ဂ်ိမ္း ကင္မရြန္ ၏ ဝက္ဝက္ ကြဲ ေအာင္ျမင္ခဲ့ေသာ Avatar ႐ုပ္ရွင္ ကားတြင္ လွ်ပ္စီးပတ္ သံလုိက္ဓာတ္ အား လြန္စြာေကာင္းသည့္ အဖုိးတန္ သတၱဳတစ္မ်ဳိးယူေနာ့စ္တုိင္နီယမ္ကုိသိမ္း ပုိက္ရယူလုိသည့္ ေလာဘေဇာျဖင့္ လွပေသာ ပန္ဒုိရာလၿဂဳိဟ္ဆီသုိ႔လူသားတုိ႔ခရီးထြက္ျခင္းကုိ ဇာတ္ အိမ္ဖြဲ႕ထားခဲ့ရာ ဤကမၻာၿဂဳိဟ္တြင္ လည္း အဆုိပါ သတၱဳမ်ဳိးကဲ့သုိ႔ေသာ အရာမ်ားရွိေနေပ၏။ တာဆီယံ သုိ႔မဟုတ္ နီယုိဒုိင္ မီယံ၊ ယူယုိဗီယမ္ အမည္တုိ႔ကုိ ၾကား သိမိဖူးပါသလား။ သိေကာင္းမွ သိၾကပါမည္။ ဆာရီယမ္၊ ပ႐ုိမီသီယံ စသည့္အမ်ဳိးအစားမ်ားလည္းရွိကာ လြန္စြာေကာင္းမြန္ထူးျခားသည့္ အရည္အေသြးမ်ားရွိေနပါသည္။ ၄င္း တုိ႔သည္ ရွားပါးလွၿပီး လူသိနည္း ေသာ သတၱဳျဖစ္ကာ ယခု ေခတ္ သုံး LCD တီဗီ၊ လက္ကုိင္ဖုန္းအမ်ဳိး မ်ဳိး၊ လက္ပ္ေတာ့ ကြန္ပ်ဴတာမ်ား၊ ေခတ္အမီဆုံး လွ်ပ္စစ္ ဆက္စပ္ ပစၥည္းမ်ားစြာတြင္ မရွိမျဖစ္ အေရး ပါလွသည့္ သတၱဳတစ္မ်ဳိးျဖစ္သည္။ ကမၻာေျမရွားသတၱဳ Rare Earth Matals ဟုသိရွိကာ အခက္အခဲက ၄င္းသတၱဳအမ်ဳိးအစားသည္ ျပႆနာ ျဖစ္ေလာက္ဖြယ္ ရွားပါးလာေနျခင္း ျဖစ္၏။ အဆင့္ျမင့္ နည္းပညာ ေခတ္ ၏ ထိပ္တန္းစူပါ ျဒပ္စစ္အုပ္စုဝင္ မ်ားျဖစ္ၿပီး ၄င္းတုိ႔ကုိ က်ယ္ေျပာ ေသာ ဟင္းလင္းဖြင့္ သတၱဳမုိင္းမ်ား အျဖစ္ ကမၻာေျမကုိ တူးလွန္ကာ ေက်ာက္သား၊ ေက်ာက္ေဆာင္မ်ား မွ ညႇစ္ထုတ္၍ အဆင့္ဆင့္ရွာေဖြစု ေဆာင္းၾကရသည္။ ေခတ္ေပၚ အိုင္ ေပါ့၊ လက္ပ္ေတာ့၊ မ်က္ႏွာျပင္ညီ LCD တီဗီ အားလုံးသည္ ၄င္း သတၱဳ စင္ အေျခခံပစၥည္းကို မသုံးရပါက အရြယ္အစားေသးငယ္ႏုိင္မည္ မဟုတ္ေခ်။ ေခတ္ေပၚ လက္ကုိင္ ဖုန္းအလုံးတုိင္းတြင္ အဆုိပါ သတၱဳ အေျခခံပစၥည္းအစိတ္အပုိင္း ေျခာက္ မ်ဳိးပါရွိကာ ၄င္းပစၥည္းမ်ဳိး မသုံးရ လွ်င္ အုတ္ခဲအရြယ္ လက္ကုိင္ဖုန္း မ်ား ျဖစ္ေနေပလိမ့္မည္။ ထုိသုိ႔ ေသးငယ္ေသာ ေခတ္မီ ပစၥည္းမ်ားတြင္သာမကပါ။ ကမၻာ ေျမရွား သတၱဳ အေျခခံမ်ားကုိ အဆိပ္ ဓာတ္ေငြ႕မ်ား ကင္းစင္သည့္ သန္႔စင္ စြမ္းအင္-Clean Energy ထုတ္ေသာ ေလရဟတ္တာဘုိင္လွ်ပ္စစ္ ထုတ္ စက္မ်ား၊ ဟုိင္းဘရစ္ ကားေမာ္တာ မ်ား၊ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္ေခြၽတာေရးမီးလုံး၊ မီးေခ်ာင္းမ်ား၊ ေဆးခန္းသုံး MRI ဓာတ္ေရာင္ျခည္ပုံရိ္ပ္ေဖာ္စက္မ်ား၊ ဖုိင္ဘာ ေအာ့ပ္တစ္ ေကဘယ္ႀကဳိး မ်ား၊ ေလဆာပဲ့ထိန္းဒုံပ်ံမ်ား စသည္ ျဖင့္ ၂၁ ရာစု ေခတ္လြန္နည္းပညာ တုိ႔၏ အေရးႀကီးပစၥည္း ျဖစ္လာရ သည္။ သုိ႔ရာတြင္ ျပႆနာက စလာ ပါသည္။ အဆုိပါ ရွားပါး သတၱဳမ်ားကုိ ကမၻာ့ထုတ္လုပ္အား၏ ၉၇ ရာခုိင္ႏႈန္း ရွိေနသည့္ တ႐ုတ္ႏုိ္င္ငံက ျပည္ပ တင္ပုိ႔ေရာင္းခ်မႈကို ေလွ်ာ့ခ် ထိန္း ခ်ဳပ္လာသည္။ ေကာင္းေသာ သတင္း မဟုတ္ပါ။ အေနာက္ကမၻာ အစုိးရမ်ား၊ နည္းပညာစက္မႈလုပ္ ငန္းႀကီးမ်ားက အလန္႔တၾကားျဖစ္ၿပီး အေရးပါလွေသာ ဤ သတၱဳမ်ားကုိ ႏုိင္ငံတစ္ခုကသာလည္မ်ဳိညႇစ္ ခ်ဳပ္ ကုိင္ထားသည့္ အျဖစ္ကုိ တစ္စုံ တစ္ရာ တုံ႔ျပန္ေဆာင္ရြက္သင့္ေၾကာင္း သတိျပဳလာမိၾကပါသည္။ ကမၻာေျမရွားသတၱဳဓာတ္စင္ မ်ားတြင္ ဓာတုျဒပ္ေပါင္း ၁၇ မ်ဳိး ပါဝင္ေနၿပီး ၄င္းကုိ ၁၈ ရာစု အတြင္းတြင္ ဆြီဒင္တပ္မေတာ္မွ ဓာတုေဗဒ အရာရွိငယ္ ကားလ္ ေအ ဆယ္အာဟဲနပ္- Carl Axel Arrh-enius ကေတြ႕ရွိခဲ့ပါသည္။ ၄င္းသတၱဳမ်ဳိးကုိ ေရဒီယုိဓာတ္ေရာင္ျခည္ ၾကြ တတ္ေသာ ေသာ္ရီယမ္ႏွင့္ ယူေရနီ ယံတုိ႔ႏွင့္ ပူးတြဲေတြ႕ရတတ္ပါသည္။ ထုိသတၱဳတုိ႔ကုိ ထုတ္ယူခြဲျခားသန္႔ စင္မႈရသည့္ လုပ္ငန္းစဥ္တုိ႔သည္ ကုန္ က်စရိတ္မ်ားျပားကာ သဘာဝဝန္း က်င္ထိခုိက္ပ်က္စီးမႈ ႀကီးမားလွ သည္။ ”Rare Earth သတၱဳစင္ရဲ႕ အထူးျခားဆုံး ဂုဏ္သတၱိကေတာ့ သူရဲ႕ဗဟုိခ်က္ အီလက္ထရြန္းနစ္ အစု အေဝးက သိပ္သည္းလွၿပီး 4f အီ လက္ထရြန္တုိ႔က က်စ္လ်စ္သိပ္ သည္းစြာ နစ္ဝင္ဓာတ္ျပဳတုံ႔ျပန္ေနၾက တဲ့ အဂၤါရပ္ပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ဒီသတၱဳမ်ဳိးကို အဆင့္ျမင့္နည္းပညာသုံး ထုတ္ကုန္မ်ားမွာ သုံးေနၾကရတာပါ”ဟု ဘာမင္ဟန္ တကၠသုိလ္မွ ပါေမာကၡ ရက္ဟားရစ္- Rex Harris က ဆုိပါသည္။ ၂ဝဝ၉ ခုႏွစ္၊ သတၱဳဝယ္လုိအား မွာ တန္ခ်ိန္ ၁၃၄ဝဝဝ ျဖစ္ၿပီး ထုတ္ လုပ္ႏုိင္မႈမွာ တန္ခ်ိန္ ၁၂၄ဝဝဝ သာျဖစ္ကာ အဓိကအားျဖင့္ တ႐ုတ္ ျပည္မွ ထြက္ရွိျခင္းျဖစ္သည္။ ေခတ္မီ ကမၻာႀကီး၏ လက္ပ္ေတာ့ ကြန္ပ်ဴ တာငယ္မ်ား LCD တီဗီစသည္မ်ားကို ပုိမုိ ေတာင္းဆုိ ဝယ္အားေကာင္း လာ ျခင္းႏွင့္ အတူ Rare earth သတၱဳတုိ႔ ၏ ျဖည့္ဆည္းထုတ္လုပ္အားမွာ ေလ်ာ့ပါးလာလ်က္ရွိသည္။ ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္ ကမၻာ့ဝယ္လုိအားသည္ တန္ ခ်ိန္ ၁၈ဝဝဝဝ ျဖစ္မည္ဟု ခန္႔မွန္း ရပါသည္။ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက ”အေရွ႕အလယ္ ပုိင္းေဒသမွာ ေရနံရွိတယ္။ မိမိတုိ႔ မွာ ကမၻာေျမရွားသတၱဳမ်ားရွိတယ္” ဟုပင္ ၁၉၉၂ ခုႏွစ္က ထုတ္ေဖာ္ေျပာ ဆုိခဲ့ဖူးသည္။ ထုိႏုိင္ငံက ၂ဝဝ၆ ခုႏွစ္မွစတင္၍ ျပည္ပတင္ပုိ႔မႈကို ေလွ်ာ့ခ်လာခဲ့သည္ကုိ အခ်ဳိ႕က Rare earthy Musel ကမၻာေျမရွားသတၱဳ ၾကြက္သားစုိင္ ညႇစ္ထုတ္ျပျခင္းဟု ေဝဖန္ၾကသည္။ အထူးသျဖင့္ အား ျပင္းသံလုိက္ ကိရိယာမ်ားအတြက္ တာဗီယမ္ႏွင့္ ပ႐ုိဆီယမ္အမ်ဳိးအစား ဂ်ပန္တုိယုိတာ ကားကုမၸဏီမွထုတ္ သည့္ ေခတ္မီ Prius Hybrid ကားမ်ားအတြက္ နီယုိဒုိင္မီယမ္ႏွင့္ လန္သာနမ္သတၱဳအမ်ဳိးအစားတုိ႔ကုိ မ်ားစြာလုိအပ္ပါသည္။ ေနာင္ကာ လဝယ္ တြင္က်ယ္စြာအသုံးျပဳလာ ၾကမည့္ လွ်ပ္စစ္ကား Green Cars မ်ားသည္ ကမၻာေျမရွား သတၱဳကင္း စင္ေသာ Rare earth Metal Free နည္းပညာသစ္ ထုတ္ကုန္ျဖစ္လာပါ မည္။) တ႐ုတ္ႏုိင္ငံကလည္း အဆုိပါ သတၱဳကုန္ၾကမ္း တင္ပုိ႔သည္ထက္ တန္ဖုိးျမင့္နည္းပညာ အီလက္ထရြန္း နစ္ကုန္ေခ်ာထည္မ်ားကို ပုိမုိတင္ပုိ႔ လုိ၍ ေလွ်ာ့ခ်ထိန္းခ်ဳပ္လာရသည္။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ဂ်ပန္ စသည့္ႏုိင္ငံမ်ားက မုိင္းေဟာင္းပိတ္ ခဲ့သည္မ်ားကုိ ျပန္လည္ထုတ္ေဖာ္ ျခင္း၊ ေဒသသစ္ နယ္ပယ္သစ္တုိ႔တြင္ အဆုိပါ သတၱဳရွာေဖြျခင္းတုိ႔ကုိ အေလးထားလုပ္ကုိင္လာၾကသည္။ (ဂ်ပန္သည္ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ရွာေဖြ ေရးလုပ္ေဆာင္ရန္ စီစဥ္ေနပါ၏)။ ၄င္းလုပ္ငန္းတုိ႔သည္ ကုန္က်စရိတ္ ႀကီးမား၊ သဘာဝဝန္းက်င္ထိခုိက္ကာ ၁ဝ ႏွစ္ ေက်ာ္ အခ်ိန္ယူ ေဆာင္ရြက္ၾကရမည္ ျဖစ္ရာ Rare earth သတၱဳမ်ဳိးမ်ား ေစ်းကြက္တြင္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက အသာ စီးရေနၿပီး အနာဂတ္နည္းပညာ နယ္ ပယ္တြင္ ၄င္း၏ အရိပ္မုိးလ်က္ရွိေန သည္ဟု ေဝဖန္ၾကသည္။ ကမၻာေျမရွားသတၱဳမ်ား သည္ ျမစိမ္းေရာင္ နည္းပညာနယ္ပယ္ Green Technology အတြက္ အလြန္ အေရးပါလွေသာ္လည္း ၄င္းတုိ႔ကုိတူး ေဖာ္ထုတ္လုပ္ သန္႔စင္ရာလုပ္ငန္း အဆင့္ဆင့္တြင္ သဘာဝဝန္းက်င္ ႏွင့္ သက္ရွိသတၱဝါမ်ား၊ ျမစ္ေခ်ာင္း၊ အင္းအုိင္၊ ေရကန္မ်ားကုိ လြန္စြာပင္ ထိခုိက္ပ်က္စီးေစပါ၏။ အဆုိပါ ရွားပါးသတၱဳတုိ႔ကုိ သီးျခားျဒပ္စင္ မ်ားအျဖစ္မေတြ႕ရဘဲ ေက်ာက္တုံး ေက်ာက္ေဆာင္မ်ားကို ခြဲေျခကာ လြန္စြာျပင္းထန္ေသာ အက္ဆစ္ ငရဲ မီးရည္တုိ႔ျဖင့္ ဆူပြက္အပူေပး၍ အဆင့္ဆင့္ လုပ္ေဆာင္ရျခင္း၊ ၄င္း သတၱဳ႐ုိင္း ေက်ာက္မ်ားတြင္ ေရဒီ ယို ဓာတ္ၾ<ြက အႏၲရာယ္ ရွိသည့္ သုိရီယမ္-Thorium သတၱဳမ်ဳိးကိုပါ ပူးတြဲေတြ႕ရေလ့ရွိျခင္း၊ အက္ဆစ္ ဓာတ္ရည္ႏွင့္ အဆိပ္အေတာက္မ်ား စြာသည္ ေရအရင္းအျမစ္မ်ား၊ သဘာဝဝန္းက်င္သစ္ေတာမ်ားႏွင့္ ေလထုကုိပါ မ်ားစြာ ညစ္ညမ္းေစ လ်က္ရွိျခင္းတုိ႔ေၾကာင့္ ေဒသခံလူႏွင့္ သက္ရွိမ်ား က်န္းမာေရးထိခုိက္ေနရ ပါသည္။ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံတြင္ Rare earth သတၱဳတစ္တန္ထုတ္တုိင္း အက္စစ္ ေပ်ာ္ဝင္ေရဆုိး ၇၅ ကုဗမီတာႏွင့္ ေရဒီ ယုိ ဓာတ္ၾကြ ပစၥည္း အၾ<ြကင္းအက်န္ တစ္တန္ထြက္လာသည္။ ထုိႏုိ္င္ငံ တြင္ သဘာဝဝန္းက်င္ စည္းမ်ဥ္း ဥပေဒမ်ားကို ပုိမုိတင္းက်ပ္လ်က္ရွိ ေသာ္လည္း တရားမဝင္ လုပ္ေဆာင္ ေနေသာ သတၱဳ မုိင္းမ်ားစြာရွိေနပါ သည္။ ကမၻာေျမရွားသတၱဳတုိ႔၏ ေခတ္သစ္နည္းပညာအတြက္ အေရး ပါမႈေၾကာင့္ ပုိမုိရရွိေရး ႀကဳိးပမ္းလာ ၾကရာ သန္႔စင္ေနေသာ ဂရင္းလန္ ကြၽန္းႀကီး၏ အုိင္လီေမာက္ဆက္ ေဒသ အလာစကာနယ္ ဘုိကန္ ေတာင္တန္းတုိ႔မွာပင္ ေလာဘေဇာ ျဖင့္ ထုတ္ယူရန္ စီစဥ္ေနၾကသျဖင့္ ေလထုႏွင့္ ေရခဲျပင္၊ ေရေျမ၊ အင္းအုိင္၊ ျမစ္၊ ေခ်ာင္း၊ ေျမေအာက္ေရလႊာမ်ား သဲကႏၲာရႏွင့္ သစ္ေတာႀကီးမ်ား၏ သဘာဝေဂဟစနစ္ ထိခုိက္ပ်က္ျပား သည့္ အႏၲရာယ္ျမင့္တက္လာေနပါ သည္။ လူသား၏ ေလ့လာစူးစမ္း သိလုိ မႈေၾကာင့္ သိပၸံႏွင့္နည္းပညာ တုိး တက္မႈမ်ားသည္ အံ့မခန္းျဖစ္လာ သည္။ သဘာဝနိယာမအရ ဘက္ႏွစ္ ဘက္ရွိေနရာ ေလာကကုိ အက်ဳိးျပဳ သင့္သေလာက္ျပဳေသာ္လည္း (လူတုိ႔ ၏ အသိဥာဏ္မမီႏုိင္ေလာက္ေသာ) ဆုိးက်ဳိးမ်ားလည္းရွိႏုိင္ပါသည္။ ယခု တြင္ပင္ ထင္ရွားေသာ ဆုိးက်ဳိးမ်ား ျမင္ေနရပါၿပီ။ ယခုေခတ္မီ နာႏုိ နည္းပညာ- Nano Technology အရ ေနာင္အခါ ျဖစ္ေပၚလာႏုိင္သည့္ ဆုိးက်ဳိးတုိ႔ကုိ မလုိလားေသာ Sun Microsystem မွသိပၸံပညာရွင္ အႀကီး အကဲ ဘီလ္ဂြၽဳိင္း Bill Joy က ''လူ သားပုံတူစက္႐ုပ္မ်ား ျဖစ္ေပၚလာရင္ ရက္မ်ား မၾကာမီအတြင္းမွာ သဘာဝ ဝန္းက်င္အားလုံးကုိ သုသာန္ တစ္စ ျပင္သဖြယ္ ျပဳလုပ္လိမ့္မယ္''ဟု မွတ္ ခ်က္ျပဳခဲ့ပါသည္။ ''ႏုိင္ငံေရး ၾသဇာရွိသူတုိ႔နဲ႕ စီး ပြားေရးေကာ္ပုိေရးရွင္းႀကီးမ်ား အသုိင္းအဝန္းကသာ သူတုိ႔ရဲ႕အက်ဳိး အျမတ္အတြက္ သိပၸံနဲ႕နည္းပညာကို ျပည္သူမ်ားကို လွည့္စားၿပီး ထိန္း ခ်ဳပ္ေဆာင္ရြက္ေနၾကတယ္။ သိပၸံ နယ္ပယ္ပုိၿပီး တုိးတက္လာေလ၊ ေနာက္ဆက္တြဲ ဆုိးက်ဳိးမ်ားကလဲ ပုိျပင္းထန္ေလပဲဟု ပညာရွင္တစ္ဦး ကဆုိသည္။ ေဝဖန္သူတစ္ဦးက လည္း''ျပည္သူမ်ားဟာ ႏုိင္ငံေရးအာ ဏာရသူတစ္ေယာက္ ထက္ပုိၿပီး အသိဥာဏ္ Common Sense ရိွၾက ပါတယ္''ဟုဆုိပါသည္။ သတင္းစာ မ်ားကလည္း''လူသားတုိ႔က လြဲမွား တဲ့ အရပ္မ်က္ႏွာ တူ႐ႈဆီကုိ က ေယာင္ကတမ္း ကဆုန္ေပါက္ေျပး လႊားေနၿပီ''ဟု မၾကာခဏ သတိ ေပးေနၾကပါသည္။ ေခတ္ေပၚ လူ႔အသုံးအေဆာင္ အမ်ဳိးေပါင္းမ်ားစြာသည္ အၿမဲပင္ အသစ္အဆန္းမ်ားအျဖစ္ ကမၻာ့ေစ်း ကြက္မ်ားစြာတြင္ အႀကီးအက်ယ္ ေၾကာ္ျငာကာ အၿပဳိင္အဆုိင္ ထုတ္လုပ္ ျဖန္႕ျဖဴးေရာင္းဝယ္ေနၾကရာ သုံးစြဲ သူမ်ားက အသစ္အဆန္းကိုသာ အမ်ားထက္ ဦးစြာသုံးလုိသည့္ ေလာ ဘစိတ္ေၾကာင့္ ေမာ္ဒယ္လ္နိမ့္သြား လွ်င္ စြန္႔ပစ္ကာ အသစ္အသစ္မ်ား ေနာက္သုိ႔သာ မေမာတမ္းလုိက္ေနၾက သည္။ စြန္႔ပစ္ပစၥည္းတန္ခ်ိန္ သန္း ေပါင္းမ်ားစြာသည္ ကမၻာ့ေနရာ အႏွံ႔ အျပားတြင္ အဆိပ္အေတာက္ျဖစ္ ကာ သဘာဝ အေနအထားကို ႀကီး မားစြာ ထိခုိက္ပ်က္ျပားေစလ်က္ရွိ ပါသည္။ ကမၻာ့ လူဦးေရသည္ သန္း ခုနစ္ ေထာင္ေက်ာ္လာခဲ့ေပၿပီ။ စကၠန္႔ႏွင့္ အမွ် ေန႔စဥ္ တုိးပြားလာေနပါသည္။ ႏုိင္ငံအမ်ား၏ လူသန္းေပါင္းမ်ားစြာ က ပုိ၍ ေငြေၾကးသုံးျဖဳန္းလာႏုိင္ၾက သည္ႏွင့္အမွ် အာ႐ုံခံစားမႈ တဏွာ ေလာဘမီးမ်ား ပုိ၍ အရွိန္ျပင္းျပင္း ေတာက္ေလာင္ေနပါ၏။ ျမတ္ဗုဒၶ၏ အဆုံးအမ မဂၤလာ တရားေတာ္ပါ သႏၲဳ႒ိစ- ကိေလသာ အာ႐ုံကာမ ဂုဏ္တုိ႔၌ ေရာင့္ရဲလြယ္ျခင္း အက်င့္ ျမတ္ကိုသာ လူသားမ်ား သတိျပဳမိ၍ အသင့္အတင့္ လုိက္နာၾက႐ုံျဖင့္ လူမႈ ဒုကၡမ်ား သက္သာကာ သဘာဝ ဝန္း က်င္ထိခုိက္ပ်က္ျပားမႈမ်ားစြာ ေလ်ာ့ နည္းႏုိင္သည္။ ေခတ္မီ ပူေလာင္ေသာ လူေနဟန္ထက္ ႐ုိးစင္း ေအးခ်မ္း တည္ၿငိမ္သည့္ ဘဝေနဟန္- Calm and Sumple Lifestyle က ပုိ၍ ေလာကကုိ အက်ဳိးျပဳမည္ဟုေတြး ဆမိပါသည္။
BBC Knowledge(3/10) The Big Earth Book (A Sanday Pub:Co.,Ltd, 07)

About NK

has written 15 post in this Website..