မိုက်ကရိုဆော့ဖ်ဆိုရင် ခေတ်မီသူတိုင်း သိကြတယ်။ ကမ႓ာကျော် ဆော့ဝဲကုမ္ပဏီကြီးကို ပူးတွဲ တည်ထောင်သူ ဘီလ် ဂိတ်စ်ဟာ ကမ႓ာ့အချမ်းသာဆုံး ဘီလျံနာသူဌေးကြီး ဖြစ်သလို မိုက်ကရိုဆော့ဖ် ကုမ္ပဏီဝန်ထမ်းတွေဟာလည်း ၅ ယောက်မှာ တစ်ယောက်က မီလျံနာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကြည့်ရတာ အပေါက်စောင့် ဒလဝမ်တွေ၊ သန့်ရှင်းရေးအလုပ်သမားတွေကလွဲရင် မိုက်ကရိုဆော့ဖ်မှာ အလုပ်လုပ်သူတိုင်း ဝင်ငွေကောင်းတဲ့ သူဌေးတွေချည်းပဲပေါ့။

ဒီလိုဆိုတော့၊ မိုက်ကရိုဆော့ဖ်မှာ အလုပ်ရချင်သူတွေ ကြိတ်ကြိတ်တိုးနေတာ ဘာမှမဆန်းဘူး။ အလုပ်တစ်နေရာကို ရာထောင်ချီပြီး လျှောက်လွှာတင်ကြတယ်။ ဒီအထဲက အတော်ဆုံးလူတွေကို လက်ရွေးစင် ခေါင်းခေါက်ရွေးတဲ့ စာမေးပွဲမှာ မိုက်ကရိုဆော့ဖ်က ပေါက်တတ်ကရ မေးခွန်းတွေ မေးလေ့ရှိတာ နာမည်ကျော်သတဲ့။

(၁) မြေအောက်ရေမြောင်း၏ လူဝင်ပေါက် manhole သံပြားအဖုံးများကို မည်သည့်အကြောင်းကြောင့် အဝိုင်းပုံစံများသာ သုံးသနည်း။

(၂) နယူးယောက်မှ လန်ဒန်သို့ လေယာဉ်ဖြင့် အသွားအပြန်စီးလျှင် အသွားခရီးနှင့် အပြန်ခရီး အကွာအဝေးမိုင် အတူတူ ဖြစ်သော်လည်း ပျံသန်းချိန် တူညီပါသလား။ အကျိုးအကြောင်း ရှင်းပြပါ။

အဲဒီလို မျှော်လင့်မထားတဲ့ မေးခွန်းတွေ မေးတတ်တယ်။ ကျောင်းစာအုပ်တွေထဲမှာ မပါတဲ့ မေးခွန်းတွေကို မေးတဲ့ မိုက်ကရိုဆော့ဖ်ကို မေးငေါ့မဲ့ရွဲ့သူတွေ အများကြီးပါ။ အလုပ်နဲ့ ဘာဆိုင်လို့လဲပေါ့လေ။

ဒါပေမယ့်၊ မိုက်ကရိုဆော့ဖ်ကို အတုခိုးပြီး တစ်ခြားကုမ္ပဏီများကလည်း အဲလို မေးခွန်းတွေ မေးလာတယ်။ ဂျပန်နိုင်ငံက ကုမ္ပဏီတစ်ချို့လည်း ကိုယ့်နည်းကိုယ့်ဟန် မေးခွန်းမျိုးတွေ ထုတ်ကြတယ်။

(၃) လူများ လှေကားအတက်အဆင်း လုပ်ရာမှာ တိုကျိုမြို့တွင် လှေကား၏ လက်ဝဲဖက်မှ ကပ်၍၊ အိုဆာကာတွင် လက်ယာဖက်မှ ကပ်ပြီး ဆင်းတက်သည်မှာ အဘယ်ကြောင့်နည်း။

ဒီလိုမေးခွန်းမျိုးကို ဖြေခိုင်းတဲ့ ဂျပန်ကုမ္ပဏီအကြီးအကဲ တစ်ယောက်ကို သတင်းမီဒီယာတွေက မေးမြန်းတဲ့အခါ သူဖြေကြားတာကို လေ့လာကြည့်ပါ။

“ဒီလို ပေါက်ပေါက်ရှာရှာ မေးခွန်းတွေ ဘာဖြစ်လို့ မေးတာပါလဲခင်ဗျာ?”

“စဉ်းစားတွေးခေါ်တတ်တဲ့ လူတွေကို ရွေးချယ်ခန့်ထားချင်လို့ ဉာဏ်ရည်စမ်းသပ်ခြင်းပါ”

“အလုပ်လျှောက်သူတွေဟာ ထိပ်သီးတက္ကသိုလ်ကြီးတွေက ဘွဲ့ရလာတာ မဟုတ်လား? ကျောင်းသားတွေ စဉ်းစားတွေးခေါ်တတ်အောင် ဒီကျောင်းတွေက သင်ပေးပြီးသားပါ”

“ကျောင်းတွေက စဉ်းစားတွေးခေါ်တတ်အောင် သင်ပေးတာ မှန်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့်၊ လက်တွေ့ဘဝမှာ တစ်ကယ်ကို စဉ်းစားတွေးခေါ်တာကတော့ ကိုယ့်ဖာသာ လုပ်ရတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျောင်းက သင်ပေးလို့ မရပါဘူး။ ကျောင်းက ဘယ်လိုပဲ သင်ကြားလေ့ကျင့်ပေးလိုက်ပေမယ့် ကိုယ့်ဖာသာ မစဉ်းစားသူ၊ တီထွင်ကြံဆမှု မရှိသူတွေကို ကျွန်တော်တို့ ကုမ္ပဏီမှာ မလိုချင်ဘူး”

သူပြောပုံအတိုင်းဆို အထက်က ဉာဏ်စမ်းပဟေဠိတွေကို မှန်အောင် မဖြေနိုင်ရင် ခက်ရချည်ရဲ့။ ပြီးတော့ ဘယ်လို မေးခွန်းလာမယ်ဆိုတာ ကြိုတင်မှန်းဆလို့လည်း မရဘူး။ ပေါက်ကရ မေးချင်တာ မေးမှာကိုး။

ကဲ… ခုနက မေးခွန်း သုံးခုကို အချိန် ၁၅ မိနစ်အတွင်း ကိုယ့်ဖာသာ အရင်ဖြေကြည့်ပါဦး။

ဒေါင်… ကဲ… အချိန် ၁၅ မိနစ်စေ့ပါပြီ။ ရကြပါသလား။

နံပါတ် (၁) မေးခွန်းအတွက် သရုပ်ဖော်ပုံပါ ထည့်ပေးထားပါတယ်။ နိုင်ငံခြားတိုင်းပြည်တွေမှာ မြေအောက်ရေမြောင်း၊ တူးမြောင်း၊ လိုင်ခေါင်းတွေကို အဆင်းအတက် လုပ်ဖို့ manhole လို့ ခေါ်တဲ့ အပေါက်တွေ ရှိပါတယ်။ ဒီအပေါက်တွေရဲ့ အဖုံးကို အမြဲတမ်း အဝိုင်းပုံ လုပ်ထားတဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ကတော့ စက်ဝိုင်းဟာ ဘယ်နေရာကပဲတိုင်းတိုင်း အချင်းရဲ့ အလျား အတူတူပါပဲ။ ဒါကြောင့် အဖုံးဟာ သူ့ထက် အချင်းဝကျဉ်းတဲ့ အပေါက်ထဲကို ဘယ်လိုနည်းနဲ့မှ ကျွံပြီး ပြုတ်ကျသွားစရာမရှိပါဘူး။ သူ့အပေါ်က ယာဉ်အသွားအလာ အလေးဒဏ်ခံနိုင်အောင် သံပြားအထူကြီးလုပ်ထားတဲ့ အဲဒီမြောင်းဖုံးတွေဟာ လူကြီးတစ်ယောက်အလေးချိန် ပေါင် ၂၀ဝ လောက်အထိ ရှိတတ်ပါတယ်။ အဲဒီအဖုံးကြီး အပေါက်ထဲ ပြုတ်ကျသွားရင် ထိခိုက်ပျက်စီးမှု မနည်းဘူး၊ အောက်မှာ လူရှိရင် သေနိုင်တယ်။

မြောင်းဖုံးက လေးထောင့် စတုရန်းဖြစ်နေရင်တော့ ထောင့်တန်း ကန့်လန့်ဖြတ်ဆိုရင် အပေါက်ထဲကို ဝင်သွားနိုင်တာ ပုံကိုကြည့်ရင် သိနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် အောက်ကို ဘယ်လိုနည်းနဲ့မှ ပြုတ်ကျမသွားနိုင်တဲ့ အဝိုင်းပုံ အသုံးပြုရခြင်းပါ။

နံပါတ် (၂) မေးခွန်းရဲ့အဖြေကတော့ နယူးယောက်-လန်ဒန် လေယာဉ်ခရီးမှာ အသွားအပြန် ပျံသန်းချိန်မတူပါဘူး။ ကမ႓ာကြီးဟာ မိမိရဲ့ ဝင်ရိုးပေါ်မှာ လည်နေတာကြောင့် အသွားခရီးမှာ လည်တဲ့လမ်းကြောင်းအတိုင်း အနောက်မှ အရှေ့ကို ပျံသန်းတဲ့အခါ jet stream ဆိုတဲ့ လေကြောင်းသင့်ပြီး အချိန်တိုပါတယ်။ အပြန်ကျတော့ ကမ႓ာလည်တဲ့ လမ်းကြောင်းနဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် လေကိုဆန်ပြီး ပျံရတာမို့ အချိန်ပိုကြာပါတယ်။ နယူးယောက်-လန်ဒန် ခရီးမှာ အသွားနဲ့အပြန်ဟာ ခေတ်မီ ခရီးသည်တင် ဂျက်လေယာဉ်ကြီး တစ်စင်းအတွက် မိနစ် ၄ဝ လောက် ကွာခြားပါတယ်။

နံပါတ် (၃) မေးခွန်းကတော့၊ ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ အတိတ်သမိုင်းနဲ့လည်း သက်ဆိုင်တယ်။ တိုကျိုဟာ မူလက အဲဒိုဆိုတဲ့အရပ်ကနေ ရှိုဂွန် စစ်ဘုရင် နန်းစိုက်ရာ နိုင်ငံ့မြို့တော် ဖြစ်လာခဲ့တာပါ။ တိုကျိုမြို့သားတွေဟာ ဆာမူရိုင်းစစ်သည်တွေ၊ နန်းတွင်းအမှုထမ်းတွေ များပါတယ်။ သူတို့ဟာ ဓားရှည်ကိုင် လက်ယာလက်ကို လွတ်လပ်စွာ လှုပ်ရှားနိုင်အောင့် လှေကားရဲ့ လက်ဝဲဖက်က ကပ်ပြီး အသင့်နေရာယူ အတက်အဆင်း လုပ်ပါတယ်။

အိုဆာကာကတော့ ကုန်သည်ပွဲစားများရဲ့ စီးပွားရေးမြို့ပါ။ ကီမိုနိုခါးစည်းရဲ့ ညာဖက်မှာ ပိုက်ဆံအိတ်ကို ချိတ်ဆွဲထားတဲ့ စီးပွားရေးသမားတွေဟာ လှေကားအတက်အဆင်းမှာ အလစ်သမား၊ သူခိုးဓားပြတွေ ကိုယ့်ပိုက်ဆံအိတ်ကို အလွယ်တကူ လုမပြေးနိုင်အောင် လှေကားညာဖက်မှာ ကပ်ပြီး ကာကွယ်ထားပါတယ်။

အဲဒီ ရှေးအစဉ်အလာ ဓလေ့တွေဟာ ခုခေတ်အထိ အကျင့်ပါနေပြီး လှေကားမှာ တိုကျိုသားတွေက ဘယ်ဖက်ကပ်တယ်၊ အိုဆာကာသားတွေက ညာဖက်ကို ကပ်ပြီး အတက်အဆင်း လုပ်လေ့ရှိတာပါတဲ့။

ဟင်…အဲလို ပေါက်ပေါက်ရှာရှာ ဘယ်လိုလုပ် သိနိုင်မှာလဲ။ မြန်မာနိုင်ငံက လူတွေအနေနဲ့ ဖြေရခက်မယ်၊ နံပါတ် (၃) မေးခွန်းကတော့ ဂျပန်ကို မရောက်ဖူးရင် ဖြေနိုင်ဖို့ မလွယ်ပါဘူး။ ဒါတမင်သက်သက် ကပ်သီးကပ်သတ်မေးတဲ့ မေးခွန်းတွေ ဆိုပြီး မဖြေနိုင်လို့ စိတ်ပျက်မသွားပါနဲ့ဦး။ အကြောင်းတွေ ရှိပါတယ်။

“ဒီလိုမေးခွန်းတွေဟာ တိုက်ရိုက် အဖြေမှန်ရဖို့ အင်မတန် ခက်တာ တွေ့ရပါတယ်၊ ဒါဆိုရင် အလုပ်ခန့်စရာ လူတော်တွေ ဘယ်ရနိုင်တော့မလဲ”

“ဟုတ်တာပေါ့၊ တိုက်ရိုက် မှန်အောင် ဖြေနိုင်သူဆိုရင် တစ်ခါတည်း တန်းပြီး အလုပ်ခန့်လိုက်ရုံပဲ။ ဒါပေမယ့်၊ အဖြေမမှန်သည့်တိုင်အောင် ကိုယ်စဉ်းစားလို့ရသလောက် ယုတ္တိယုတ္တာနဲ့ ရှင်းပြဖို့ ကြိုးစားသူမျိုးကို ကျွန်တော်တို့က ပိုပြီး သဘောကျတာပါ၊ အဲဒီလို ဉာဏ်ရည်မြင့်သူတွေကို ပိုပြီးလိုချင်တာပါ”

ဆိုလိုချင်တာကတော့ အဲဒါပါပဲ။ ဘာမှ မစဉ်းစားပဲ ကျွန်တော်မသိပါဘူး၊ ကျွန်မမသိပါဘူးလို့ လွယ်လွယ်ဖြေတဲ့လူမျိုးထက် ကိုယ့်ဖာသာ စဉ်းစားကြံဆပြီး အကျိုးအကြောင်း ဆက်စပ် ရှင်းပြတတ်ဖို့ ပိုပြီး အရေးကြီးပါတယ်။ အဖြေမှန်ထက် စဉ်းစားဉာဏ်ကို ပိုပြီး သိချင်တဲ့သဘောပါ။ ခုတလော လူပြောများနေတဲ့ critcal thinking (ဆန်းစစ်ဝေဖန်စဉ်းစားခြင်း) ရှိမရှိ စမ်းသပ်တဲ့ မေးခွန်းတွေပါပဲ။

ကဲ…ဒီလိုဆိုရင် ကျနော်တို့ ရွှေပြည်ကြီးမှာ ပြည်သူလူထု စဉ်းစားတွေးခေါ်ဉာဏ် ရင့်သန်လာအောင် ဘာတွေလုပ်နေသလဲ၊ ဘယ်လို ပြုစုပျိုးထောင်သလဲ ဆိုတဲ့ မေးခွန်းကို မမေးခင်မှာ တိုင်းပြည်ရဲ့ ဝန်ထမ်းတွေကို ဘယ်လိုပုံစံနဲ့ ရွေးချယ်သလဲဆိုတာကို အလျင်ဆုံး ကြည့်ကြရအောင်။

မိုက်ကရိုဆော့ဖ်တို့လို အနောက်နိုင်ငံကုမ္ပဏီတွေ၊ ဂျပန်ကုမ္ပဏီတွေနဲ့ အတူတူပါပဲ၊ အရည်အချင်းစစ် စာမေးပွဲနဲ့ ရွေးချယ်တာပေါ့။ ဒါပေမယ့် အကြီးအကျယ် ကွာခြားချက်ကတော့ မေးခွန်းပုံစံပါ။

(၁) နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးသိန်းစိန်၏ ဒုတိယအကြိမ် စီမံကိန်းကော်မရှင် အစည်းအဝေး အဖွင့်အမှာစကားပါ အချက်များကို ဖြေဆိုပါ။

(၂) ဒုတိယသမ္မတ ဒေါက်တာ စိုင်းမောက်ခမ်း၏ ပြည်ထောင်စု ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်ရေး လုပ်ငန်းကော်မတီတွင် ပြောကြားသော အမှာစကားပါ အချက်များကို ဖြေဆိုပါ။

အဲဒီမေးခွန်းတွေဟာ ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ ကျန်းမာရေးဦးစီးဌာန၊ လက်ထောက်ဆရာဝန်ရာထူး ရေးဖြေစာမေးပွဲမှာ တစ်ကယ်ကြီးကို မေးခဲ့တဲ့ မေးခွန်းအစစ်အမှန် ဖြစ်ပါတယ်။ (ကိုယ်တွေ့မျက်မြင် ကြည့်ချင်ရင် ကွန်မန့်ထဲမှာ မူရင်းမေးခွန်းလွှာကို ဖော်ပြပေးထားပါတယ်။)

ကျနော် ဆွေးနွေးခဲ့တဲ့ အချက်များကို အခြေတည် စဉ်းစားရင် မေးခွန်းပုံစံနှစ်မျိုးရဲ့ ဦးတည်ချက်တွေ ဘယ်လောက် ကွာခြားသလဲဆိုတာ သတိပြုမိပါလိမ့်မယ်။ တစ်ခြားနိုင်ငံတွေမှာ စဉ်းစားတွေးခေါ်သူ၊ တီထွင်ကြံဆသူတွေကို လိုချင်လို့ ဉာဏ်ရည်စမ်းတာ ဖြစ်တယ်။ မြန်မာနိုင်ငံမှာတော့ အထက်ပိုင်း အုပ်ချုပ်သူ လူတန်းစားရဲ့ အဆက်အနွယ်တွေကို ခန့်ထားဖို့ ရည်ရွယ်တာ သက်သက်ပါပဲ။

မြန်မာနိုင်ငံက အရည်အချင်းစစ် စာမေးပွဲကို (မေးခွန်းကြိုတင်ရထားသူတွေသာ) ဖြေနိုင်မယ်လို့ တပ်အပ် ပြောလို့ရပါတယ်။ အဲဒီလို မေးခွန်းကြိုတင်ရဖို့ဆိုတာ အာဏာရှိသူ ဒါမှမဟုတ် ငွေရှိသူတွေသာ တတ်စွမ်းနိုင်ပါတယ်။ ဒီတော့ အဘတွေ၊ ခရိုနီပြာစိမ်းတွေနဲ့ မပတ်သက်တဲ့ သာမန်ပြည်သူများ ဒီစာမေးပွဲမျိုး အောင်ဖို့ ဟိုး….အဝေး….ကြီး……..ပါ။

အဲဒီမေးခွန်းတွေကို ကာယကံရှင် ဦးသိန်းစိန်နဲ့ ဒေါက်တာ စိုင်းမောက်ခမ်းကို မေးရင်တောင် စာရွက်မကြည့်ဘဲ သူတို့ကိုယ်တိုင် အလွတ် ဖြေနိုင်ဖွယ် မရှိဘူးဆိုတာ လောင်းရဲပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဖြစ်ချင်တိုင်း ဖြစ်နေတဲ့ ဝန်ထမ်းရွေးချယ်မှုကို ကြည့်ရင် တိုင်းပြည်အတွက် ခန့်ထားသူတွေဟာ တစ်ကယ်ကို ထူးချွန်ထက်မြက်ပြီး စဉ်းစားတွေးခေါ်မှု အဆင့်မြင့်သူတွေ ဟုတ်မဟုတ် မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်လာပါတယ်။

ကြည့်လေ၊ အခု သင်္ကြန်မှာကိုပဲ လိင်ဆိုင်ရာ ပြစ်မှုတွေ ဖြစ်ပွားမှာစိုးလို့ ဆိုတဲ့ အကြောင်းပြချက်နဲ့ ကွန်ဒုံးတွေ၊ ပဋိသန္ဓေတားဆေးတွေကို သိမ်းဆည်း တားမြစ်ဖို့ အမိန့်ထုတ်တဲ့ ဆေးသုတေသန ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဒေါက်တာ ကျော်ဇင်သန့်ရဲ့ ရွှေဉာဏ်တော်ကို နိုင်ငံတကာ အံ့အားသင့်ခဲ့ရပါတယ်။

အဆိုးဆုံးကတော့ ဘယ်နေရာမှာဖြစ်ဖြစ် စစ်ဗိုလ်စစ်သားတွေကို ခန့်တဲ့ ကိစ္စပါ။ သူတို့ဟာ ကိုယ့်တပ်မှာ ကိုယ်နေရင် ဘာမှ ပြောစရာမရှိဘူး။ လွှတ်တော်အပါအဝင် အများပြည်သူတစ်ရပ်လုံးနဲ့ ဆိုင်တဲ့ နယ်ပယ်တွေမှာ ဝင်ပြီး နေရာယူကြတာဟာ တိုင်းပြည်ရဲ့ အဓိက ပြဿနာကြီးပေါ့။ သူတို့ကတော့ ဘာစာမေးပွဲမှတောင် ဖြေစရာမလိုဘဲ စစ်ယူနီဖောင်းချွတ်လိုက်တာနဲ့ ကုလားထိုင်ပေါ်ကို စွေ့ကနဲ ‘မိုးကျရွှေကိုယ်တွေလို’ ရောက်လာတာလေ။

ခုတော့ ကျနော်တို့ မြန်မာပြည်လည်း ဆင်းရဲမွဲတေလှပါပြီ။ ဒီလို ဆင်းရဲတွင်းက လွတ်ကင်းအောင် လုပ်ချင်ရင် စဉ်းစားတွေးခေါ်မှု၊ တီထွင်ကြံဆမှု အသိဉာဏ်အဆင့်မြင့်သူတွေကို ရွေးချယ် ခန့်အပ်ဖို့ အရေးကြီးတယ်။

ဒါဆိုလည်း အလွယ်ဆုံး ဒီမေးခွန်းလေး ဖြေကြည့်ပါ။

မြန်မာနိုင်ငံကို ယခင် နှစ် ၅ဝ ကျော် အုပ်ချုပ်ခဲ့သော ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်းများ၏ အရပ်သားအစိုးရ အသွင်ပြောင်း ဆက်လက်အုပ်ချုပ်ခြင်းနှင့် လုံးဝ ပြုပြင်ပြောင်းလဲသော ဒီမိုကရေစီအစိုးရသစ် အုပ်ချုပ်ခြင်းတို့ မည်သည်က ပိုမို ကောင်းမွန်တိုးတက်မည်ကို အကြောင်းအကျိုး ခိုင်လုံစွာ ရှင်းလင်း ဖြေဆိုပါ။ (၁၀ဝ မှတ်)

Credit from : https://www.facebook.com/minmyat.maung.3/posts/437070929786558:0

About koyin sithu

has written 140 post in this Website..