဘူး။ ပန္းကန္ထဲမွာ အမ်ားႀကီးပဲ ခ်န္ထားခဲ့တယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲေမးေတာ့ ကုန္ေအာင္စားရင္ ရွက္စရာႀကီးတဲ့။ အဲဒါနဲ႔ က်မကလည္း မေနႏိုင္ပဲ နင္ဒီလို ထားခဲ့တာကမွ အလွဴရွင္ကို ေစာ္ကားရာေရာက္မွာ။ သူက ေစတနာနဲ႔ အကုန္ခံၿပီး ေကၽြးေမြးတာကို နင္က လႊင့္ပစ္တယ္ လို႔ ေျပာမိတယ္။ အဲဒီေနရာမွာ ေကၽြးတာကို အားနာၿပီး နည္းနည္းပဲ စားစရာမလိုပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ အလဟႆ လႊင့္ပစ္စရာျဖစ္ေအာင္ေတာ့ မလုပ္သင့္ဘူးေပ့ါ။ အဲဒီနည္းနဲ႔ Reduce လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။
ေနာက္တစ္မ်ိဳးက က်မတို႔မိသားစုက စတုဒီသာ ေကၽြးရတာကို သေဘာက်တယ္။ ဆင္းရဲခ်မ္းသာမေရြး ဘယ္သူမဆို စားလို႔ရတာမို႔ ခင္မင္ေနတဲ့ မိတ္ေဆြေတြလည္း လာစားၾကသလို လမ္းေဘးက ကေလးေတြလည္း လာစားၾကတယ္။ သူတို႔တေတြ စားလို႔ကုန္သြားတာကို မႏွေမ်ာဘူး။ ကိုယ္ကလည္း စားေစခ်င္လို႔ ေကၽြးတာပဲမို႔ ဝမ္းသာေက်နပ္တယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း မကုန္ႏိုင္ေအာင္ အမ်ားႀကီးထည့္ၿပီး ခ်န္ထားခဲ့တာမ်ိဳးက်ေတာ့ အလဟႆျဖစ္လို႔ မႀကိဳက္ဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ စတုဒီသာေကၽြးၿပီဆိုရင္ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ လိုက္ၾကည့္ၿပီး။ ဝေအာင္စား၊ လိုသေလာက္ယူ၊ မက်န္ခဲ့ေစန႔ဲဆိုၿပီး လိုက္ေျပာတာပဲ။ လႊင့္ပစ္ရတဲ့ တန္ဖိုးကို Reduce လုပ္သင့္တယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။
ေနာက္တစ္ခုက မိမိတို႔ ေန႔စဥ္နဲ႔အမွ် စားသံုးေနတဲ့အထဲက ဘာေတြကို ျပန္သံုးလို႔ ရမလဲ။ အဲဒါ reuse ပဲေပါ့။ ျပန္သံုးလို႔ ရတာေတြ အမ်ားႀကီးကို လႊင့္ပစ္မိေနတာေတြကို သတိျပဳၾကည့္ပါ။ အေၾကာ္ေတြစားတဲ့အခါ ဆီစုပ္စကၠဴသံုးၿပီး ဆီေတြကို သုတ္ၿပီးရင္ လႊင့္ပစ္မယ့္အစား အဲဒီ စကၠဴကို မလႊင့္ပစ္ပဲ သိမ္းထားလိုက္ပါ။ တစ္ခါသံုး ၀ါးတူေလးေတြကိုလည္း သံုးၿပီးရင္ ေရေဆးၿပီး သိမ္းထားတယ္။ အိမ္မွာ မ်ားေသာအားျဖင့္ ဂက္စ္နဲ႔ခ်က္ေပမယ့္ ၾကာၾကာႏွပ္ရမယ့္ ဟင္းမ်ိဳး၊ မ်ားမ်ားခ်က္ရမယ့္ အခါမ်ိဳးေတြမွာ မီးေသြးမီးဖိုနဲ႔ ခ်က္တယ္။ အဲဒီအခါက်ေတာ့မွ မီးေမႊးဖို႔ ဆီေပေနတဲ့ စကၠဴနဲ႔ တစ္ခါသံုး တူေတြကို သံုးလိုက္ေတာ့ ထင္းရူးစ ဝယ္ရသက္သာသြားတာေပ့ါ။ ဒါ့အျပင္ Reuse လုပ္ႏိုင္တာေတြလည္း အမ်ားႀကီး ရွိႏိုင္ပါေသးတယ္။ စာဖတ္သူေတြလည္း ကိုယ္သိတဲ့ Reuse ေတြကို ေကာ္မန္႔ေပးျခင္းျဖင့္ မွ်ေဝေပးေစလိုပါတယ္။
ေနာက္ၿပီး Recycle တစ္ခုေလာက္ကိုလည္း ေျပာျပခ်င္ပါတယ္။ သံပုရာရည္ေသာက္ၿပီး က်န္ခဲ့တဲ့ သံပုရာသီးအခြံေတြကို လႊင့္ပစ္လိုက္ရင္ အက်ိဳးမရွိ ကုန္သြားမွာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ သံပုရာခြံကိုျပဳတ္ၿပီး သံပုရာသီးသနပ္ ျပန္လုပ္လိုက္တဲ့အခါ ထမင္းစားရင္ တို႔စရာဝယ္ဖို႔မလိုပဲ သံပုရာသီးသနပ္ေလးနဲ႔ အရသာရွိရွိ စားႏိုင္တာေပ့ါ။ သံပုရာခြံကို ႏူးေအာင္ျပဳတ္ၿပီး ထန္းလွ်က္၊ ႏြယ္ခ်ိဳမႈန္႔၊ မဆလာ၊ ျငဳပ္သီးမႈန္႔ေတြထည့္ၿပီး က်ိဳခ်က္ရင္ သံပုရာယိုကိုလည္း သြားရည္စာ စားလို႔ရတာေပ့ါ။ ပင္ပင္ပန္းပန္း လုပ္စရာမလိုပဲ သြားရည္စာဖိုး အပိုမကုန္လို႔ ေငြရွာၿပီးသား ျဖစ္တာေပ့ါ။
အဲဒီလိုနည္းေတြနဲ႔ ေခၽြတာေရးလုပ္ၿပီး ေငြရွာႏိုင္တာမို႔ သိသေလာက္ေလးေတြကို မွ်ေဝေပးလိုက္ပါတယ္။

About Ma Ma

Ma Ma has written 143 post in this Website..

ေဗဒင္ဆရာ မေမးပဲ နာမည္ေပးလိုက္မယ္။ သိပၸံေမာင္ဝရဲ႕ ေခတ္ဆန္းစာေပကို အားက်ၿပီး ေရးမိေရးရာ ေရးထားတဲ့ လက္စမ္းစာေပလို႔။ THAKHIN CJ #8212010 ( 5/2/2016)