အဖျမန္မာျပည္၏ႏိုင္ငံေရးသည္ လစ္ဘရယ္ဒီမိုကေရစီလမ္းေၾကာင္းေပၚေရြ႔လွ်ားတက္ေရာက္လာျပီျဖစ္ေပရာ ပါတီစံုစနစ္ျဖစ္သည္ႏွင့္အညီ လက္၀ဲေလာ၊လက္ယာေလာ၊အလယ္ေလာ၊ ခြဲျခားကြဲျပားၾကရမည့္အခ်ိန္ေရာက္လာျပီဟု ထင္ပါသည္။
လက္ရွိျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးဦးေဆာင္ပါတီၾကီး ၂ခုႏွင့္ သူ၏ေခါင္းေဆာင္မ်ားတို႔၏စိတ္သေဘာမွတ္ခ်က္ႏွင့္ တည္ေနရာတို႔ကို သတ္မွတ္ေပးသင့္သည့္အခ်ိန္ဟု ေျပာလိုသည္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ႏိုင္ငံေရးရည္ညႊန္းတည္ေနရာကို ရွာလိုပါသည္။

၀ဲယာ အေပၚေအာက္

ျပင္သစ္ေတာ္လွန္ေရး(၁၇၈၉)သည္ကမၻာ့ႏိုင္ငံေရးအေတြးအေခၚတို႔ ထုတ္လုပ္ခဲ့ရာ စက္ရံုၾကီးျဖစ္သည္ႏွင့္အညီ လက္၀ဲ[လစ္ဘရယ္(လြတ္ကင္းစြဲ)ႏွင့္ လက္ယာ[ကြန္ဆာေဗးတစ္(ေရွးရိုးစြဲ)]တို႔၏ မူလအေျခခံစတည္ရာလည္းျဖစ္ခဲ့သည္။ လက္၀၊ဲလက္ယာဟူသည္ ထိုစဥ္က ျပင္သစ္ပါလီမန္တြင္ သမၼတ၏လက္၀ဲဖက္ႏွင့္လက္ယာဖက္ခြဲထိုင္သူမ်ားကိုၾကည့္ျပီး ေခၚျခင္းျဖစ္၏။
လြယ္ကူရွင္းလင္းေသာ စာတတန္းျဖင့္ျခံဳေရးျပရလွ်င္ (Far left-Left-Center left-Center-Center right-Right-Far right) One-Dimension သာျဖစ္သည္။  ယခုေခတ္ကမၻာအႏွံ႔အသံုးျပဳေခတ္စားလာေနေသာ လစ္ဘရယ္ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေရးစနစ္မွၾကည့္ေျပာပါလွ်င္ လက္၀ဲစြန္းယိမ္းလြန္သြားလွ်င္ ကြန္ျမဴနစ္ျဖစ္၍လက္ယာစြန္းနင္းလွ်င္ကား ဖက္ဆစ္ဟုဆိုၾကပါသည္။
ရႈပ္ေထြးေသာ ညႊန္းဆိုဟန္(Two-Dimension) ျဖင့္ျပပါမူ လက္၀ဲလက္ယာတြင္ အေပၚ(Authoritarian)ေအာက္(libertarian)ဟူ၍လည္းရွိသည္။ ခ်န္ခဲ့ပါဦးမည္။
ပံုမွန္အားျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးစနစ္တြင္ လက္၀ဲဖက္၌ progressives, social liberals, greens, social democrats, socialists, communists, and anarchists. တို႔ပါ၀င္၍လက္ယာဖက္တြင္ကား  conservatives, reactionaries, capitalists, monarchists, nationalists, and fascists.တို႔ထည့္ထားပါသည္။
လစ္ဘရယ္ႏွင္ ကြန္ဆာေဗးတစ္တို႔သည္ လူမႈဆက္ဆံေရး။ပုဂၢလိကဆိုင္ရာတာ၀န္ယူမႈ။ေငြေၾကးဆိုင္ရာအျမင္။ကာကြယ္ေရး၊အက်င့္စာရိတၱပိုင္းဆိုင္ရာအေတြးအေခၚ။ လူ၀င္မႈၾကီးၾကပ္ေရးေပၚလစီ။Gayအေပၚအျမင္၊အျမတ္ခြန္၊တရားေရး။စီးပြားေရးအုပ္ခ်ဳပ္ေရး စသည္တို႔တြင္ အျမင္ႏွင့္အဆံုးအျဖတ္လံုး၀မတူညီၾကပါ။ ရုပ္ပံုစံျဖင့္ျပရပါမူ ဆန္႔က်င္ဖက္သ႑န္ျဖင့္

ဘယ္ညာအပိုင္းခြဲလွ်က္ အတူယွဥ္တြဲရပ္တည္ေနသည္ဟုပင္ဆိုရပါလိမ့္မည္။

ယခုေခတ္အေမရိကႏိုင္ငံေရးႏွင့္ႏိႈင္းေျပာလွ်င္မူ လက္၀ဲယိမ္းသည္ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ(အျပာ)ကိုညႊန္းဆို၍ လက္ယာယိမ္းသည္ ရီပါ့ဗလစ္ကင္န္ပါတီ(အနီ)ကိုညႊန္းၾကေလသည္။
အေျခခံအားျဖင့္မူ ပါတီၾကီး၂ခုလံုးသည္ လက္ယာယိမ္းမ်ားျဖစ္ခဲ့ၾကျပီး Democratic-Republican Party (founded in 1791) မွခြဲျပားထြက္လာေသာ ပါတီၾကီး၂ခုသာလွ်င္ျဖစ္၏။ ယူအက္စ္၏ ႏိုင္ငံေရးစံနစ္တြင္ ဘယ္ညာျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးကို အေျခက်က်လမ္းညႊန္ခြဲထားေပရာမိမိ၏ရပ္တည္။ ေရာက္ရွိ။ ျဖစ္တည္ေနရာတို႔အတြက္တိက်ခ်က္ရွိသည္ဟုဆိုခ်င္ပါသည္။
The Economist ၏ ၂၀၁၁ Pollရလဒ္အရ လက္ရွိသမၼတအိုဘားမားသည္ အလယ္စြဲျဖစ္သည္ဟုဆိုထားၾကသည္။ လက္ရွိ လိင္တူလက္ထပ္ျခင္းကို သေဘာတူျပီးသည္ေနာက္၀ယ္ လက္၀ဲဖက္ယိမ္းလာသည္ ဆိုၾကျပီး ကြန္ဆာေဗးတစ္တို႔ကမူ အုိဘားမားသည္ လက္၀ဲစြန္းေရာက္သူ (Far left – လြတ္ကင္းစြန္းစြဲ)ဟုပင္ေခၚၾကေပသည္။
ရီပါ့ဗလစ္ကန္ပါတီမွ ၁၉၈၁-၈၉သက္တန္းတြင္သမၼတျဖစ္ခဲ့သူ ေရာ္နယ္ရီဂင္သည္ ကြန္ဆာေဗးတစ္တဦးျဖစ္ျပီး ဘယ္မွညာသုိ႔ကူးသြားသူ ျဖစ္သည္။
အေမရိက၏ႏိုင္ငံေရးစံနစ္သည္  လက္ဘရယ္ႏွင့္ကြန္ဆာေဗးတစ္အားျပိဳင္ရုန္းကန္ရင္းမွ မတူညီသည္မ်ားကိုဒီမိုကေရစီအရ မဲခြဲဆံုးျဖတ္၍အတူညီဆံုးညိွယူရင္း ေခတ္ႏွင့္အေလွ်ာ္ညီဆံုးေျဖရွင္းမႈမ်ားကို ေမြးဖြားေစသည္ဟု သံုးသတ္လိုပါသည္။

တံဆိပ္တပ္ျခင္းေလာ

ႏိုင္ငံ့အေရးလုပ္ေနသူတို႔အား မိမိယံုၾကည္ရာ ပူးေပါင္းလိုဟန္သည့္ အုပ္စုအလိုက္အမည္တပ္တံဆိပ္ကပ္ျခင္းျပဳသင့္ပါသေလာ။
လူသားသည္ သဘာ၀အေလွ်ာက္အုပ္စုဖြဲ႔တတ္ေပရာ အစုအဖြဲ႔သီးသန္႔ထားအမည္တပ္လိုက္ျခင္းသည္ သေဘာညီမွ်သူရွာေဖြရလြယ္စြာျဖင့္ စုစည္းအင္အားစစ္ကို ရေစသည္လည္းျဖစ္ပါသည္။
ဤသို႔ျဖင့္ေနရာရပ္တည္မႈအတိအက်ရရွိျခင္းသည္ မိမိ၏ ႏ္ုင္ငံေရးရပ္တည္မႈကို ဖြင့္လွစ္ျပေနျခင္းျဖစ္၏။ မိမိႏွင့္မိမိကိုေထာက္ခံကန္႔ကြက္သူမ်ားအတြက္ စိတ္သေဘာလမ္းမွန္ကိုညႊန္ျပႏိုင္ေသာ လမ္းျပသံလိုက္အိမ္ေျမာင္သဖြယ္လည္းျဖစ္ပါသည္။
လူသားတဦးသည္ မိမိယံုၾကည္ခ်က္အလိုက္ ရပ္တည္ရာေနရာကို ေက်ာက္ခ်သတ္မွတ္ထားရမည္မရွိပါ။ ေရႊ႔ႏိုင္ရွားႏုိင္ ေရြ႔သင့္ေျပာင္းသင့္ပါ၏။
သို႔ျဖစ္၍ မိမိအားအျခားသူမ်ားက ႏိုင္ငံေရးတည္ေနရာအမည္တတ္လွ်င္ မမွန္ကန္ပါကျငင္းခ်က္ခ်ရွင္းျပရန္ႏွင့္ မွန္ကန္ပါက ထိုေနရာခိုင္ျမဲရပ္တည္ရန္သာရွိသည္ဟုဆိုခ်င္သည္။
သို႔ေသာ္.. အစြန္းေရာက္ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားတို႔သည္ မိမိတို႔၏ရပ္တည္မႈေနရာကို “ေမွာက္ကြယ္ဖံုးဖိ”လိုခ်င္ ရွိေပလိမ့္မည္။ တဖက္သားကို “ထိုးခြဲသပ္လွ်ိဳ”လိုစိတ္ရွိေပလိမ့္မည္။ ထုိစိတ္တို႔ကပင္ ထုိသူအား “သင္းကြဲေထာင္”တြင္းသို႔ က်ေစေပလိမ့္မည္။ မရိုးသားသူႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားဟု ဆိုခ်င္သည္။
ပြင့္လင္းျမင္သာေသာ အစိုးရႏွင့္ႏိုင္ငံေရးစနစ္အလုိရွိမႈတို႔ ေတာင္းဆိုမႈမ်ားေနခ်ိန္တြင္ ႏိုင္ငံေရးသမားသည္ မိမိ၏လက္သည္းမ်ားအားဖြက္ထားရန္မလိုဟုသာျမင္မိပါသည္။
ရိုးသားပြင့္လင္းစြာ မိမိလက္မ်ားကို ထုတ္ျပထားေသာ ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ား အလိုရွိသည္။ ပုဂၢလိကတဦးခ်င္းစီသည္လည္း မိမိတည္ေနရာသိလိုလွ်င္ အင္တာနက္၀က္ဘ္ဆိုက္တို႔တြင္ ကိုယ္တိုင္ကိုယ္က် မိနစ္အနည္းငယ္အတြင္းသတ္မွတ္ရယူႏိုင္ပါသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္

ျမန္မာျပည္မွ ကမၻာတန္းအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးသမား ေခါင္းေဆာင္တဦးေပၚထြက္ခဲ့ျပီ။ ျမန္မာ့သမိုင္းတြင္မရွိဖူးေသးေသာ အေျခအေနျဖစ္၏။
၁၉၉၁ျငိမ္းခ်မ္းေရးႏိုဗယ္ဆုရွင္အား လစ္ဘရယ္ေလာ. အလယ္ေလာ ကြန္ဆာေဗးတစ္ေလာ ေတြးၾကည့္မိပါသည္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား လက္ရွိယူအက္စ္၏ႏိုင္ငံေရးထဲခ်ၾကည့္မည္ဆိုပါက လက္၀ဲအလယ္(Center left)တြင္ရွိမည္ဆိုသူလည္းရွိသည္။ အလယ္တည့္တည့္ ေနရာ(Center)က်မည္ဟုေျပာသူလည္းရွိသည္။ကြန္ဆာေဗးတစ္(Center right)ေနရာတြင္ရွိသည္ဟုလည္း ဆိုသူတို႔လည္းရွိပါသည္။
အသစ္စလာေတာ့မည့္ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီနုိင္ငံေရးစနစ္တြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား အလယ္စြဲ(Center)ေနရာထားျပီး ေခတ္စနစ္လမ္းျပေျမပံုတခုကို ဆြဲယူႏိုင္သည္ဟုထင္မိ၏။
ျမန္မာျပည္၏ ေရွးစြန္းစြဲျပင္းထန္ေသာဘာသာေရးႏွင့္ သမိုင္းရွည္ၾကာေသာ ယဥ္ေက်းမႈတို႔ကို တည္မွီသံုးသပ္ရလွ်င္ ျမန္မာအမ်ားစုၾကီးသည္ ကြန္ဆာေဗးတစ္(ေရွးရိုးစြဲ) မ်ားမည္ဟု ဆိုႏိုင္ပါသည္။ ေရွးစြန္းစြဲ(Far right) မ်ားပင္လြန္ကဲစြာရွိေနႏိုင္၏။
ျမန္မာျပည္၏လက္ရွိသမၼတ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးေဟာင္းဦးသိန္းစိန္မွာ ေရွးရိုးစြဲကြန္ဆာေဗးတစ္သမားဟု အေသအခ်ာဆိုႏိုင္ပါသည္။ အာဏာရွင္စနစ္လက္ေအာက္တြင္ ရာထူးရွင္သန္ၾကီးထြားလာသူျဖစ္သျဖင့္ ေရွးစြန္းစြဲ(Far right) အထိနီးကပ္ေနသူဟုပင္ဆိုႏိုင္လိမ့္မည္။

ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး

ျမန္မာျပည္တြင္အဓိကပါတီၾကီး၂ခုကသာ (၂၀၁၅ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ျပင္ဆင္ရင္း)အားျပိဳင္သြားမည္ပံုသ႑န္ျမင္ရပါသည္။
အေမရိကန္တို႔၏ စနစ္သ႑န္ႏွင့္နီးစပ္ေနသည္ေျပာလွ်င္ အေတြးလြန္၊အမွန္းလြန္ေနသည္ဟု ဆိုႏိုင္ပါသလား?။ သို႔ေသာ္ဤသို႔ျဖစ္လာျခင္းသည္ တိုးတက္ေအာင္ျမင္ေသာ ႏုိင္ငံေရးစနစ္ႏွင့္ထိုစနစ္ကထိမ္းေၾကာင္းေမာင္းႏွင္ေသာ စီးပြားေရလူမႈေရးတို႔ ျဖစ္လာမည္ဟုကားအေသအခ်ာေျပာႏိုင္သည္။
ပါတီၾကီး၂ခုႏွင့္သူ၏ပါတီ၀င္မ်ားမွ လက္၀ဲစြန္းေရာက္လွ်င္လက္ယာစြန္းနင္းမည္။ အလည္တည့္လွ်င္ ၀ဲယာယိမ္းကစားမည္တို႔ျဖင့္ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးခ်ိန္ခြင္လွ်ာကိုထိန္းညွိကစားသြားၾကေစလိုသည္။ ကြန္ဆာေဗးတစ္တို႔၏ အာဏာရျပည္ခိုင္ျဖိဳးပါတီ(USDP)အား အတိုက္အခံျပဳရန္ ပညာတတ္ အေျခခံလူတန္းစားပါတီ၀င္မ်ားေသာ ဒီခ်ဳပ္(NLD)သည္ လက္၀ဲဖက္ယိမ္းထားႏိုင္ပါသည္။
သို႔ျဖင့္ လူထုျမန္မာတို႔အက်ိဳးမ်ား၍ အနာဂါတ္ျမန္မာႏိုင္ငံေရး ထြန္းေတာက္လာမည္ဟု ထင္မိပါေၾကာင္း။   ။

 

မွတ္ခ်က္။  ။ မႏၱေလးေဂဇက္ ပံုႏွိပ္သတင္းစာ အယ္ဒီတာ့သင္ပုန္း (၂၀၁၂ ဇြန္)လအတြက္ျဖစ္သည္။

kai

About kai

Kai has written 939 post in this Website..

Editor - The Myanmar Gazette || First Amendment – Religion and Expression - Congress shall make no law respecting an establishment of religion, or prohibiting the free exercise thereof; or abridging the freedom of speech, or of the press; or the right of the people peaceably to assemble, and to petition the Government for a redress of grievances.