ျမန္မာနိုင္ငံေျမာက္ပိုင္း ဧရာဝတီျမစ္ရဲ႕ စတင္ ျမစ္ဖ်ားခံရာျဖစ္တဲ့ ေမခ၊ မလိခ ျမစ္ဆံုေဒသမွာ ျမန္မာ အစိုးရရဲ႕ သေဘာတူညီခ်က္အရ တရုပ္နိုင္ငံက တည္ေဆာက္ေနတဲ့ ျမစ္ဆံုဆည္ စီမံကိန္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး မီဒီယာေတြမွာ ေတြ႕ရသမွ် ပုဂၢိဳလ္အသီးသီးရဲ႕ထင္ျမင္ယူဆခ်က္ေတြကို စုစည္း တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။

“ျမစ္ေကာ”
ျမစ္မေကာေအာင္လို႔
သစ္ေတာတို႔ စိမ္းလမ္းရေပမည္၊
ေရေဝေတာေတြ ဆိုင္းစို႔စို႔
မိႈင္းညိဳ႕ညိဳ႕မႈံရီ၊
ခ်င္းတြင္း နဲ႔ ဧရာဝတီ
ေရျပာၾကည္သမွ် ျမန္မာ့ေသြးေဟ့၊
တေတာလုံးေျပာင္၊ တေတာင္လုံးလင္း
ျမစ္က်ဥ္းမွာ ေသာင္ေတြေပၚေတာ့
ေနာင္အရွည္မေမွ်ာ္ ျမန္မာေပ်ာက္ေအာင္လို႔
ကိုယ့္ေသြးကို ကိုယ္ျပန္ေသာက္ၿပီလား
စိုးေၾကာက္ဖြယ္အပ်က္သေဘာနဲ႔
ျမစ္ေကာမည့္ ေန႔။    ။

“က်ေနာ္ျမင္တာကေတာ့ ဒါက ရုိးရုိးရွင္းရွင္းေလးပါ။ ဒီကိစၥက ပါတီႏိုင္ငံေရးထက္ ျမင့္တဲ့ အမ်ိဳးသားေရးကိစၥ လုိ႔ ျမင္တယ္ဗ်။ တမ်ိဳးသားလံုးနဲ႔ ဆုိင္တယ္။ လူတုိင္းနဲ႔ ဆုိင္တယ္လုိ႔ ျမင္တယ္ဗ်ာ။ ပါတီႏုိင္ငံေရးထက္ အမ်ားႀကီး ျမင့္တယ္လုိ႔ ယံုၾကည္တယ္ဗ်ာ။ က်ေနာ္ေတာ့ အဲဒီလုိ ခံစားရပါတယ္။ ဒါက ပိုက်ယ္ျပန္႔တယ္ေလ”
ေမာင္စိန္ဝင္း (ပုတီးကုန္း)

“အခု တစ္လေလာက္အတြင္းမွာျဖစ္ေနတဲ့ ဧရာ၀တီေရာဂါနဲ႔ အမီလိုက္ေနသူမ်ားရဲ႕ ေမးခြန္းေတြနဲ႔ ကာတြန္းေတြ၊ အခုဧရာ၀တီျမစ္ဆံုစီမံကိန္း ဆက္လက္ လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ရွိပါသလား၊ ဘယ္အဆင့္ေရာက္ေနၿပီလဲလို႔ ေမးပါတယ္။ ဧရာ၀တီျမစ္ဆံုစီမံကိန္းကုိ ဆက္လုပ္ပါမယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဘယ္ေတာ့မွ ေနာက္မဆုတ္ပါဘူး။ ဘယ္အဆင့္ထိ ေရာက္ေနၿပီလဲဆုိေတာ့ အခုခ်ိန္မွာေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔က အႀကိဳအင္ဂ်င္နီယာ လုပ္ငန္းေတြျဖစ္တဲ့ စီမံကိန္းတည္ေဆာက္မယ့္ ဧရိယာကုိ ရွင္းလင္းျခင္းလုပ္ငန္းေတြ၊ စီမံကိန္းဧရိယာထဲမွာ ရွိတဲ့လူေတြကုိ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားတဲ့ လုပ္ငန္းေတြ၊ ေနာက္တစ္ခါ လုပ္ေဆာင္စရာရွိတဲ့ စီမံကိန္းနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ အင္ဂ်င္နီယာလုပ္ငန္းေတြ စတင္လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။ ဒီလုပ္ငန္းကုိ ကြၽန္ေတာ္တို႔စလုပ္တဲ့ အခ်ိန္ကစၿပီးေတာ့ ရွစ္ႏွစ္အတြင္းမွာ အၿပီးလုပ္မွာျဖစ္ပါတယ္။  ဒီလုပ္ငန္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ေနာက္မဆုတ္ပါဘူး။ အဲဒီေတာ့ ပတ္၀န္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးအဖြဲ႕က ကန္႔ကြက္ေနလို႔ ေနာက္ဆုတ္မွာလားလို႔ ေမးခြန္းတစ္ခုေမးပါတယ္။ ေနာက္မဆုတ္ပါဘူး။ ဆက္လုပ္မွာျဖစ္ပါတယ္။ UN က ထပ္မံစစ္ေဆးဦးမွာလား၊ UN နဲ႔ ဒီကိစၥနဲ႔ ဘာမွ မဆုိင္ပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏုိင္ငံနဲ႔ပဲ ဆိုင္ပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔သည္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏုိင္ငံရဲ႕ လွ်ပ္စစ္မီးရရွိေရးဟာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏုိင္ငံရဲ႕ အမ်ဳိးသားအက်ဳိးစီးပြား ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအမ်ဳိးသားအက်ဳိးစီးပြားကုိ ဆက္ၿပီးေအာင္ျမင္ေအာင္ လုပ္မွာျဖစ္ပါတယ္။ က်န္တာ ကိစၥေတြကေတာ့ ေနာက္မွရွင္းျပမယ္”
ဦးေဇာ္မင္း (အမွတ္(၁)လွ်ပ္စစ္ စြမ္းအား၀န္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး)

“အက်ဳိးအျမတ္ဆိုတာက ႏိုင္ငံေရးအက်ဳိးအျမတ္လည္း ရွိခ်င္ရွိမယ္၊ ဂုဏ္သိကၡာအက်ဳိးအျမတ္လည္း ရွိခ်င္ရွိမယ္၊ တခ်ဳိ႕ဟာေတြက်လည္း အခ်ဳပ္အျခာ ရွိခ်င္ရွိမွာေပါ့။ တခ်ဳိ႕ဟာေတြက်လည္း ေငြေရးေၾကးေရး အက်ဳိးအျမတ္ ရွိခ်င္ရွိမွာေပါ့။ ပစၥည္းပစၥယ် အက်ဳိးအျမတ္ဆိုတာလည္း ရွိခ်င္ရွိမွာေပါ့။ အက်ဳိးအျမတ္ဆိုတာ တခုခုေတာ့ ရွိရင္ သင့္ေတာ္တယ္လို႔ေတာ့ က်ေနာ္ထင္တာပဲေလ။ ဆုတ္ယုတ္တာရွိရင္လည္း အက်ဳိးအျမတ္နဲ႔ ဘယ္ဟာက ပိုမ်ားလဲ အဲလိုပဲ ယွဥ္ရမယ္ေလ။ ဒါေတြကေတာ့ ပညာရွင္ပိုင္းနဲ႔ဆိုင္သြားပါၿပီ။ သာမန္ အရပ္သူ အရပ္သားနဲ႔ မဆိုင္ပါဘူး။ ခင္ဗ်ား ဂ်ာနယ္ထဲ ေရးရင္လည္း အပိုပဲလို႔ ထင္တယ္”
ဦးတင္ဝင္း (ေရအားလွ်ပ္စစ္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရး ဦးစီးဌာန ၫႊန္ၾကားေရးမႉး)

ေရအားလွ်ပ္စစ္ ဓာတ္အားဟာ ျပန္လည္ျပည့္ၿဖိဳးၿမဲ စြမ္းအင္ ျဖစ္တာေၾကာင့္ ကမၻာက ႀကိဳဆိုလက္ခံတဲ့ Green energy  ျဖစ္တယ္။ ျမစ္ဆံုစီမံကိန္းမွာ ဧရာဝတီျမစ္ေရရဲ႕ ၇ ရာခိုင္ႏႈန္းပဲ သံုးမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ျမစ္ေၾကာင္း တိမ္ေကာေရးအတြက္ စိုးရိမ္ပူပန္စရာမလိုဘူး။ စက္မႈႏိုင္ငံထူေထာင္ေရးမွာ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား မရွိမျဖစ္ လိုအပ္တဲ့အတြက္ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းမ်ားကို ေဆာင္ရြက္ေနရျခင္း ျဖစ္တယ္။
ဒုဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး သိန္းေဌး (နယ္စပ္ေရးရာ ဝန္ႀကီးဌာနႏွင့္ ျမန္မာ့စက္မႈဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး)

“ႏုိင္ငံေတာ္အစုိးရအေနနဲ႔လည္းဘဲ ကုိယ့္ျပည္သူေတြ ဒုကၡေရာက္ေအာင္လုိ႔၊ ကုိယ့္ဧရာဝတီျမစ္ၾကီး ပ်က္စီးသြားေအာင္ မလုပ္ပါဘူး။ က်ေနာ္တို႔ေတြက ကုိယ့္တုိင္းျပည္ကုိ ခ်စ္သလား။ ႏုိင္ငံေတာ္အစုိးရကုိ ခ်စ္သလား၊ ဒါေလးေတြ မွ်မွ်တတ စဥ္းစားၾကည့္ေစခ်င္ပါတယ္။ ႏုိင္ငံေတာ္ အစုိးရအေနနဲ႔ ကလည္းဘဲ ကုိယ့္တုိင္းျပည္ ေကာင္းေအာင္ဘဲ လုပ္မွာပါ။ ကုိယ့္တုိင္းျပည္ ဒုကၡေရာက္ေအာင္၊ ပ်က္စီးေအာင္ လုပ္ဖုိ႔ မရွိဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ခ်င့္ခ်င့္ခ်ိန္ခ်ိန္ ၫႇိၫႇိႏႈိင္းႏႈိင္း ေလ့လာၿပီးမွသာ လုပ္သြားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္”
ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္း (12.8.2011 သတင္းစာ ရွင္းလင္းပဲြမွ)

“ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ အသက္ႀကီးေတာ့ ေၾကာက္တတ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ တစ္ခြန္းတည္း ေျပာပါမယ္။ ဧရာ၀တီျမစ္ဆုံမွာ ေရကာတာ ေဆာက္မယ့္ကိစၥကို ကြၽန္ေတာ္လုံး၀ ကန္႔ကြက္ပါတယ္ ……. ျမန္မာႏုိင္ငံေျမာက္ပိုင္းဟာ လာမယ့္ ဆယ္စုႏွစ္ေတြမွာ မုိးနည္း ႏုိင္ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ဧရာ၀တီ ျမစ္ကုိ ေရပိတ္ထားရင္ ဆည္မွာလည္း သတ္မွတ္ထားတဲ့ ေရမရရင္ ေရကိုယူထားမွာပဲ။ ျမစ္မွာ ေရစီး နည္းသြားမယ္။ ျမစ္က်ဥ္းလာမယ္။ ျမစ္တိမ္လာမယ္။ ကမ္းပါးေတြကလည္း ၾကာေတာ့ မာခဲသြားႏုိင္ပါတယ္”
ေဒါက္တာထြန္းလြင္ (မိုးေလဝသ ပညာရွင္)

“နံပါတ္ ၁ အခ်က္က​ေတာ့​ ​ေရကာတာ​ေဆာက္မယ့္​ ခံေနတဲ့ ေျမသားက မခိုင္တဲ့​အတြက္ ​ေရစိမ့္​မယ္၊​ ငလ်င္လႈပ္မယ္၊​ ​ေနာက္ပိုင္း​ ​ေရႀကီး​မယ္၊ နုန္း​ေတြမ်ား​လာမယ္၊ ​ေနာက္ဆံုး​ ျမစ္ဆံုက​ေန ဧရာဝတီ ျမစ္ဝက်ြန္း​ေပၚထိ​ေအာင္ ​ေတာက္ေလ်ွာက္ ထိခိုက္မႈ​ေတြ ရွိနိုင္တယ္”
ဦးအုန္း (သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးပညာရွင္)

“ဧရာဝတီျမစ္ဆံု နဲ႔ ျမစ္ႀကီးနားအထက္ ေရကာတာစီမံကိန္းမွာ တရုတ္ပညာရွင္ေတြနဲ႔ အတူတူလုပ္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာပညာရွင္ တေယာက္အေနနဲ႔ ခ်ိန္ဆလိုက္တဲ့အခါမွာ ဒီျမစ္ဆံုမွာ ေရကာတာေဆာက္တာက စီးပြားေရးအရၾကည့္ရင္ တြက္ေျခကိုက္ေပမဲ့ ပတ္ဝန္းက်င္အရ ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ ဒီေနရာဟာ မလုပ္သင့္တဲ့ ေနရာျဖစ္တယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ ႔ အစီရင္ခံစာမွာလည္း အတိအက် ေျပာထားၿပီးသား ျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ report ထဲမွာ ပထမတခ်က္ ဒီဟာက cultural heritage လို႔ေခၚတဲ့ ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္ ေနရာျဖစ္တယ္။ ကခ်င္လူမ်ဳိးေတြကလည္း သူတို႔ရဲ ႔ ျမစ္ဆံုေဒသကို သူတုိ႔ရဲ ႔ heartland ျဖစ္တယ္လုိ႔ တန္းဖိုးထားတဲ့အတြက္ တစ္အခ်က္ မလုပ္သင့္ပါဘူးလို႔ ေရးထားပါတယ္။ ေနာက္တခုက ဘာလဲဆိုရင္ environmental အရ ဒီေနရာကဆုိရင္ ရႈခင္း landscape value ရွိတဲ့အတြက္ ဒီဟာကို မလုပ္သင့္ပါဘူးလုိ႔ ဒုတိယအခ်က္အေနနဲ႔ ေျပာထားပါတယ္။ ေနာက္တခုကေတာ့ ျမစ္ဆံုကို လုပ္မယ့္အစား ျမစ္ဆံုရဲ ႔ အေပၚဘက္ ေမခနဲ႔ မလိခမွာ တခုစီ alternative နဲ႔ လုပ္ပါလို႔ အႀကံေပးထားပါတယ္။ Sustainable development အတြက္ ဆိုလို႔ရွိရင္ ဒီလိုႀကီးမားတဲ့ dam ဟာ ဧရာဝတီျမစ္ဆံုမွာ မေဆာက္သင့္ပါဘူးလို႔ အတိအက် ေရးထားတာ ျဖစ္ပါတယ္”
ဦးညိဳေမာင္ (သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးပညာရွင္ (BANCA))

“က်ေနာ့္ရဲ႕ သီးျခား ပုဂၢလိက အျမင္နဲ႔ ေျပာရရင္ ျမစ္ဆံုဆည္ ဆက္ေဆာက္မယ္လုိ႔ ေျပာတာကို က်ေနာ္ လက္မခံ ဘူးေပါ့ဗ်ာ၊။ သို႔ေသာ္လည္းပဲ ေဆာက္ၿပီးသားျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ ဒီအေပၚမွာေတာ့ ၂ ဖက္မွ်ေအာင္ ေနာက္ၿပီး စီးပြားေရးရာနဲ႔ ပတ္၀န္း က်င္ေရးရာနဲ႔ ဒီအေပၚမွာ ၂ ခု မွ်ေအာင္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားဖုိ႔ေတာ့ လုိပါတယ္”
ဦးဝင္းမ်ိဳးသူ (EcoDov. သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး ပညာရွင္အဖြဲ႕၏ စီမံခန္႔ခြဲမႈ ဒါရိုက္တာ)

“ဒီျမစ္ဆံုကိစၥက (၁) environment ရဲ႕ issue တစ္ခုတည္းမဟုတ္ဘူး၊ (၂) ဒါဟာ political ႏိုင္ငံေရးျပသနာ political agenda တစ္ခုမဟုတ္ဘူး။ ဒီဟာဟာ အမ်ဳိးသားေရးျပႆနာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သမၼတႀကီးအေနနဲ႔ ႏုိင္ငံ့အက်ဳိး၊ ျပည္သူလူထုအက်ဳိးအတြက္ ဒီျပႆနာကုိ တိုက္႐ိုက္ကုိင္တြယ္ေျဖရွင္းေစခ်င္ပါတယ္”
ေဒါက္တာသန္းထြဋ္ေအာင္ (CEO, Eleven Media Group)

“ဧရာဝတီျမစ္ဆိုတာ က်ေနာ္တို႔ တႏိုင္ငံလံုးရဲ႕ အသက္ေသြးေၾကာျဖစ္တယ္။ က်ေနာ္က သတင္းစာသမားတေယာက္ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒီျမစ္ဆံုစီမံကိန္းက အက်ိဳးရွိလား၊ မရွိဘူးလားဆိုတာကို က်ေနာ္တို႔ထက္ ကၽြမ္းက်င္တဲ့ ပညာရွင္ေတြရဲ႕ ေတြ႔ရွိခ်က္ေတြကို ကိုးကားၿပီး ေျပာခ်င္ပါတယ္။ ဒီျမစ္ဆံု စီမံကိန္းက သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးမွာ ဆိုးက်ိဳး ရွိတယ္ဆိုတာကို ပညာရွင္ေတြက ေတြ႔ရွိထားပါတယ္။ ျမစ္ဆံုစီမံကိန္းဟာ ေကာင္းတယ္လို႔ ေရးထားတဲ့ ပညာရွင္ေတြရဲ႕ စာတမ္းေတာ့ က်ေနာ္ တခုမွ မဖတ္ဖူးေသးဘူးဗ်။ အမ်ားစုက မေကာင္းဘူးလို႔ ေျပာေနၾကတဲ့အတြက္ ျပည္သူေတြရဲ႕ အသံေတြကို နားေထာင္ၿပီးမွပဲ ေဆာင္ရြက္သင့္တယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္။ ဒီစီမံကိန္းက အရင္ အစိုးရ လက္ထက္တည္းက ေဆာင္ရြက္ခဲ့တာလို႔ သိရပါတယ္။ အခုအစိုးရကလည္း အရင္က တေသြး၊ တသံ၊ တမိန္႔နဲ႔ သြားေနတဲ့ တပ္မေတာ္အစိုးရကေန ဒီမုိကေရစီ အစိုးရအျဖစ္နဲ႔ သြားေနၿပီျဖစ္ပါတယ္။ အမ်ားျပည္သူရဲ႕ အသံကို နားေထာင္ၿပီး သြားရတဲ့ ေခတ္မွာေတာ့ ဒီစီမံကိန္း ေရွ႕ဆက္တိုးဖို႔ကို ျပည္သူေတြ၊ ပညာရွင္ေတြရဲ႕ အသံကို နားေထာင္ေပးၾကပါ”
ကိုကို (စက္မႈတကၠသိုလ္) (CEO၊ Yangon Media Group )

“အင္တာနက္နဲ႔ အျခားလူမႈဆက္သြယ္ေရးနယ္ပယ္မွာ တင္ျပထားတဲ့ အခ်က္ေတြကို ၾကည့္ရင္လည္း ဆိုက်ဳိးက ပိုမ်ားေနတယ္။  အက်ိဳးပိုင္းမွာ တ႐ုတ္ကယူမယ့္ အက်ိဳးက ပိုမ်ားေနတယ္။ အဲဒါေတြ မဟုတ္ဘူး ဆိုရင္လည္း မဟုတ္တဲ့ အေၾကာင္းကို ရွင္းသင့္တယ္။ အခု သမၼတဦးသိန္းစိန္ ဦးေဆာင္တဲ့ အစိုးရအဖြဲ႔သစ္က ေဖာ္ေဆာင္ေနတဲ့ အမ်ဳိးသား ျပန္လည္ ရင္ၾကားေစ့ေရး ေျခလွမ္းေတြ၊ ဆင္ရဲမြဲေတမႈ တိုက္ဖ်က္ေရး ေျခလွမ္းေတြ အဲဒါေတြ ႀကိဳးစားလုပ္ေဆာင္ ေနတာေတြကို ေတြ႔ရေတာ့ ျပည္သူလူထုက အစိုးရအဖြဲ႔သစ္အေပၚ ကိုင္းညႊတ္တာေတြ၊ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ထားတာေတြ ရွိလာတယ္။ ဒီလိုအခ်ိန္မ်ဳိးမွာ ျပည္သူလူထုက မလုပ္သင့္ဘူးလုိ႔ ေတာင္းဆိုလာတာေတြကို ဆက္လုပ္ေနမယ္ဆိုရင္ အစိုးရအဖြဲ႔အေနနဲ႔ ျပည္သူ့ဆႏၵေတြကို မ်က္ကြယ္ျပဳလိုက္တာနဲ႔ အတူတူပဲ။ စိတ္မခ်မ္းေျမ႕စရာေတြပဲ ျဖစ္လာလိမ့္မယ္”
ဆရာေမာင္၀ံသ

“ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံက မဂၢါ၀ပ္ ၁၅၀၀ သံုးမကုန္ဘူးလို႔ ေျပာတယ္။ အခု နယ္ေတြ၊ ရြာေတြမွာ လွ်ပ္စစ္မီးေတာင္ မရွိေသးဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ Power Consumption က အခု ေက်ာက္ေခတ္အတုိင္း ရွိမွာလား။ ႏုိင္ငံက ဘယ္ေတာ့မွ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္တဲ့ ႏိုင္ငံ မျဖစ္ေတာ့ဘူးလား။ အခု တည္ေဆာက္ေနတဲ့ ထားဝယ္ေရနက္ဆိပ္ကမ္း၊ ေနာက္ထပ္လာမယ့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္သစ္ စီမံကိန္း၊ တိုးတက္လာမယ့္ စက္မႈလုပ္ငန္းေတြအတြက္ အနည္းဆံုး မဂၢါဝပ္ ၁၀၀၀၀ အထက္လိုမယ္။ ေခတ္စနစ္ေတြက ေျပာင္းေနၿပီ၊ ေျပာင္းလဲသင့္ေနျပီ။ ေခတ္ေဟာင္းမွာ က်န္ခဲ့ရင္ေတာ့ ေခတ္စနစ္ေဟာင္းရဲ႕ ဒဏ္ခတ္ျခင္းခံရမွာပဲ။ ဒါသမုိင္းရဲ႕သေဘာလည္း ျဖစ္သလုိ၊ တရားဓမၼ သေဘာလည္း ျဖစ္တယ္လုိ႔ ဝန္ႀကီးကုိ ေျပာခ်င္ပါတယ္”
ေဒါက္တာသိန္းျမင့္ (Managing Director, Eleven Media Group)

“ဧရာ၀တီျမစ္ဆံု စီမံကိန္းနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ဂ်ာနယ္လစ္ေတြ၊ ပညာရွင္ေတြ ေျပာဆိုေနၾကတာဟာ ထင္ရာျမင္ရာေျပာျပီး ထင္ရာျမင္ရာ ေလွ်ာက္ေျပာေနၾကတာ မဟုတ္ဘူး။ ျပည္တြင္းျပည္ပက ပညာရွင္ေတြအားလံုး ေလ့လာ သုေတသန ျပဳလုပ္ထားတဲ့ စာရြက္စာတမ္းေတြ၊ အေထာက္အထားေတြကို ဖတ္႐ႈေလ့လာျပီး ေရးေနၾကတာျဖစ္တယ္။ ျပည္သူေတြ အားလံုးကလည္း ဒီစာရြက္စာတမ္းေတြ၊ အေထာက္အထားေတြကို သိရွိၾကတဲ့အတြက္ သေဘာမတူေၾကာင္း ေတာင္းဆိုေနၾကတာ ျဖစ္တယ္။ ေက်ာင္းသားလူငယ္ေတြ၊ ရဟန္းရွင္လူေတြနဲ႔ အႏုပညာရွင္၊ စာေပနယ္သားေတြအားလံုးကလည္း ဒါေတြကို သိတဲ့အတြက္ ဆက္မလုပ္ဖို႔ ၀ိုင္း၀န္း ေတာင္းဆိုေနၾကတာ ျဖစ္တယ္။ ျပည္သူလူထုက တရားသျဖင့္ လူယဥ္ေက်းနည္းနဲ႔ ေတာင္းဆိုေနတာကို လ်စ္လ်ဴ႐ႈျပီး လုပ္ခ်င္ရာ ဆက္လုပ္မယ္၊ ေရွ႕ဆက္လုပ္မယ္ဆိုရင္ ျပည္သူလူထုက မျဖစ္၊ ျဖစ္တဲ့နည္းနဲ႔ ဧရာ၀တီကို ကာကြယ္ၾကမွာပဲ ျဖစ္တယ္။ ကာကြယ္တဲ့ ေနရာမွာ လူယဥ္ေက်းနည္းနဲ႔ မရရင္ လမ္းေပၚထြက္ ဆႏၵျပျပီး ေတာင္းဆိုလာခဲ့မယ္ဆိုရင္ ဒီလို ဆႏၵျပမႈေတြအတြက္ စီမံကိန္းကို ဆက္လုပ္တဲ့သူေတြသာ တာ၀န္ယူရလိမ့္မယ္။ မလုပ္ဖို႔ ေတာင္းဆိုဆႏၵျပေနတဲ့ သူေတြမွာ တာဝန္မရွိဘူး”
လူထုစိန္၀င္း (သတင္းစာ ဆရာႀကီး)

“(၁)ေရကာတာမွ ထြက္တဲ့လွ်ပ္စစ္ကို တ႐ုတ္က ဘယ္ေလာက္ယူမလဲ၊ ေဒသခံကခ်င္က ဘယ္ေလာက္ရမလဲ၊ ျပည္ေထာင္စုၾကီးက ဘယ္ေလာက္ရမလဲ (၂) စီမံကိန္းအတြက္ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈကို ဘယ္သူက အကုန္က်ခံမလဲ၊ တ႐ုတ္က ဘယ္ေလာက္၊ ကခ်င္က ဘယ္ေလာက္၊ ျပည္ေထာင္စုက ဘယ္ေလာက္ (၃) စီမံကိန္းေၾကာင့္ ထိခိုက္မႈကို အခု ဘယ္လိုလုပ္ထားသလဲ။ ေနာက္လာမယ့္ အနာဂတ္အတြက္ ထိခိုက္မႈေတြကို ဘယ္လို ၾကိဳတင္စီမံထားသလဲ၊ ျဖစ္လာသမွ်ထိခိုက္မႈေတြအတြက္ ဘယ္သူက တာ၀န္လဲ။ အဲတာေတြကို အစိုးရက ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ခ်ျပသင့္တယ္။ အဲတာေတြ သိရမွ ဆက္လုပ္သင့္၊ မလုပ္သင့္ဆိုတာကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ စဥ္းစားမယ္။ လႊတ္ေတာ္မွာလည္း ဒီကိစၥကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ေဆြးေႏြးသင့္တယ္။ လက္ရွိလုပ္ေနတဲ့ လႊတ္ေတာ္ကို ကြၽန္ေတာ္ အားမရဘူး။ ေမးခြန္း ေမးေနတာေတြခ်ည္း မလုပ္ဘဲ ဧရာ၀တီျမစ္ဆံုစီမံကိန္းလို ကိစၥေတြကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ေဆြးေႏြးေစခ်င္တယ္”
ဦးေနမ်ိဳးေ၀ (ဥကၠ႒၊ မတူကြဲျပားျခင္းႏွင့္ ျငိမ္းခ်မ္းေရးပါတီ)

‘‘ေလာေလာလတ္လတ္ခံရမွာကေဒသခံ ကခ်င္လူမ်ဴိးေတြပါ၊ ဒီေနရာမွာ ငလ်င္မလႈပ္ဘူးလို႔ ဘယ္သူေျပာႏုိင္လဲ။ ဒီဆည္ က နည္းနည္းေနာေနာ ဆည္မဟုတ္ဘူး ကမၻာေပၚမွာ အႀကီးမားဆံုး ၁၅ ခုေျမာက္ဆည္ ျဖစ္တယ္၊ ဒီေလာက္ႀကီးမားတဲ့ ဆည္ႀကီး တခုကို တ႐ုတ္ရဲ့ နည္းပညာနဲ႔ေတာ့ က်ေနာ္စိတ္မခ်ဘူး။ အခ်ိန္မေရြး ဒုကၡေရာက္သြားႏိုင္တယ္’’
ဦးဇိုးဇမ္ (ခ်င္းအမ်ဴိးသားပါတီ ဥကၠဌ)

“ကြၽန္ေတာ့္အေနနဲ႔ကေတာ့ ျမစ္ဆံုစီမံကိန္းကို ဆက္လုပ္တဲ့အခါ တကယ့္အက်ိဳးအျမတ္က ဘာလဲ၊ ဆံုး႐ံႈးမႈက ဘာလဲဆိုတာေတြကို ေသခ်ာတြက္ခ်က္ေစခ်င္တယ္။ အက်ိဳးအျမတ္က တြက္ရလြယ္တယ္။ ဆံုး႐ံႈးမႈတြက္ဖို႔က သိပ္ခက္တယ္။ တ႐ုတ္က အက်ိဳးအျမတ္မ်ားမ်ားရမွာကို သိလ်က္နဲ႔ ေငြရရင္ ျပီးေရာဆိုတဲ့ ဆက္လုပ္မယ္ဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ ကိုယ့္အမ်ိဳးသား အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ နာတယ္။ ျပန္ျပီးေတာ့ သံုးသပ္ေစခ်င္တယ္။ ဒီကိစၥကို လႊတ္ေတာ္မွာ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ေဆြးေႏြးဖို႔ လိုမယ္။ လႊတ္ေတာ္ကို ခ်ျပဖို႔လည္း လိုအပ္မယ္။ ခ်င္းတြင္းျမစ္ ပ်က္စီးတာကိုေတာင္ ေျပာေနရျပီဆိုရင္ ဧရာ၀တီကိစၥဟာ ပိုျပီးအေရးၾကီးလာခဲ့ျပီ။ ဧရာ၀တီေကာလို႔ မျဖစ္ဘူး”
ဦးၾကည္ျမင့္ (ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္၊ လသာျမိဳ႕နယ္မဲဆႏၵနယ္)

“အခု ျမစ္ဆံုစီမံကိန္းကလည္း ျမန္မာျပည္ရဲ႕အသက္ေသြးေၾကာျဖစ္တဲ့ ဧရာ၀တီျမစ္ေပၚမွာ ျဖစ္တယ္။ ႀကိဳတင္ေလ့လာ တုိင္းတာမႈေတြလည္း လုပ္ခဲ့ၿပီးၿပီလုိ႔ သိရတယ္။ အခ်က္အလက္ေတြမွာ မလုပ္သင့္တဲ့ အခ်က္မ်ားေနရင္ အေကာင္အထည္ မေဖာ္သင့္ဘူး။ တတ္သိပညာရွင္ေတြရဲ႕ ေ၀ဖန္သံုးသပ္မႈေတြနဲ႔ ျပည္သူေတြရဲ႕ စုိးရိမ္ပူပန္မႈေတြကုိ အစုိးရကအေလးထားဖုိ႔လုိတယ္”
ေဒါက္တာေဒၚျမင့္ျမင့္ခင္

“တစ္တုိင္းျပည္လုံးနဲ႔ဆိုင္တဲ့ ျမစ္ဆုံလိုကိစၥမ်ဳိးကို ျပည္သူေတြကသာ ဆုံးျဖတ္ပုိင္ခြင့္ရွိပါတယ္။ ဒီလို ဆက္လုပ္မယ္ဆိုရင္ ဘာေတြျဖစ္မယ္၊ မျဖစ္ႏိုင္ဘူးစတဲ့ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ေတာ့ မျငင္းခုံခ်င္ေတာ့ဘူး။ ျငင္းေနရမယ့္ အခ်ိန္လည္းမဟုတ္ေတာ့ဘူး။ ျပတ္ျပတ္သားသား ေျပာရမယ့္အခ်ိန္ပါ။ ျမစ္ဆုံကုိဆက္လုပ္ျခင္းနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ေတာ့ risk သိဖို႔လိုတယ္။ ဒါဟာ ဗမာျပည္ဒုကၡျဖစ္မယ့္ကိစၥ။ ေသေရးရွင္ေရး ကိစၥပါ။ လူတစ္ေယာက္က ဆုံးျဖတ္ရမွာမဟုတ္ဘူး။ တိုင္းျပည္မ်က္ႏွာကို မၾကည့္ဘဲ အက်ဳိးအျမတ္ကိုပဲ ၾကည့္လုိ႔မရဘူး။ ေနာင္တစ္ခ်ိန္မွ မွားသြားၿပီဆိုရင္လည္း ျပန္ျပင္လို႔ မရေတာ့ဘူး။ အခုဆိုရင္ အစိုးရသစ္ ျဖစ္ေနၿပီ။ အစြဲေဟာင္းေတြ ျပဳတ္ဖို႔ လိုတယ္။ ျပည္သူေတြကေတာ့ အသစ္ကုိ လိုခ်င္တယ္။ အေဟာင္းထဲက ေကာင္းတာပဲယူၿပီး မေကာင္းတာကို ယူမလာေစခ်င္ဘူး”
ဦးစိုးညြန္႔ (ဥကၠ႒၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ ငွက္ႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးအသင္း)

“ဧရာ၀တီဟာ ကြၽန္မတို႔ႏုိင္ငံရဲ႕ အလွတရား၊ သဘာ၀အေမြပါ။ ေရေျမေတာေတာင္ သဘာ၀တရားနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ တန္ဖိုးမျဖတ္ႏိုင္ပါဘူး။ ျမစ္ဆုံဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြက္ အလြန္တန္ဖုိးႀကီးပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္း ႏွစ္မ်ားစြာအထိ ေျမးျမစ္ေတြအထိ လက္ဆင့္ကမ္းေပးႏုိင္ရမွာ။ ျမစ္ဆုံကုိေရာ ဧရာ၀တီကုိေရာ သဘာ၀အတုိင္း ဆက္ရွိေနေစခ်င္ပါတယ္”
ဆရာမ ဂ်ဴး

“ဧရာဝတီနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ ဧရာ၀တီဆိုတာ ျမန္မာျပည္ရဲ႕အသက္ေသြးေၾကာပဲ။ လူတိုင္းနဲ႔သက္ဆိုင္တယ္။ လူတိုင္း ေျပာပုိင္ဆိုခြင့္ရွိတယ္။ လူထုရဲ႕အသံကုိ နားေထာင္သင့္တယ္။ အမ်ားပုိင္ပစၥည္း ျဖစ္တဲ့အခါမွာ အမ်ားရဲ႕ဆႏၵလုိပါတယ္”
ေဒါက္တာေအးေမာင္ (အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္)

“ဒီပေရာဂ်က္ကို စျပီးလုပ္ကတည္းက ပြင့္လင္းထင္သာမႈ မရွိခဲ့ပါဘူး။ ဧရာ၀တီဆိုတာ ႏိုင္ငံသားတိုင္းပိုင္တဲ့ အရာပါ။ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ပိုင္ပစၥည္း မဟုတ္ပါဘူး။ ကိုယ္ပစၥည္းလိုလုပ္လို႔မရပါဘူး။ ႏိုင္ငံသားတိုင္းကိုခ်ျပျပီးမွ လုပ္ရမွာပါ။ ျပည္သူေတြသိေအာင္ခ်ျပရမယ္။ မီဒီယာေတြကို ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေျပာျပီးမီဒီယာေတြက တစ္ဆင့္ေျပာရမွာပါ။ အခုက ဘြားခနဲေပၚလာျပီမွ သိရေတာ့ စိတ္မေကာင္းျဖစ္မိပါတယ္။ အခုဆက္ျပီးလုပ္မယ္ဆိုေတာ့ ၀မ္းနည္း ဆို႔နင့္ရပါတယ္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွာေတာင္ သူတို႔ရဲ႕ Three Gorges Dam အတြက္ ေနာင္တရတာေတြ၊ ျပန္ျပီးသံုးသပ္တာေတြ လုပ္ေနပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔လည္း ေနာက္မက်ေသးပါဘူး။ ျပန္ျပီးျပဳျပင္လို႔ ရပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးမျဖစ္မေန ေဆာက္ရမယ္ဆိုရင္ေတာင္ ေလွ်ာ့ခ်လို႔ရပါေသးတယ္”
ဦးေအာင္လွထြန္း (႐ိုက္တာသတင္းဌာန)

“သဘာ၀သယံဇာတဆိုတာက တကယ္တမ္းေျပာရရင္ ျပည္သူလူထုက ပိုင္တာေလ။ ဒါကိုစီမံခန္႔ခဲြႏိုင္ဖို႔ အတြက္ ျပည္သူလူထုက ေပးထားတဲ့ ေနရာတစ္ခုကိုအစိုးရလို႔ ေျပာလို႔ရတယ္။ ဒါေၾကာင့္ဒီကိစၥကဘယ္သူမွ ပိုင္တယ္လို႔ ေျပာလို႔မရဘူး။ အမ်ားစုရဲ႕ ဆႏၵသေဘာထားနဲ႔ ျဖစ္သင့္တယ္လို႔ထင္တယ္။ ဒါကိုမွအစိုးရတစ္ရပ္ အေနနဲ႔လုပ္ခ်င္တာကို လုပ္ခြင့္ရိွတယ္ဆိုၿပီး လုပ္မယ္ဆိုရင္ ေနာက္ဆက္တဲြ အက်ဳိးဆက္ေတြရိွလာႏိုင္သလို သမိုင္းရဲ႕တရားခံေတြေတာ့ ျဖစ္လာမွာပဲ ေလ။ ဒါေၾကာင့္ ဆက္လုပ္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ တစ္ျပည္လံုးရဲ႕ သေဘာဆႏၵကိုခံယူ တာမ်ဳိးလုပ္သင့္တယ္လို႔ ထင္တယ္။ ဒါမွမဟုတ္ သီးျခားလြတ္လပ္ၿပီး တတ္သိနားလည္တဲ့ ပညာရွင္ေတြရဲ႕အၾကံဥာဏ္ေတြကိုယူသင့္တယ္။ ဒီကိစၥ နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အားလံုးကေတာ့ စိုးရိမ္တႀကီးျဖစ္ေနၾကၿပီ။ အဓိကေတာ့ ဧရာ၀တီျမစ္ျဖစ္ေနလို႔ပါပဲ။ သီးျခားလြတ္လပ္တဲ့ တတ္သိနားလည္ေသာ ပညာရွင္ေတြဆီက အၾကံဥာဏ္ေတြရယူသင့္ပါတယ္။ကြၽန္ေတာ့္သေဘာအရ ဆိုရင္ေတာ့ ဒီေရကာတာ ဆက္လုပ္မယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ကို သေဘာမတူပါဘူး”
မင္းထင္ကိုကိုႀကီး (ဒါ႐ိုက္တာ)

“ျမစ္ဆုံနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ သတင္းေတြ အမ်ားႀကီး ၾကားရပါတယ္။ ေနာက္ အခုတေလာမွာလည္း ထူးထူးျခားျခားေပါ့ ေတာ္ေတာ္လူေျပာသူေျပာမ်ားတဲ့ သတင္းေတြ ၾကားရပါတယ္။ ကိုယ့္အယူအဆနဲ႔ ကိုယ္ေျပာၾကတာပါ။ တစ္ကယ္တမ္း တိုင္းျပည္အတြက္ အက်ဳိးရွိမယ္ဆိုရင္ လုပ္ၾကမွာေပါ့။  တိုင္းျပည္အတြက္ အက်ဳိးမရွိဘူးဆိုရင္လည္း ဘယ္သူမွ မလုပ္ပါဘူး။ တတ္ကြၽမ္းတဲ့၊ နားလည္တဲ့ ပညာရွင္ေတြ ဒီလို စုေဆြးေႏြး ၿပီးေတာ့ ေျပာၾကမယ္ဆိုရင္ ပိုၿပီးသင့္ေတာ္မယ္လို႔ ကြၽန္ေတာ္ထင္ပါတယ္။ အရင္က ကြၽန္ေတာ္ လယ္/ဆည္၀န္ႀကီးေဟာင္း လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ မ်ဳိးစုံေျပာပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္ ဆည္တစ္ခု ေဆာက္ၿပီးတိုင္း သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရး ပ်က္စီးမယ္တို႔၊ ဘာတို႔ ေျပာၾကတာေပါ့။ အက်ဳိးရွိတာလည္း ရွိပါတယ္။ တစ္ဖက္ကလည္း ေရျမဳပ္သြားတာ လည္းရွိပါတယ္။ ဒီႏွစ္ခုမွာ ဘယ္ဟာက ကိုယ့္တိုင္းျပည္အတြက္ အက်ဳိးရွိမလဲဆိုတာကိုပဲ ကြၽန္ေတာ္တို႔ စဥ္းစားၿပီး ဆုံးျဖတ္ၾကမယ္လို႔ ကြၽန္ေတာ္ထင္ပါတယ္”
ဦးေဌးဦး (ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္)

“ကြၽန္မတို႔ ျမစ္ဆုံေဒသမွာ ေနတဲ့သူျဖစ္တဲ့အတြက္ ျမစ္ဆုံက လူထုနဲ႔ နီးစပ္ပါတယ္။ ျမစ္ဆုံနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ တကယ္ ကြၽန္မတို႔ ကခ်င္ျပည္နယ္ထဲက လူထုက စိုးရိမ္ေနတာ အမွန္ပါပဲ။ ကြၽန္မလည္း လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ကလည္း လူထုထဲကပါပဲ။ ကြၽန္မတို႔ ကခ်င္လူမ်ဳိးေတြအေနနဲ႔လည္း ဒီအင္မတန္ ရွားပါးတဲ့ ျမစ္တစ္ခုဆုံတာကို  ဒီအတိုင္းပဲ ထာ၀ရစီးဆင္းေနခ်င္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကြၽန္မတို႔ရဲ႕ တိုင္းျပည္နဲ႔ ျပည္သူလူထုရဲ႕ လိုအပ္ခ်က္အရ ဒီဟာကို တိုင္းျပည္နဲ႔ ျပည္သူလူထုအတြက္ အမွန္တကယ္ အက်ဳိးရွိမယ္ဆိုတဲ့ကိစၥ အသုံးျပဳမယ္ဆိုရင္ ကြၽန္မတို႔က တစ္ခုလိုခ်င္ရင္ တစ္ခုကို ဆုံး႐ႈံးရမယ္ဆိုတာ ကြၽန္မတို႔ နားလည္ပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္မွာ ကြၽန္မတို႔ စိုးရိမ္ေနတာကေတာ့ ဒီ Dam ႀကီး ေပါက္ကြဲလာလို႔ရွိရင္ က်ဳိးပဲ့သြားလို႔ရွိရင္ ကြၽန္မတို႔ ျမစ္ႀကီးနားကလူေတြ အရင္ေသမယ္။ ဒါကိုပဲ အႀကီးအက်ယ္ စိုးရိမ္ေနၾကပါတယ္”
ေဒၚဒြဲဘူ (ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္)

“ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ သမုိင္းအေတြ႕အၾကံဳ၊ ကမၻာ့သမုိင္း အေတြ႕အၾကံဳအရ ေစတနာရဲ႕ေနာက္မွာ အတတ္ပညာ၊ အသိပညာ၊ ဆင္ျခင္တုံတရား၊ တျခားေသာ နည္းစနစ္မွန္ေတြ မရွိရင္ အလကားပဲဆိုတာ ဒီေနရာမွာ ထပ္ေျပာခ်င္ပါတယ္။ ဆည္ေဆာက္တာ နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေကာင္းသည္၊ ဆိုးသည္ကုိ ဒီအထဲမွာ တစ္စုံတစ္ရာ ေ၀၀ါးေနတဲ့သူေတြ ရွိရင္ ကြၽန္ေတာ္အခု ဖတ္ျပခ်င္ပါတယ္။ အဲဒါကေတာ့ ဧရာ၀တီဆည္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ အက်ဳိးဆက္ေတြ ကို ေလ့လာထားတဲ့၊ ဧရာ၀တီျမစ္ အထက္ပုိင္းမွာ ဆည္ေတြေဆာက္လိုက္တဲ့အခါ ဘာအက်ဳိးဆက္ေတြ ျဖစ္လာမလဲဆိုတာကို ျမန္မာႏုိင္ငံ အစိုးရရဲ႕ ခြင့္ျပဳခ်က္နဲ႔ ျမန္မာပညာရွင္၊ တ႐ုတ္ပညာရွင္ေတြလည္း ပါတယ္။ စာမ်က္ႏွာ ၉၀၀ ေက်ာ္ရွိတဲ့ ေလ့လာခ်က္စာတမ္း ၁ ေစာင္ ထြက္ခဲ့ပါ တယ္။ ၂၀၀၉ ေအာက္တိုဘာလမွာ ထြက္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီက စာေလးတစ္ပိုဒ္ကုိ ဖတ္ျပခ်င္တယ္။ ‘ျမန္မာ ႏွင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံတို႔မွ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ဆိုင္ရာမ်ားကုိ အမွန္တကယ္ပူပန္၍ ေရရွည္တည္တံ့ေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမ်ားကို ရည္ရြယ္ပါလွ်င္ ဧရာ၀တီျမစ္ဆုံတြင္ သည္မွ် ပမာဏႀကီးေသာ ေရေလွာင္ကန္ကုိ တည္ေဆာက္ရန္မလိုေခ်’ တဲ့။ ဒါသည္ ပညာရွင္ေတြရဲ႕ ထုတ္ေဖာ္ခ်က္ပါ။ တျခားတျခားေသာ ပညာရွင္ေတြရဲ႕ အဆိုအရလည္း ဒီဆည္မရွိသင့္ဘူး ဆိုပါတယ္။ ဒါေတြ ကြၽန္ေတာ္တို႔ခ်ျပဖုိ႔ လိုပါတယ္။ ဒါေတြ မရွိသင့္ဘူးဆို တဲ့ ရဲရဲရင့္ရင့္လႈပ္ရွားမႈ၊ ေျပာဆိုမႈေတြ ကြၽန္ေတာ္တို႔ လုပ္ၾကဖို႔လိုပါတယ္။ ဒါ EIA ထဲက တစ္ခ်က္ကို အေျခခံၿပီး ေျပာတာပါ”
ကိုျမင့္ေဇာ္

ျမန္မာႏိုင္ငံလုိ႔ ဆုိလုိက္တုိင္းမွာ ဧရာ၀တီဆုိတာ အၿမဲတမ္းတြဲၿပီး ပါလာခဲ့တာပါပဲ။ ႏုိင္ငံေတြ ႏုိင္ငံေတြရဲ႕ တုိးတက္ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈေတြ ဆုိတာဟာလည္း ဟုိးသမုိင္း အစဥ္အဆက္ကိုပဲ ၾကည့္ၾကည့္၊ လက္ရွိအေျခအေနကိုပဲ ၾကည့္ၾကည့္ အဓိက ျမစ္ႀကီးေတြ၊အဲဒီျမစ္ႀကီးေတြရဲ႕ ျမစ္၀ွမ္းေဒသေတြ၊ အဲဒီေနရာကေနပဲ ယဥ္ေက်းမႈေတြ စတင္ၿပီး ေပၚေပါက္လာခဲ့တာပါ။ ဒီလုိပါပဲ ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ ဧရာ၀တီဆုိတဲ့ ဟာကလည္း ဘယ္လုိမွကို ခြဲျခားလုိ႔ မရပါဘူး။ ဒီျမစ္ႀကီး စီးဆင္းေနသမွ် ကာလပတ္လံုး က်ေနာ္တုိ႔ ႏုိင္ငံရဲ႕ ေသြးေတြကလည္း ဒီျမစ္ထဲမွာ စီးဆင္းလာသလုိ ခံစားခဲ့ၾကရတာပါ။ အဲအတြက္ေၾကာင့္ မုိ႔လုိ႔ ႏုိင္ငံကို ခ်စ္တာနဲ႔ တူညီစြာနဲ႔ပဲ က်ေနာ္ ဧရာ၀တီျမစ္ကိုခ်စ္ပါတယ္။ တန္ဖိုးထားပါတယ္။
ေဇယ်ာေသာ္ (ဟစ္ပ္ေဟာ့ပ္ အဆုိေတာ္၊ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေဟာင္း)

“ကၽြန္ေတာ္စဥ္းစားမိတာ တစ္ခုရွိတယ္။ ငါတုိ႔နုိင္ငံေတာ္သီခ်င္းဆုိၾကတယ္။ ဒါတုိ႔ေျပ၊ ဒါတုိ႔ေျမ တုိ႔ပုိင္တဲ့ေျမလုိ႔။ အခုေတာ့ ငါတုိ႔ပုိင္ေသးလား။ ငါတုိ႔ပုိင္ထားရတဲ့ သယံဇာတေတြကို အရင္တုန္းကလည္း ဒီသယံဇာတေတြေၾကာင့္ ေပါ့ေလ။ ကၽြန္ျဖစ္ခဲ့ရတယ္။ အဲ့ဒီတုန္းက ဘယ္လုိေခၚလဲဆုိေတာ့ rape of Burma တဲ့။ ဗမာျပည္ သယံဇာတကုိ အနုိင္က်င့္ျခင္းေပါ့။ အဲဒါနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ကၽြန္ျဖစ္ခဲ့ရတယ္။ အခုဟာက သယံဇာတ လုိခ်င္လုိ႔ ကိစၥမရွိေသးဘူး။ အဲဒီသယံဇာတ လုိခ်င္တဲ့ေနာက္ပုိင္းမွာ သဘာဝပတ္၀န္းက်င္ကုိ ဖ်က္ဆီးတာေတြ ပါလာတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ တစ္ခါေျပာဖူးတယ္။ Ecological rape of Burma သယံဇာတတင္ မဟုတ္ေတာ့ဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ရဲ႕ သဘာဝပတ္၀န္းက်င္ကုိပါ အနုိင္က်င့္ခံေနရတာေပါ့”
ကိုတာ (ဆရာဝန္ စာေရးဆရာ)

ျမစ္ဆံုေရကာတာကို တည္ေဆာက္ဖို႔ မသင့္ေတာ္ဘူးလို႔ ျမန္မာ-တရုတ္ ပညာရွင္အဖြဲ႔ အစီရင္ခံစာမွာ အတိအလင္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ (တရုတ္ပညာရွင္ေတြနဲ႔ ပူးတြဲေလ့လာခဲ့တဲ့ ရန္ကုန္အေျခစိုက္ ဇီဝမ်ဳိးကြဲနဲ႔ သဘာဝထိန္းသိမ္းေရးအသင္း Biodiversity and Nature Conservation Association က ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ ေအာက္တုိဘာလမွာ ေရးသားထား) သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိခိုက္ပ်က္စီးမွာကို ျမန္မာဘက္ကေရာ တရုတ္ဘက္ကေရာ တကယ္ပဲ စိုးရိမ္တယ္ဆိုရင္ ျမစ္ဆံုမွာ ေရကာတာကို မတည္ေဆာက္သင့္ဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။
……… ေရကာတာ တည္ေဆာက္မယ္ဆိုရင္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ကို ဘယ္လို ထိခိုက္ႏိုင္တယ္ ဆိုတာကို ေလ့လာအကဲျဖတ္ဖို႔ လိုအပ္ေၾကာင္း၊ တရုတ္ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး၊ ဥပေဒမွာ ေဖာ္ျပထားတာေၾကာင့္ စတိအေနနဲ႔ ဧရာဝတီ ေရကာတာ ေလ့လာေရးမွာ တရုတ္ပါဝင္လာတာ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ျမန္မာမွာလည္း ၂၀၀၆ မွာ ျပ႒ာန္းတဲ့ ေရအရင္းအျမစ္နဲ႔ ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ား ထိန္းသိမ္းေရးဥပေဒနဲ႔ သက္ဆုိင္ရာ ဦးစီးဌာရွိေပမယ့္ သဘဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး မူဝါဒလမ္းစဥ္ မရွိပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ ဧရာဝတီ ေရကာတာ အစီရင္ခံစာကို လံုးဝဂရုမစိုက္ၾကတာ ျဖစ္ပံုရပါတယ္။
ဦးေအာင္ခင္ (VOA သတင္းဌာန)

“ဒါဟာ ဗမာျပည္ဒုကၡျဖစ္မယ့္ကိစၥ။ ေသေရးရွင္ေရး ကိစၥပါ။ လူတစ္ေယာက္က ဆုံးျဖတ္ရမွာမဟုတ္ဘူး”
ဦးစိုးညြန္႔ (ဥကၠ႒၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ ငွက္ႏွင့္ သဘာဝပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးအသင္း)

“အက်ဳိးစီးပြါး ပ်က္သုံးမႈေတြက ပုိျပီးေတာ့ ၾကီးမားေနတဲ့ အတြက္ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ျပီးေတာ့ အမ်ားၾကီး ျပန္ျပီးေတာ့ ေလ့လာရမယ္၊ သုံးသပ္ရမယ္၊ လူေတြရဲ႕ သေဘာထားေတြကုိ နားေထာင္ရမယ္လုိ႔ က်ေနာ္ ေျပာခ်င္ပါတယ္”
ဦး၀င္းတင္ (သတင္းစာ ဆရာႀကီး)

သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ဆိုင္ရာ ကၽြမ္းက်င္သူမ်ား၊ ထိန္းသိမ္းသူမ်ား၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတရားနွင့္ သဟဇာတျဖစ္ျခင္းကို ခ်စ္ျမတ္နိုးသူမ်ား အားလံုးတို႔အား အာရွတိုက္၏ အေရးပါဆံုး ျမစ္တစ္ခုျဖစ္သည့္ ဧရာဝတီကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနသည့္ အႏၲရာယ္မ်ားအား ကမၻာတဝွမ္းမွ သိရွိနားလည္ၾကေစရန္ ကၽြန္ုပ္တို႔နွင့္အတူ ဝိုင္းဝန္းေဆာင္ရြက္ၾကပါရန္ ပန္ၾကားအပ္ပါသည္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ (“ဧရာဝတီအတြက္ ပန္ၾကားခ်က္” မွ)

About Zaw Wonna

Zaw Wonna has written 107 post in this Website..

ေမာ္လၿမိဳင္သား ပါခင္ဗ်ာ။ စာဖတ္တာကို ဝါသနာပါၿပီး စာေရးဖို႔ ႀကိဳးစားေနတာပါ။ လိုအပ္ခ်က္ေတြကို ေဝဖန္ေထာက္ျပ ေပးမယ္ဆိုရင္ ေက်းဇူးတင္စြာနဲ႔ လက္ခံလိုပါတယ္။