kaiယခုနှစ်၏ နောက်ဆုံးလတွင် အမေရိကား၌ ရောက်နေသော မြန်မာမိဘများ သိထားသင့်သည့် English Expressions လေးများကို ဖော်ပြပေးလိုပါသည်။ Parent-teacher conference ကို ဘယ်လိုလုပ်ပြီး အရေးပေါ်ကိစ္စတစ်ရပ် emergency လို့ ခေါ်ရမှာလဲဟု မေးနိုင်ကြပါသည်။ Parent-teacher conference ကို တက်ရောက်ရမည့် မြန်မာမိဘအချို့အတွက်တော့ ဒီကိစ္စကြီးဟာ တကယ့်ကို အရေးပေါ်ကိစ္စတစ်ခုပါ။ မိမိတို့၏ ချစ်သားချစ်သမီးလေးများအတွက် ရင်အေးစရာ (သို့မဟုတ်) ရင်လေးစရာ ကြားနာရမည်ဖြစ်၍ တကယ့် emergency ဟု ခေါ်ထိုက်ပါသည်။ ဒီလို Parent-teacher conference ၌ ထူးထူးခြားခြား ကြားလျှင်ကြားရမည်၊ ဘာမှ မထူးခြားတာလည်း ရှိနိုင်ပါသည်။ အကယ်၍ ADHD ဆိုသည့် acronym လေးကို ကြားရလျှင် ထိတ်လန့်မသွားပါနှင့်။ ADHD ဆိုသည်မှာ […]
by SweSwe Aye အမေရိကား (United States) သည် ယခင်က မတွေးဝံ့စရာဖြစ်ခဲ့သည့် လူဦးရေ ရေရှည်လျော့နည်းလာမည့် ခေတ်သစ်တစ်ခုသို့ စတင်ဝင်ရောက်နေပြီဖြစ်သည်။ မွေးဖွားနှုန်း ကျဆင်းလာခြင်း၊ လူဦးရေ အိုမင်းမင်းလာခြင်းနှင့် လူဝင်မှုနှေးကွေးလာခြင်းတို့သည် နိုင်ငံ၏ ရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲသော “လူဦးရေဆိုင်ရာ ထွက်ပေါက်” ကို ပိတ်ပစ်နိုင်သည့် အန္တရာယ်ရှိနေသည်။ American Community Media က ဒီဇင်ဘာ ၁၂၊ ၂၀၂၅ တွင် ဦးစီးကျင်းပသော ဆွေးနွေးပွဲတွင် ပညာရှင်များက လူဝင်မှု အလွန်နည်းပါးသည့် အခြေအနေမျိုး၌ လက်ရှိတွင် ၃၄၃ သန်းရှိသော အမေရိကန် လူဦးရေသည် ၂၁၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် ၂၂၆ သန်းအထိ ထိုးဆင်းသွားနိုင်ကြောင်း သတိပေးခဲ့ကြသည်။ ဤအခြေအနေသည် အရှေ့အာရှနှင့် ဥရောပနိုင်ငံများရှိ အလားအလာများနှင့် ဆင်တူနေသော်လည်း […]
by SweSwe Aye/Myanmar Gazette Los Angeles, California — လူမျိုးစုများ အတူယှဉ်တွဲနေထိုင်လျက်ရှိသော Los Angeles (လော့စ်အိန်ဂျယ်လိစ်) သည် သဘာဝ ပတ်ဝန်းကျင် လက်လှမ်းမီမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ကွဲပြားနေသော မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ စစ်တမ်းအရ Angelenos တစ်သန်းနီးပါး (အများအားဖြင့် လူမျိုးစုံ၊ လူမည်း၊ လက်တီနိုနှင့် ဝင်ငွေနည်းသူများ) သည် လမ်းလျှောက်ချိန် ၁၀မိနစ် အကွာအဝေးအတွင်း ပန်းခြံမရှိကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ဤထင်ရှားသော ကွဲလွဲချက်ကို ဆွေးနွေးတိုင်ပင်ရန် လူမျိုးစုများ၏ လူထုအခြေပြုအဖွဲ့အစည်းများ၊ သတင်းဌာနများနှင့် community ခေါင်းဆောင်များကို စုစည်းတက်ရောက်သော Urban green space ဆိုင်ရာ စကားဝိုင်းနှင့် အလုပ်ရုံဆွေးနွေးပွဲကို နိုဝင်ဘာ ၂၀၊ ၂၀၂၅ က LA […]
ယခုလတွင် မြန်မာလူငယ်လေးများကို ဒုက္ခတွင်းကြီးထဲသို့ တွန်းပို့နေသည့် အရက်၊ မူးယစ်ဆေးနှင့် လောင်းကစားကိစ္စများကြောင့် အရေးပေါ်ကိစ္စများနှင့် ကြုံတွေ့လာခဲ့လျှင် လိုအပ်သည့် အကူအညီ ရယူနိုင်ရန် သိထားသင့်သည့် အကြောင်းအရာလေးများကို ဖေါ်ပြပေးမည် ဖြစ်ပါသည်။ အရက်သေစာကို မြန်မာပြည်၌ရော US ၌ပါ Social drinking ဟု ဆိုအပ်သော အပေါင်းအပါများနှင့် တခါတရံ သောက်ခြင်းကို အများစုက လက်ခံအားပေးကြပါသည်။ တချိန်က မြန်မာအမျိုးသားများသာ သောက်ခဲ့ကြသော်လည်း ယနေ့ မြန်မာအမျိုးသမီးအချို့ပင် သောက်သုံးလာတာ တွေ့ရပါသည်။ အရက်ကြောင့် အပေါင်းအသင်းများနှင့် တွေ့ဆုံပျော်ကြရသဖြင့် အကျိုးအမြတ်ပင်ရှိကြောင်း အချို့သိပ္ပံပညာရှင်များက ဆိုကြပါသည်။ Social dinking can offer benefits like enhanced social bonding, reduced stress, and increased […]
ယခုလတွင် မြန်မာကလေးငယ်များနှင့်ပတ်သက်သည့် အရေးပေါ်ကိစ္စလေးများ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့လျှင် သိထားသင့်သည့်၊ သုံးနိုင်ဖို့လိုအပ်သည့် Vocabulary လေးများ၊ expressions လေးများကို ဦးစားပေး ဖေါ်ပြလိုပါသည်။ မြန်မာ မိဘတိုင်း မိမိတို့၏ သားငယ်၊ သမီးငယ်လေးများကို ချစ်ကြမည်မှာ သေချာလှပါသည်။ ဒါပေမဲ့ အမှန်တကယ် ချစ်တတ်ကြရဲ့လား၊ မြတ်နိုးတတ်ကြရဲ့လားဟု မေးရလျှင် အားလုံးသည် ချစ်တတ်ကြပါသည်၊ ကလေးငယ်လေးများကို တန်ဘိုးထားတတ်ကြပါသည် ဟု မဖြေဆိုနိုင်ပါ။ ဒီနေရာမှာ မိဘတိုင်း သိထားသင့်သည့် စကားလုံးလေးမှာ Child abuse ပင် ဖြစ်ပါသည်။ Child abuse ၃ မျိုး ၃ စား ရှိပါသည်။ Physical Abuse Physical Abuse is a form of abuse characterized […]
စိတ်ကျန်းမာရေး အရေးပေါ်အခြေအနေများ ယခုလတွင် စိတ်ရောဂါကြောင့်၊ တနည်းအားဖြင့် Mental Illnesses များနှင့် ဆက်စပ်၍ စွပ်စွဲပြစ်တင်ခံရခြင်း (stigma) ရှိနေပါသေးသည်။ “Stigma” ကို အင်္ဂလိပ်အဘိဓာန်၌ အောက်ပါအတိုင်း အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားပါသည်- မြန်မာလူမျိုးတိုင်း နားလည်ပါသည်။ စိတ်ရောဂါဖြစ်သည်ဟု ဆိုလိုက်ရုံနှင့် မြန်မာများက အထင်သေးတတ်ပါသည်။ ကဲ့ရဲ့စရာ၊ ရှုတ်ချစရာ၊ အပြစ်မြင်စရာဟု ထင်တတ်ကြ၍ ဝေဒနာရှင်ကိုယ်တိုင်ကရော၊ ဆွေမျိုးမောင်နှမများကပါ Mental Illnesses များကို ဖုံးကွယ်ထားတတ်ပါသည်။ ဒီလို stigma ကြောင့် တော်ရုံတန်ရုံ စိတ်ပညာရှင် (psychologist) နှင့် ပြီးရမည့်ကိစ္စ၊ ကုထုံး (therapy) နှင့် ပြီးရမည့်ကိစ္စဟာ ကြီးထွားသွားတတ်ပြီး စိတ်ရောဂါအထူးကုဆရာဝန် (psychiatrist) နှင့် တွေ့ရ၊ ဆေးဝါးသုံးဆောင်ရသော အဆင့်သို့ ရောက်သွားတတ်ပါသည်။ Mental Illnesses […]
အမေရိကားတွင် ရောက်နေကြသည့် မြန်မာအများစုမှာ ကားမောင်းနေစဉ် accident နှင့် ကြုံတွေ့ရမည်ကို လွန်စွာ ကြောက်တတ်ကြပါသည်။ အကယ်၍ accident နှင့် ကြုံတွေ့ခဲ့လျှင် ဘာလုပ်ရမည်၊ ဘယ်လို ပြောရဆိုရမည်ကို မသိသူများ ရှိပါသည်။ အချို့မှာ သိနေသည့်တိုင် အင်္ဂလိပ်စကား ကောင်းကောင်း မပြောနိုင်၍ မိမိပြောချင်သည်ကို မပြောတတ်သူများလည်း ရှိပါလိမ့်မည်။ အကယ်၍ ပြောမှား၊ ဆိုမှား ဖြစ်ခဲ့ရင် မိမိဘက်က မှန်ပါလျက်နှင့် အရှုံးပေါ်ပြီး accident ဟာ မိမိရဲ့အပြစ် ဖြစ်သွားတတ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် အောက်ဖေါ်ပြပါ အချက်လေးများကို အထူး သတိပြုစေလိုပါသည်။License မပါဘဲ ၊ မရှိဘဲ လုံးဝ ကားမောင်းဖို့ မစဉ်းစားပါနှင့် ။ အလားတူပင် Car insurance မရှိဘဲ ကားမောင်းဖို့ လုံးဝ […]
ယခင်လက မတတ်သာ၍ ရဲအရာရှိများနှင့် ပတ်သက်ခဲ့ရပါက ဘယ်လိုနေထိုင်ရမည်၊ ဘယ်လိုပြောဆိုဆက်ဆံရမည် စသဖြင့် အတော်အသင့် ဖော်ပြခဲ့ပြီးပါပြီ။ လိုက်နာကျင့်သုံးကြဖို့ ထပ်မံတိုက်တွန်းလိုပါသည်။ ယခုလတွင်တော့ ရုတ်တရက် နေထိုင်မကောင်း၍ ဖြစ်စေ၊ accident တစ်ခုခုနှင့် ကြုံကြိုက်၍ဖြစ်စေ၊ ဆေးရုံသို့ သွားရမည်ဆိုပါက ဆေးရုံဝန်ထမ်းများ၊ သူနာပြုများ၊ ဆရာဝန်များနှင့် ပြောနိုင်ဆိုနိုင်အောင်၊ ပြောတတ်ဆိုတတ်အောင် ဖော်ပြပေးလိုပါသည်။ ဦးစွာပထမ စာဖတ်သူအားလုံးကို health insurance ရှိနေပါစေ။ မရှိသေးပါက မဖြစ်မနေ ရယူထားပါဟု သတိပေးလိုပါသည်။ ဤနိုင်ငံတွင် health insurance မရှိခဲ့ပါက အလွန်ပင် ဒုက္ခရောက်ပါသည်။ ကျန်းမာရေးကို လျှော့တွက်၍ မရပါ။ မိမိကိုယ်မိမိ နေထိုင်မကောင်း မဖြစ်နိုင်ဘူးဟု မထင်ကြပါနှင့်။ insurance ရှိသူများကိုလည်း လိုအပ်သည့် စာရွက်စာတမ်းများ အဆင်သင့်ဆောင်ထားဖို့ သတိပေးပါရစေ။ Accident ဖြစ်၍ သတိလစ်နေခဲ့ပါက စာရွက်စာတမ်း […]
ယခင်လက ယာဉ်ထိန်းရဲများက မိမိ၏ကားကို အကြောင်းတစုံတရာကြောင့် ရပ်တန့်ခဲ့လျှင် မည်သို့နေရမည်၊ မည်သို့ပြောဆိုရမည်ဆိုသည်ကို အထိုက်အလျှောက် တင်ပြခဲ့ပြီးပါပြီ။ ယခုလတွင် လိုအပ်သည်လေးများကို ဖြည့်စွက်ပြီး စာရေးသူ၏ကိုယ်တွေ့ အတွေ့အကြုံလေးများပေါ် အခြေခံထားသည့် Conversation များကို ဖေါ်ပြပေးလိုပါသည်။ ဦးစွာပထမ မှာကြားလိုသည်မှာ ကားမမောင်းခင် မိမိ၏ကားထဲမှာ လိုအပ်သည့် အရေးကြီးသည့်စာရွက်စာတမ်းများကို အဆင်သင့် ဆောင်ထားရန် လိုအပ်ပါသည်။ ပြင်ဆင်ထားသင့်ပါသည်။ LicenceProof of registrationProof of insurance Necessary စာရွက်စာတမ်းအားလုံးကို အလွယ်တကူပြနိုင်ရန် စီစဉ်ထားပါ။ အဆင်မသင့်၍ ရဲများနှင့် ကြုံတွေ့ရသည့်အခါ၊ ဆက်ဆံရသည့်အခါ အလွယ်တကူ ထုပ်ပြနိုင်ဖို့အရေးကြီးပါသည်။ ရဲများက တောင်းဆိုသည့်အခါမှ အကြီးအကျယ် ရှာရဖွေရပြီဆိုလျှင် တမျိုးတမည် ထင်သွားနိုင်ပါသည်။ စာရေးသူ တချိန်က ရေးသားဖေါ်ပြဘူးသည့် perception နှင့် reality […]
– Prof: Myo Kyaw Myint ယခုလိုနှစ်ဟောင်းကုန်၍ နှစ်သစ်ကူးမည့်အချိန်ကာလမျိုး၌ မြန်မာ Activist တိုင်း သိနားလည်သင့်သည့် ဝေါဟာရနှစ်ခုမှာ Modernization နှင့် Westernization တို့ ဖြစ်ပါသည်။ Modernization ကို Webster Dictionary က ယခုလို အဓိပ္ပါယ် ဖေါ်ပြထားပါသည်။ Modernization is the process of adapting something to modern needs or habits. It carries the institutions and values of society along with it, in what is generally regarded as a […]
နိုင်ငံရေး၊ လူမှုရေး ဆောင်ရွက်ရင်း အင်္ဂလိပ်စာသင်ကြားကြပါစို့(၉) Activism လုပ်ငန်းကို နှစ်ရှည်လများ စွဲပြီးလုပ်လာသူ မြန်မာ Activists တိုင်း ရန်ဘက်များ opponents နှင့် ရန်သူများ enemies များနှင့် ရင်ဆိုင်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအခါမှာ အပြန်အလှန်ထိုးနှက်ချက်များကို မလွှဲသာမရှောင်သာ ကြုံတွေ့ရမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဒီတော့ မိမိရဲ့ရန်သူကို ထိထိမိမိ ထိုးနှက်နိုင်ဖို့၊ ရန်ဘက်ရဲ့၊ ရန်သူရဲ့ထိုးနှက်ချက်ကို ပညာပါပါ ပြန်လည်ချေပနိုင်ဖို့ The art of insult ကို နားလည်တတ်ကျွမ်းဖို့ လိုလာပါပြီ။ ဒီပညာဟာ ထင်သလောက် မလွယ်ပါ။ အင်္ဂလိပ်လိုတော့ It is easier said than done လို့ ဆိုရမှာပါ။ တိမ်မယောင်နဲ့နက်ပါတယ်။ လွယ်မယောင်နဲ့ ခက်ပါတယ်။ You need […]
သင့်ရဲ့လက်ဖဝါး.. ဘယ်ညာပေါ်မှာ.. ဂမ္ဘီရ M လို့ခေါ်တဲ့.. အင်္ဂလိပ်အက္ခရာ M စာလုံး.. ရှိပါသလား..။ လူရဲ့အဓိကလိုင်း၄ခုဖြစ်တဲ့.. အသက်၊ .. ၊ ဦးခေါင်း(ပညာရေး)၊ နှလုံးသားနဲ့.. အောင်မြင်ခြင်း(ငွေကြေး) ပေါင်းဆုံ..ဖြတ်သန်းပြီးဖြစ်တဲ့..M သဏ္ဌာန်လမ်းကြောင်းပါ..။ အဲလိုရှိနေရင်.. ဒါတွေဖြစ်ပါမယ်…. ဖြစ်နိုင်ပါတယ်.. တဲ့..။ “ဘယ်ဖက်မှာရှိရင်…” ကံကောင်းသူ..၊ တာဝန်ယူ/တာဝန်ခံတတ်တဲ့.. ခေါင်းဆောင်မှုအရည်အချင်းရှိသူ…၊ ဆုံးဖြတ်ချက်ချ.. ခိုင်မာသူ..၊ M ..Money . မန်းနီး.. ငွေကြေးအဆင်ပြေသူ..၊ စကားပြောကောင်းသူ..။ “ညာမှာရှိရင်..” လက်တွေ့ဆန်သူ..၊ ပြဿနာတွေဖြေရှင်းနိုင်သူ၊ ရည်မှန်းချက်အောင်မြင်အောင်.. ပြင်းပြင်းထန်ထန်ကြိုးစားတတ်သူ..၊ M ..Marriage အိမ်ထောင်ရေးကံကောင်းချစ်သူတိုင်းနဲ့ရသူ..။ ငွေကြေးစီမံခန့်ခွဲမှုကျွမ်းကျင်သူ… ။ “ဘယ်/ညာ ၂ဖက်လုံးရှိရင်..” အင်မတန်စွမ်းသူပါ..။ ခေါင်းဆောင်.. အုပ်ချုပ်သူဖြစ်တယ်တဲ့..။ အောင်မြင်တဲ့ဘဝရှင်ဖြစ်ပါတယ်..။ ဘုရားသခင်က.. ရွေးချယ်ထားသူ.. THE CHOSEN လို့တောင်.. […]
နိုင်ငံရေး၊ လူမှုရေး ဆောင်ရွက်ရင်း အင်္ဂလိပ်စာသင်ကြားကြပါစို့(၈) ယခုလမှာ Activism လုပ်ငန်းကို အောင်အောင်မြင်မြင် လုပ်လိုကြတဲ့ activist တိုင်း သိနားလည်သင့်တဲ့ ဝေါဟာရလေးတွေကို အရင်ဆုံး လေ့လာကြပါစို့။Justice , injustice , ethics , ethical , Self – reflection , self – appraisalJustice ဆိုတဲ့ စကားလေးနဲ့ စကြရအောင်။ Justice ဆိုတော့ တရားမျှတမှုပေါ့နော်။ ပညာရှင်တယောက်က Activism is working to turn injustice into justice လို့ ဆိုထားပါတယ်။ injustice ဆိုတာက မတရားမှုများလို့ ဘာသာပြန်နိုင်ပါတယ်။ မြန်မာတွေ အားလုံးလိုလိုကောင်းကောင်းနားလည်ကြပါတယ်။ စစ်အစိုးရ ဖန်တီးထားတဲ့ injustice […]