လူမုိက္-လူယုတ္တုိ႔ကို မေပါင္းမသင္း-ေရွာင္ၾကဥ္ျခင္းသည္ ၎တုိ႔ကျပဳလုပ္ဖန္တီးသည့္ ေဘးအႏၱရာယ္တုိ႔မွ လြတ္ေျမာက္ဘုိ႔အတြက္၎၊ မိမိတုိ႔၏ ဘ၀၌ ႀကီးပြားတုိးတက္မႈ-စိတ္ခ်မ္းသာေပ်ာ္ရႊင္မႈကို ရရွိဘုိ႔အတြက္၎ လူတို႔အဘုိ႔ အေရးအႀကီးဆံုးျဖစ္၏။ လူမုိက္-လူယုတ္ ဟူသည္ မေကာင္းသည့္ အႀကံအစည္မ်ားကို ႀကံစည္ေသာ၊ မေကာင္းသည့္စကားမ်ားကုိ ေျပာဆုိေသာ၊ မေကာင္းသည့္အလုပ္အမႈမ်ားကို ျပဳလုပ္ေသာသူျဖစ္၏။ ေလာဘ=လုိခ်င္တပ္မက္ျခင္း, ေဒါသ=မုန္းတီး-ရန္ၿငိဳးဖြဲ႔ျခင္း, ေမာဟ=မသိ-ေတြေ၀-မုိက္မဲျခင္း, ဣႆာ=မနာလို-၀န္တုိျခင္း, မစၦရိယ=ႏွေျမာ-တြန္႔တုိျခင္း, အဘိဇၩာ=အလုိရမၼက္ႀကီးျခင္း, ကိုယ္ႀကိဳးကိုသာၾကည့္ျခင္း- စသည့္ မေကာင္းသည့္တရားဆုိးမ်ားရွိေသာသူုသည္ လူမုိက္-လူယုတ္မည္၏။လူမုိက္သည္ အေကာင္းႏွင့္အဆိုးကို၎,အမွန္ႏွင့္အမွားကို၎, တရားသည္-မတရားသည္ကို၎, အေၾကာင္းႏွင့္အက်ဳိးကို၎ မသိသူျဖစ္၏။ လူမုိက္သည္ စဥ္းစားဆင္ျခင္-ေျမာ္ျမင္တတ္သည့္အသိဥာဏ္,ခ်စ္ျခင္းေမတၱာ,စိတ္ထားႏွလံုးေကာင္း,သနားျခင္း ကရုဏာ တရားမ်ားကင္းမဲ့၏။ လူမုိက္သည္ မိမိကိုယ္ကို အထင္ႀကီး၍၊ သူတပါးတုိ႔ကို အထင္ေသးတတ္ၿပီး၊ ထုိသေဘာထားအားေလ်ာ္စြာ ျပဳက်င့္တတ္၏။ လူမုိက္သည္ ႀကိဳတင္စဥ္းစားဆင္ျခင္-ေျမာ္ျမင္ျခင္းမရွိပဲ ျပဳလုပ္တတ္၏။ လူမုိက္သည္မိမိ၏ ပစၥည္းဥစၥာ, အတတ္ပညာ, တန္ခိုးအာဏာမ်ားကို အလြဲသံုးစား ျပဳတတ္၏။ လူမုိက္သည္ ကိုယ္က်ဳိးကိုသာ သိတတ္-ၾကည့္တတ္၏။ ေလာဘ-အလိုရမၼက္အားႀကီး၏ ၊ သူတစ္ပါး၏ ေက်းဇူးကို မသိတတ္- ေက်းဇူးကန္းတတ္၏ ၊ မာန္မာနေထာင္လႊား-ဘ၀င္ျမင့္တတ္၏ ၊ သူတပါး ႀကီးပြားခ်မ္းသာသည္ကို မနာလုိတတ္ ၊ သူတပါးကို ရန္လိုတုိက္ခုိက္တတ္၏ ။ သူသည္ အမ်က္ထြက္စရာအေၾကာင္း အေသးအဖြဲကေလးႏွင့္ ေတြ႔ႀကဳံေသာ္-စိတ္မထိန္းႏုိင္ပဲ အမ်က္ထြက္တတ္၏ ။
လူမုိက္သည္ အက်င့္သီလကို၎ ၊ အက်င့္သီလ၏ တန္ဘိုးကို၎ မသိနားမလည္ေခ် ။ သူသည္ ဒုစရုိက္မႈမ်ားကို အၿမဲက်ဴးလြန္-ျပဳက်င့္တတ္သည့္အျပင္ ၊ မိမိ၏ အေပါင္းပါ-မိတ္ေဆြမ်ားအားလည္း မေကာင္းသည့္လမ္းမ်ားသို႔ ပို႔ေဆာင္၍၊ မေကာင္းမႈေတြကို ျပဳလုပ္ေအာင္ သင္ျပေပး၏။ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ သူကိုယ္တုိင္က လမ္းေကာင္း-လမ္းမွန္ကို မသိေသာေၾကာင့္ ျဖစ္၏ ၊ လူမုိက္သည္ စိတ္ထားက်ဥ္းေျမာင္း၏ ၊ စိတ္ထားယုတ္မာ၏ ၊ အျမင္တုိ၏ သူသည္ မိမိ၏ မေကာင္းမႈမ်ားအတြက္ေၾကာင့္ ဒုကၡေရာက္ေသာအခါ သူတပါး၏ အျပစ္ခ်ဳိ႔ယြင္းခ်က္မ်ားကို ရွာၿပီး သူတပါးတုိ႔ကို ျပစ္တင္ကဲ့ရဲ႔ ရႈံ႔ခ်တတ္၏ ။ သူသည္ မိမိ၏ အျပစ္ ခ်ိဳ႔ယြင္းခ်က္မ်ားကို ဘယ္ေတာ့မွ ၀န္မခံတတ္ေခ ၊ သူသည္ ယံုၾကည္စိတ္ခ်ထုိက္သူမဟုတ္၊ မိမိအား အက်ဳိးလိုလား အႀကံဥာဏ္ေကာင္းမ်ားေပးသူတုိ႔ကို ရန္သူမ်ားအျဖစ္ မွတ္ယူတတ္၏ ၊ သူသည္ ႏွေျမာတြန္႔တုိ အလြန္ကပ္ေစးနဲသူျဖစ္၍ သူတပါးတုိ႔အား ဘယ္ေတာ့မွ ေပးကမ္းျခင္း မျပဳေခ် ။ သူသည္ သူတပါးတုိ႔အား မေကာင္းမႈေတြ ျပဳလုပ္ျခင္း၌ အားေပး၍ သူကိုယ္တုိင္ကလည္း မေကာင္းမႈေတြကို မရပ္မစဲ-ဆက္လုပ္တတ္၏ ။ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ သူသည္ မိမိျပဳသည့္ မေကာင္းမႈတုိ႔၏ ဆိုးက်ဳိးမ်ားကို မသိ-မျမင္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္၏ ။ လူမုိက္သည္ စားျခင္း,အိပ္ျခင္း, ကာမဂုဏ္ခံစားျခင္း တုိ႔ကိုသာ ျပဳက်င့္ေနထုိင္သျဖင့္ ၊ တိရိစၦာန္ကဲ့သို႔ အသက္ရွင္တည္ေနရုံမွ်သာ ျဖစ္၏။
လူတုိ႔သည္ ထုိလူဆိုး လူယုတ္တုိ႔ ျပဳလုပ္ဖန္းတီးသည့္ ေဘးအႏၱရာယ္မ်ားကို အၿမဲေၾကာက္ရြံ႔ေနရ၏ ။ လူမုိက္တုိ႔သည္ စိတ္ပုိင္းဆုိင္ရာမွာ ခ်ဳိ႔ယြင္းေနၾကၿပီး ၊ ေကာင္းေသာအက်င့္သီလ, ေကာင္းေသာအက်င့္စရုိက္မရွိ- ကင္းမဲ့ၾက၏။ သူတုိ႔သည္ ကိုယ္က်ဳိးကိုသာၾကည့္တတ္, မၾကင့္နာတတ္, ေကာက္က်စ္စဥ္းလဲတတ္, ရက္စက္တတ္ေသာေၾကာင့္၊ သူတပါးတုိ႔၏ ပစၥည္းဥစၥာမ်ားကို ဖ်က္ဆီးတတ္, အားနည္းသူမ်ားကို ႏွိပ္စက္တတ္ၾက၏ ၊ ထုိမုိက္မဲ-ယုတ္မာ-ေကာက္က်စ္စဥ္းလဲသူတုိ႔သည္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းအား ဒုကၡအမ်ဳိးမ်ဳိး, အႏၱရာယ္အမ်ဳိးမ်ဳိးကို မၾကာခဏပင္ ဖန္တီးျပဳလုပ္တတ္ၾက၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ထုိလူမုိက္-လူယုတ္တုိ႔ကို ေပါင္းသင္းဆက္ဆံျခင္းထက္ ေရွာင္ၾကဥ္ျခင္းက ပို၍ေကာင္း၏ ။ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ ထုိသူတုိ႔ႏွင့္ မိတ္ဖြဲ႔ ေပါင္းသင္းျခင္း၌ ေကာင္းက်ုဳိးတစံုတရာ မရရွိႏုိင္ပဲ ၊ ဆင္းရဲဒုကၡသာလွ်င္ ရရွိႏုိင္ေသာေၾကာင့္တည္း။
မွတ္ခ်က္။ ။ ဗာလ = လူမုိက္-လူယုတ္ – ဟူေသာစကား၌ လူပုဂၢဳိလ္မ်ားကိုသာမက စာအုပ္-စာတမ္းမ်ားကိုပါယူရာ၏ ။ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ သူတုိ႔၏ ေျပာ-ေဟာစကားမ်ား,စာအုပ္စာတမ္းမ်ားးကို နားေထာင္ဖတ္ရႈရာမွ အေတြးအေခၚ အယူအဆ ေတြ မွားယြင္းသြားၿပီး၊ အမွားေတြကို ေျပာဆုိ-ျပဳလုပ္, လမ္းမွားသုိ႔ ေရာက္သြားႏုိင္၍ျဖစ္သည္။

About ashinthusitta

အရွင္သုစိတၱ မႏၱေလး has written 8 post in this Website..

ကိုယ့္ဘာသာ စဥ္းစားၾကည့္ၾက...